പ്രവിശ്യ ച രാജാ സഹ പ്രിയയാ സുധാധവലസലിലപൂര്ണാം വാപീമപശ്യത്
കാട്ടിൽ കടന്നപ്പോൾ, രാജാവ് പ്രിയയോടൊപ്പം അമൃതപോലെ വെള്ളം നിറഞ്ഞ ഒരു കുളം കണ്ടു.
വാപീം ദര്ദുരൈഃ പൂര്ണാം ദൃഷ്ട്വൈവ ച താം തസ്യാ ഏവ തീരേ തയാ ദേവ്യാതിഷ്ഠത്
ആ കുളം തവളകളാൽ നിറഞ്ഞത് കണ്ടു, രാജാവ് രാജ്ഞിയോടൊപ്പം അതിന്റെ തീരത്ത് നിന്നു.
അഥ താം ദേവീം രാജാബ്രവീത്
അപ്പോൾ രാജാവ് രാജ്ഞിയോട് പറഞ്ഞു.
സാ ച തദ്വചഃ ശ്രുത്വാ തീര്ഥവാപീം ന്യമജ്ജന്ന പുനരുദമജ്ജത്
അവൾ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട്, തീർത്ഥകുളത്തിൽ മുക്കി വീണ്ടും പുറത്ത് വന്നു.
വാപീം ദര്ദുരൈര് പൂര്ണാം ദൃഷ്ട്വാ ആജ്ഞാപയാമാസ ഭൃത്യാന്സര്വദര്ദുരവധഃ ക്രിയതാമിതി
കുളം തവളകളാൽ നിറഞ്ഞത് കണ്ട രാജാവ് ഭൃത്യന്മാരോട്, "എല്ലാ തവളകളെയും കൊല്ലണം," എന്നു കല്പിച്ചു.
യോ മമാര്ഥീ സ തൈര്ദദുരൈരുപായനൈര്മാമനുതിഷ്ഠേത്
എനിക്ക് ആഗ്രഹമുള്ളവൻ ആ തവളകളുടെ സമ്മാനങ്ങൾ കൊണ്ടു എന്നെ ആദരിക്കണം.
അഥ കശ്ചിന്മഹാന്ദര്ദുരോ ദര്ദുരവധേ ക്രിയമാണേ സര്വാസു ദിക്ഷ്വഭ്യഗാത് ।। ൫.൨.൮൪.
എല്ലാ ദിക്കുകളിലും തവളകളെ നശിപ്പിക്കുമ്പോള്, വലിയൊരു തവള അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
ഉപേത്യ ചൈനമുവാചേദം ജ്ഞാത്വാ ക്രോധവശംഗതമ്
അവന് സമീപം ചെന്നു, കോപത്തില് ആകൃതനായിരിക്കുന്നതറിഞ്ഞ്, ആ തവള ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ശ്ലോകശ്ചാത്ര ഭവതി പ്രക്ഷീയതേ മഹാധര്മോ ജനാനാം പരിജാനതാമ്
ഇവിടെ ഒരു ശ്ലോകം പറയുന്നു: സത്യം അറിയുന്നവരുടെ മഹത്തായ ധര്മ്മം കുറയുന്നു.
തമേവം വാദിനമിഷ്ടജനവിയോഗേ ശാകപരീതാത്മാനം സ രാജാ പ്രോവാച
അവന് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള്, പ്രിയപ്പെട്ടവരെ നഷ്ടപ്പെട്ട് ദുഃഖിതനായ ഹൃദയത്തോടെ, രാജാവ് അവനോട് ഉത്തരം പറഞ്ഞു.
ഏതൈര്ദുരാത്മഭിര്മ സ്ത്രീ ഭക്ഷിതാ സര്വഥൈവ ത്വിമ വധ്യാ ദര്ദുരാഃ
ഈ ദുഷ്ടന്മാര് എന്റെ ഭാര്യയെ തീര്ച്ചയായും തിന്നുകളഞ്ഞു; അതുകൊണ്ട് ഈ തവളകള് കൊല്ലപ്പെടേണ്ടവരാണ്.
സ തദ്വാക്യമുപശ്രുത്യ വ്യഥിതേംദ്രിയമനാഃ പ്രോവാച പ്രസീദ രാജന്നഹമായുര്നാമഭൂപാലഃ
അവന്റെ വാക്കുകള് കേട്ട്, ഇന്ദ്രിയങ്ങളും മനസ്സും വേദനയോടെ, അവന് പറഞ്ഞു: 'രാജാവേ, ദയവായി ക്ഷമിക്കണം; എന്റെ പേര് ആയുര് എന്നാണ്, ഭൂമിയുടെ രാജാവേ.'
പ്രാപ്താ സാ മമ ദുഹിതാ അത്രാസ്തേ നാഗചൂഡോ നാഗരാജഃ
'എന്റെ മകള് ഇവിടെ എത്തിയിട്ടുണ്ട്; ഇവിടെയാണ് നാഗചൂഡന്, അര്ത്തതെ നാഗരാജാവ്.'
താമബ്രവീദ്രാജാ താം സ്മൃത്വാനീയ മേ ദീയതാമിതി
രാജാവ് അവനോട് പറഞ്ഞു: 'അവളെ ഓര്ത്തു കൊണ്ടു ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നു എനിക്ക് നല്കണം.'
അഥൈനാം സ്മൃത്വാ രാജ്ഞേ അദാത്
അവളെ ഓര്ത്തു, അവന് അവളെ രാജാവിന് നല്കി.
മയാവഹസിതോ ഗാലവോ മഹാന്മുനിഃ തപസാ കര്ശിതാംഗഃ
വലിയ സന്യാസിയായ ഗാലവന്, തപസ്സുകൊണ്ട് ക്ഷീണിച്ച ശരീരമുള്ളവന്, എനിക്ക് പരിഹാസ്യനായി.
പ്രസാദിതസ്തു വിപ്രഃ പ്രത്യുവാച ൫.൨.൮൪.
പിന്നീട് ബ്രാഹ്മണന് സന്തോഷപ്പെട്ടു, അവന് മറുപടി പറഞ്ഞു.
അവിതഥോഽയം മമ ശാപസ്തസ്മാദന്യജന്മനി ദര്ദുരരാജോ ഭൂത്വാ ത്വം ഹി ദുഹിതരമിക്ഷ്വാകുകുലോത്പന്നായ സര്വഗുണാന്വിതായ ദത്ത്വാ യദാ യാസ്യസി മഹാകാലവനേ തസ്യോത്തരദിഗ്ഭാഗേ തദാ ലിംഗസ്യ ദര്ശനേന മുക്തിമവാപ്സ്യസി
'എന്റെ ശാപം ഒരിക്കലും തെറ്റില്ല; അതുകൊണ്ട്, മറ്റൊരു ജന്മത്തില് നീ തവളകളുടെ രാജാവാകും. ഇക്ഷ്വാകു വംശത്തില് ജനിച്ച എല്ലാ ഗുണങ്ങളുമുള്ള മകളെ മറ്റൊരാള്ക്ക് നല്കി, നീ മഹാകാലവനത്തിന്റെ വടക്കേ ഭാഗത്തേക്ക് പോയാല്, അവിടെ ലിംഗം കണ്ടാല് മോക്ഷം ലഭിക്കും.'
ദുഹിതാ കിയത്പാതാലം യാസ്യതി സ്മൃതാ ചാഗമിഷ്യതി
'നിന്റെ മകള് കുറച്ച് കാലം പാതാളത്തിലേക്ക് പോകും; പക്ഷേ അവളെ ഓര്ത്താല് അവള് തിരിച്ചു വരും.'
തസ്യോത്തരേ ലിംഗം ദദര്ശ തസ്യ ദര്ശനാദനേകമാ ണിക്യരചിതം സിദ്ധഗന്ധര്വസേവിതം വിമാനവരമാരുഹ്യ ശക്രലോകം ഗതഃ
അവിടത്തെ വടക്കേ ഭാഗത്ത് അവന് ലിംഗം കണ്ടു; അതു കണ്ടതോടെ, അനേകം ദേവതകള് നിര്മ്മിച്ച, സിദ്ധന്മാരും ഗന്ധര്വന്മാരും സേവിക്കുന്ന മനോഹരമായ ഒരു വിമാനത്തില് കയറി, ഇന്ദ്രലോകത്തേക്ക് പോയി.
തസ്യ മാഹാത്മ്യമവലോക്യ ദേവാചാര്യോ ബൃഹസ്പതിര്വാക്യം ജഗാദ
അത് കണ്ടു അതിന്റെ മഹത്വം മനസ്സിലാക്കി, ദേവഗുരുവായ ബൃഹസ്പതി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
അഹോ ലിംഗസ്യ മാഹാത്മ്യമഹോ ലിംഗസ്യ വൈഭവമ്
'അയ്യോ, ലിംഗത്തിന്റെ മഹത്വം! അയ്യോ, ലിംഗത്തിന്റെ വൈഭവം!'
ആയുരാഖ്യോ ഹി ഭൂപാലോ മുക്തോ ദര്ദുരതാം ഗതഃ
'ആയുര് എന്ന പേരുള്ള രാജാവ് തവളാവസ്ഥയില് നിന്ന് മോചിതനായി മോക്ഷം നേടി.'
ഇതി തദ്വചനം ശ്രുത്വാ ദേവാചാര്യസ്യ പാര്വതി
ദേവഗുരുവിന്റെ ഈ വാക്കുകള് കേട്ടു, പാര്വ്വതി...
യസ്മാദ്ദര്ദുരഭൂപാലോ മുക്തോ ദര്ദുരയോനിതഃ
ദർദുരരാജാവിനെ ദർദുരയുടെ ഗർഭത്തിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിച്ചു, അതിനാൽ അവൻ അകറ്റപ്പെട്ടു.
ഉത്തരേശ്വരദേവശ്ച ശാപപാപപ്രണോദകഃ
ഉത്തരേശ്വരദേവൻ ശാപത്തിന്റെ പാപം നീക്കുന്നവനാണ്, ഭഗവാനേ.
ഭുക്തിമുക്തിപ്രദോ ദേവി മഹാപാതകനാശനഃ ദര്ദുരോ ഹി ദുരാധര്ഷഃ സ ചാപീശ്വരതാം ഗതഃ ൫.൨.൮൪.
അവൻ ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നു, മഹാദേവി, വലിയ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നു; ദർദുരൻ അതീവ ദുർജയൻ ആണ്, അവനും ഇപ്പൊഴ് ഈശ്വരത്വം നേടിയിരിക്കുന്നു.
ഉത്തരാശാമഥോ ഗത്വാ യഃ പശ്യേദുത്തരേശ്വരമ്
ആരെങ്കിലും വടക്കേ ദിക്കിലേക്ക് പോയി ഉത്തരേശ്വരനെ ദർശിച്ചാൽ,
സുഭഗഃ സര്വദാ ദാംതഃ സുരൂപഃ പുത്രവാനിതി
അവൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ഭാഗ്യവാനായും, ശാന്തനായും, സുന്ദരനായും, പുത്രസമ്പന്നനായും ഇരിക്കും.
യാ വൃദ്ധിസ്തു കുബേരസ്യ ശക്രസ്യ ച യമസ്യ ച ജായതേ നാത്ര സന്ദേഹ ഉത്തരേശ്വരദര്ശനാത
കുബേരനും ഇന്ദ്രനും യമനും ലഭിക്കുന്ന ഐശ്വര്യം — സംശയമില്ല — അതെല്ലാം ഉത്തരേശ്വരദർശനത്താൽ ലഭിക്കുന്നു.