വേദസ്യ വദനം പ്രോക്തം ഗായത്രീ ത്രിപദാ പരാ
വേദത്തിന്റെ വാക്ക് എന്ന് പറയുന്നത് ഗായത്രി എന്ന മൂന്ന് പാദങ്ങളുള്ള പരമമായ ഛന്ദസാണ്.
സഹസ്രം സാധികം കിംചിത്ത്രികമൈതജ്ജപന്യമീ
ഇത് ജപിക്കേണ്ടത് ആയിരത്തിലും മൂന്നു അധികം തവണയാണു്.
അത്യബ്ദമിതി യോഭ്യസ്യേത്പ്രതിഘസ്രമനന്യധീഃ
ആരെങ്കിലും മനസ്സിൽ വ്യത്യാസമില്ലാതെ, ഒരു വർഷത്തേക്കാൾ അധികം ഇതു അഭ്യസിച്ചാൽ—
ത്രിവര്ണമയമോംകാരം ഭൂര്ഭുവഃസ്വരിതി ത്രയമ്
മൂന്നു അക്ഷരങ്ങളാൽ ഉള്ള ഓം എന്ന ശബ്ദവും, ഭൂഃ, ഭുവഃ, സ്വഃ എന്ന മൂന്നു വാക്കുകളും—
ഏതദക്ഷരമേനാം ച ജപേദ്വ്യാഹൃതിപൂര്വികാമ്
ഈ അക്ഷരങ്ങൾ വ്യാഹൃതികൾ മുൻപാക്കി ജപിക്കണം.
വിധിക്രതോര്ദശഗുണം ജപസ്യഫലമശ്നുതേ
നിയമപ്രകാരം ജപിക്കുന്നതിന്റെ പത്ത് മടങ്ങ് ഫലം അവൻ നേടുന്നു.
ഉപാംശുസ്തച്ഛതഗുണഃ സഹസ്രോ മാനസസ്തതഃ
മന്ദഗതിയിൽ ജപിച്ചാൽ അതിന്റെ നൂറു മടങ്ങ് ഫലം; മനസ്സിൽ ജപിച്ചാൽ ആയിരം മടങ്ങ് കൂടുതൽ ഫലം.
അധീത്യവേദാന്വേദൌ വാ വേദം വാ ശക്തിതോ ദ്വിജഃ 4.1.36.
യഥാശക്തി വേദങ്ങൾ പഠിച്ചിട്ടുള്ളവൻ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു വേദം പോലും പഠിച്ചിട്ടുള്ള ദ്വിജൻ—
ശ്രുതിമേവ സദാഭ്യസ്യേത്തപസ്തപ്തും ദ്വിജോത്തമഃ
ഉത്തമ ദ്വിജൻ എപ്പോഴും ശാസ്ത്രം ജപിച്ച് തപസ്സു ചെയ്യണം.
ഹിത്വാ ശ്രുതേരധ്യയനം യോന്യത്പഠിതുമിച്ഛതി
ശാസ്ത്രപഠനം ഉപേക്ഷിച്ച് മറ്റെന്തെങ്കിലും പഠിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ—
ഉപനീയ ച വൈ ശിഷ്യം വേദമധ്യാപയേദ്ദ്വിജഃ
ശിഷ്യനെ ഉപനയനം ചെയ്ത്, ദ്വിജൻ അവനു് വേദം പഠിപ്പിക്കണം.
യോധ്യാപയേദേകദേശം ശ്രുതേരംഗാന്യഥാപി വാ
ശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം മാത്രമേയെങ്കിലും അല്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ ഉപാംഗങ്ങൾ പഠിപ്പിക്കുന്നവൻ—
യഥാവിധി നിഷേകാദി യഃ കര്മ കുരുതേ ദ്വിജഃ
നിയമപ്രകാരം ഗർഭാധാനാദി കര്മ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന ദ്വിജൻ—
അഗ്ന്യാധേയം പാകയജ്ഞാനഗ്നിഷ്ടോമാദികാന്മഖാന്
അഗ്നി സ്ഥാപനം, പാകയജ്ഞങ്ങൾ, അഗ്നിഷ്ടോമം പോലുള്ള മഹായജ്ഞങ്ങൾ—
ഉപാധ്യായാദ്ദശാചാര്യ ആചാര്യാത്തു ശതം പിതാ
ഉപാധ്യായനിൽ പത്ത് മടങ്ങ്; ആചാര്യനിൽ നൂറു മടങ്ങ്; പിതാവിൽ—
വിപ്രാണാം ജ്ഞാനതോ ജ്യൈഷ്ഠ്യം ബാഹുജാനാം തു വീര്യതഃ
ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ ജ്യേഷ്ഠത ജ്ഞാനത്തിലൂടെയാണ്; ക്ഷത്രിയന്മാരിൽ ശക്തിയിലൂടെയാണ്.
സ്വപ്നേ സിക്ത്വാ ബ്രഹ്മചാരീ ദ്വിജഃ ശുക്രമകാമതഃ 4.1.36.
സ്വപ്നത്തിൽ അജ്ഞാതമായി ശുക്ലം സ്രവിക്കുന്ന ബ്രഹ്മചാരിയായ ദ്വിജൻ—
സ്വധര്മനിരതാനാം ച വേദയജ്ഞക്രിയാവതാമ്
സ്വധർമ്മത്തിൽ നിഷ്ഠയുള്ളവരും, വേദപാഠത്തിലും യജ്ഞങ്ങളിലും ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവരും—
അകൃത്വാ ഭൈക്ഷ്യചരണമസമിധ്യ ഹുതാശനമ്
ഭിക്ഷയെടുപ്പ് ചെയ്യാതെയും യജ്ഞാഗ്നി തെളിയിക്കാതെയും,
യഥേഷ്ടചേഷ്ടോ നഭവേദ്ഗുരോര്നയനഗോചരേ
ഗുരുവിന്റെ കാഴ്ചയിൽ ഒരാൾ ഇഷ്ടം പോലെ പെരുമാറ്റം കാണിക്കരുത്.
ഗുരുനിംദാഭവേദ്യത്ര പരിവാദസ്തു യത്ര ച
എവിടെ ഗുരുവിനെ അപമാനിക്കുന്നതോ, അവനെ നിന്ദിക്കുന്നതോ നടക്കുന്നു,
ഖരോ ഗുരോഃ പരീവാദാച്ഛ്വാ ഭവേദ്ഗുരുനിംദകഃ
ഗുരുവിനെ അപമാനിക്കുന്നവൻ കഴുതയാവുന്നു; ഗുരുവിനെ നിന്ദിക്കുന്നവൻ നായയാവുന്നു.
നാഭിവാദ്യാ ഗുരോഃ പത്നീ സ്പൃഷ്ട്വാംഘ്രീ യുവതീ സതീ
ഗുരുവിന്റെ ഭാര്യ യുവതിയാണെങ്കിലും, നല്ലവളാണെങ്കിലും, അവളുടെ കാലുകൾ സ്പർശിച്ച ശേഷം അവളെ അഭിവാദ്യം ചെയ്യരുത്.
സ്വഭാവശ്ചംചലഃ സ്ത്രീണാം ദോഷഃ പുംസാമതഃ സ്മൃതഃ
സ്ത്രീകളുടെ സ്വഭാവം സ്ഥിരതയില്ലാത്തതാണെന്ന് പുരുഷന്മാർ ദോഷമായി കരുതുന്നു.
വിദ്വാംസമപ്യവിദ്വാംസം യതസ്താധര്ഷയംത്യലമ്
അതിനാൽ, അവർ പണ്ഡിതരെയും അജ്ഞന്മാരെയും എളുപ്പത്തിൽ കീഴടക്കുന്നു.
ന മാത്രാ ന ദുഹിത്രാ വാ ന സ്വസ്രൈകാംതശീലതാ
മാതാവിനോടോ, മകളോടോ, സഹോദരിയോടോ ഒരാളായി ഒറ്റയ്ക്ക് ഇരിക്കരുത്.
പ്രയത്നേന ഖനന്യദ്വദ്ഭൂമേര്വാര്യധിഗച്ഛതി 4.1.36.
ഭൂമിയിൽ കുഴിച്ചാൽ ജലമെത്തുന്നതുപോലെ, പരിശ്രമിച്ചാൽ ഫലം ലഭിക്കും.
ശയാനമഭ്യുദയതേ ബ്രധ്നശ്ചേദ്ബ്രഹ്മചാരിണമ്
ബ്രഹ്മചാരിയായ ഒരാൾക്ക് ഉറങ്ങുമ്പോൾ അശുദ്ധി സംഭവിച്ചാൽ,
സുതസ്യ സംഭവേ ക്ലേശം സഹേതേ പിതരൌ ച യത്
ഒരു മകനു ജന്മം നൽകുമ്പോൾ മാതാപിതാക്കൾ അനുഭവിക്കുന്ന കഷ്ടം,
അതസ്തയോഃ പ്രിയം കുര്യാദ്ഗുരോരപി ച സര്വദാ
അതിനാൽ, അവർക്കും ഗുരുവിനും എപ്പോഴും പ്രിയം ചെയ്യുന്ന കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യണം.