ഇതി ശ്രീസ്കാംദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതിസാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം പഞ്ചമ് ആവംത്യഖണ്ഡേ ചതുരശീതിലിങ്ഗമാഹാത്മ്യ ഉമാമഹേശ്വരസംവാദേ പുഷ്പദന്തേശ്വരമാഹാത്മ്യവര്ണനംനാമ സപ്ത സപ്തതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ, ശ്രീസ്കാന്ദമഹാപുരാണത്തിലെ എൺപത്തൊന്ന് ആയിരം ശ്ലോകങ്ങളടങ്ങിയ സംഹിതയിൽ, അഞ്ചാമത്തെ അവന്ത്യഖണ്ഡത്തിൽ, എൺപത്തിനാലു ലിംഗങ്ങളുടെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്ന ഉമാമഹേശ്വരസംവാദത്തിൽ, പുഷ്പദന്തേശ്വരന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്ന എഴുപത്തിയേഴാമത്തെ അധ്യായം.
യസ്യ ദര്ശനമാത്രേണ തീര്ഥയാത്രാഫലം ലഭേത്
അവനെ കാണുന്നവർക്കു തീർത്ഥയാത്രയുടെ ഫലം ലഭിക്കും.
ശാകലേ നഗരേ ദേവി ചിത്രസേനോ മഹീപതിഃ
ശാകല നഗരിയിൽ, ദേവി, ചിത്രസേന എന്ന രാജാവുണ്ടായിരുന്നു.
തസ്യ ചന്ദ്രപ്രഭാ ഭാര്യാ പ്രാണേ ഭ്യോഽപി ഗരീഗസീ
അവന്റെ ഭാര്യ ചന്ദ്രപ്രഭാ ജീവനെക്കാൾ പ്രിയങ്കരിയായിരുന്നു.
അപുത്രസ്യാപി നൃപതേഃ പുത്രീ ജാതാ മനോരമാ
രാജാവിന് മക്കൾ ഇല്ലാതിരുന്നെങ്കിലും മനോരമ എന്ന ഒരു മകൾ ജനിച്ചു.
സര്വലക്ഷണസംപന്നാ കന്യാ ലാവണ്യവത്യപി
എല്ലാ ഗുണങ്ങളും നിറഞ്ഞ, സൌന്ദര്യവതിയായ കന്യകയായിരുന്നു അവൾ.
വൈരാഗ്യാദ്ബ്രഹ്മചര്യം ച ചചാര തനുമധ്യമാ
വിരക്തിയാൽ, സുന്ദരിയായ അവൾ ബ്രഹ്മചര്യം ആചരിച്ചു.
ഉത്സംഗേ ച നിജേ കൃത്വാ മൂര്ധ്നി ചാഘ്രായ ഹര്ഷിതഃ
അവളെ തന്റെ മടിയിൽ ഇരുത്തി, തലയിൽ മണമടക്കി, രാജാവ് സന്തോഷത്തോടെ ആനന്ദിച്ചു.
നൃപായ നൃപപുത്രായ സംമതായ ദ്വിജായ വാ ഹര്ഷേണ ചാവൃതോ രാജാ പുനഃ പപ്രച്ഛ താം സുതാമ്
രാജാവായോ, രാജകുമാരനോ, മാന്യനായ ബ്രാഹ്മണനോ ആയിട്ടോ, അത്യന്തം സന്തോഷത്തോടെ രാജാവ് വീണ്ടും തന്റെ മകളോടു ചോദിച്ചു.
പൃഷ്ടാ ച സാ യദാ ദേവീ ന ചോവാച നൃപം പ്രതി
അവളോടു ചോദിച്ചപ്പോൾ, ദേവി രാജാവിനോട് ഒന്നും പറയാതെ നിന്നു.
യദി മദ്വചനം പുത്രി പ്രതിഭാതി ന സാംപ്രതമ് 5.2.78.
മകളേ, എന്റെ വാക്കുകൾ ഇപ്പോൾ നിനക്കു ഇഷ്ടമാവുന്നില്ലെങ്കിൽ—
ഇത്യുക്താ സാ നൃപതിനാ പിത്രാ പ്രോക്താ പുനഃപുനഃ
ഇങ്ങനെ രാജാവും പിതാവും ആവർത്തിച്ച് ചോദിച്ചപ്പോൾ,
ജഹാസ ചാതിഹാസേന പുനഃ ശ്വാസാംശ്ച മുംചതി
അവൾ വലിയ ചിരിയോടെ ചിരിച്ചു, പിന്നെ വീണ്ടും വീണ്ടും ആഹ്ശ്വാസം വിട്ടു.
താമവസ്ഥാം ഗതാം ദൃഷ്ട്വാ പുത്രീ മുന്മത്തതാം ഗതാമ്
അവളെ അങ്ങനെ ഒരു അവസ്ഥയിൽ, ഭ്രാന്തുപിടിച്ചവളെപ്പോലെ കണ്ടപ്പോൾ,
ഭൂതേന വാ പിശാചേന മത്സുതാ ലക്ഷണൈര്യുതാ
'എന്റെ മകൾ, നല്ല ലക്ഷണങ്ങളുള്ളവൾ, ഭൂതം അല്ലെങ്കിൽ പിശാച് പിടിച്ചിരിക്കുന്നു' എന്ന് അവൻ കരുതി.
തദാ പ്രോക്തസ്തയാ പുത്ര്യാ മാ താത വിമനാ ഭവ
അപ്പോൾ മകൾ പറഞ്ഞു: 'അച്ഛാ, ദുഃഖിതനാകേണ്ട, മനസ്സു വേദനിക്കേണ്ട.'
ന പിശാചേന യക്ഷേണ തവ കന്യാ മഹീപതേ
രാജാവേ, നിങ്ങളുടെ മകളെ പിശാചോ യക്ഷനോ പിടിച്ചിട്ടില്ല.
പ്രാഗ്ജ്യോതിഷേ പുരേ വിപ്രോ ഹരസ്വാമീ ബഭൂവ ഹ
പ്രാച്യോതിഷപുരിയിൽ ഹരസ്വാമി എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണൻ ഉണ്ടായിരുന്നു.
രൂപയൌവനസംപന്നാ തസ്യ നാഹം പ്രിയാ വിഭോ
സൗന്ദര്യവും യൗവനവും ഉള്ളവളായിരുന്നെങ്കിലും, പ്രഭോ, ഞാൻ അവനു പ്രിയയായിരുന്നില്ല.
നാന്യസ്യ കസ്യചിദ്ദ്വേഷ്ടാ മുക്ത്വാ മാം പൃഥിവീപതേ
രാജാവേ, എന്നെ ഒഴികെ മറ്റാരെയും അവൻ വെറുത്തിരുന്നില്ല.
അഹമൂഢാം കുലീനേന ദ്വിജേനാതിഗുണേന ച 5.2.78.
ഉയർന്ന വംശത്തിൽ ജനിച്ചവളായിട്ടും, അത്യന്തം ഗുണമുള്ള ആ ബ്രാഹ്മണനാൽ ഞാൻ ഭ്രമിച്ചുപോയി.
തേന മേ വല്ലഭോ രാജന്ന ചാഹം തസ്യ വല്ലഭാ
രാജാവേ, അവൻ എനിക്ക് പ്രിയനായെങ്കിലും, ഞാൻ അവനു പ്രിയയല്ലായിരുന്നു.
നാന്യത്ര കുരുതേ ഭാവം ബ്രഹ്മചര്യവ്രതേ സ്ഥിതഃ അപൃച്ഛം പ്രമദാസ്താത യാസ്ത്യക്താഃ പതിഭിഃ കില
ബ്രഹ്മചര്യവ്രതത്തിൽ ഉറച്ച അവൻ, മനസ്സു മറ്റൊരിടത്തേക്ക് തിരിച്ചില്ല. അച്ഛാ, ഭർത്താവുകൾ ഉപേക്ഷിച്ച സ്ത്രീകളോടു ഞാൻ ചോദിച്ചു.
താഭിരുക്താ ഹ്യഹം ഭൂപ വശ്യോ ഭര്ത്താ ഭവിഷ്യതി
രാജാവേ, ആ സ്ത്രീകൾ പറഞ്ഞു: 'ഭർത്താവ് വശമാകും'.
ഭേഷജൈര്വിവിധൈശ്ചൂര്ണൈര്മംത്രൈര്മോഹകരൈഃ പരൈഃ
നാനാതരം മരുന്നുകളും പൊടികളും ശക്തമായ മായാജാലം ഉള്ള മന്ത്രങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച്,
തതോഽഹം ത്വരിതാ ഗത്വാ താസാം വാക്യേന ഭൂപതേ
അതിനുശേഷം, രാജാവേ, അവര് പറഞ്ഞതുപോലെ ഞാന് വേഗത്തില് പോയി.
പ്രദോഷേ പയസാ യുക്തശ്ചൂര്ണോ ഭര്ത്തരി യോജിതഃ
സന്ധ്യാകാലത്ത് പാല്ക്കൊപ്പം കലര്ത്തിയ പൊടി ഭര്ത്താവിന് നല്കി.
യദാ പീതശ്ച ചൂര്ണസ്തു മന്ത്രേണാതീവ ഗുംഠിതഃ
മന്ത്രം കൊണ്ട് നന്നായി മറച്ചുവെച്ച ആ പൊടി ഭര്ത്താവ് കുടിച്ചപ്പോള്,
ദ്വാരദേശേ സ്ഥിതഃ ക്രംദന്ദാസോഽസ്മി തവ ശോഭനേ
അവിടത്തെ വാതിലിന് സമീപം നിന്നു കരയുന്ന ദാസിയായി ഞാന് നിന്നു, സുന്ദരിയേ.
തത്തസ്യ രുദിതം ജ്ഞാത്വാ മംത്രമാഹാത്മ്യതോ നൃപ
രാജാവേ, ഭര്ത്താവിന്റെ ആ കരച്ചില് മന്ത്രത്തിന്റെ ശക്തിയാല് ആണെന്ന് ഞാന് മനസ്സിലാക്കി.