ഉദയാദിത്യസംകാശോ വിഭാവസുസമദ്യുതിഃ
ഉയർന്ന സൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലും, അഗ്നിപോലും ദീപ്തിയോടെ അവൻ തിളങ്ങി.
ഗതോ ദദര്ശ തം രൌദ്രം പിശാചം ച ഭയാവഹമ്
അവൻ പോയി ആ ഭയങ്കരമായ പിശാചിനെ കണ്ടു.
ദൃഷ്ട്വാ തം ശകടാരൂഢം ബ്രാഹ്മണം ശാകടായനമ് 5.2.68.
ശാകടത്തിൽ കയറിയിരുന്ന ബ്രാഹ്മണനായ ശാകടായനനെ പിശാച് കണ്ടു.
തഥാരൂപഃ പിശാചസ്തു കര്ണാഭ്യാം ബധിരീകൃതഃ തം ധാവംതം സമാലോക്യ പിശാചം ബ്രാഹ്മണോഽബ്രവീത്
അങ്ങനെ രൂപംകൊണ്ട പിശാച് ഇരുചെവികളിലും കേൾവിയില്ലാതായി; ഓടുന്ന അവനെ കണ്ട ബ്രാഹ്മണൻ പിശാചിനോട് പറഞ്ഞു.
പിശാച ത്രസ്തരൂപോഽസി ത്വരിതശ്ചൈവ ലക്ഷ്യസേ
പിശാചേ, നീ ഭയപ്പെട്ടതുപോലും, വേഗത്തിൽ ഓടുന്നതുപോലും കാണുന്നു.
പിശാച ഉവാച ശകടസ്യാസ്യ മഹതോ ഘോഷം ശ്രുത്വാ ഭയംകരമ്
പിശാച് പറഞ്ഞു: ഈ വലിയ ശകടത്തിന്റെ ഭയാനകമായ ശബ്ദം കേട്ടപ്പോൾ,
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച പിശാചാനാം ബലിഷ്ഠാശ്ച ശ്രൂയംതേ ബ്രഹ്മരാക്ഷസാഃ
ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു: പിശാചുകൾക്കിടയിൽ ഏറ്റവും ശക്തരായവരാണ് ബ്രഹ്മരാക്ഷസർ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.
പിശാച ഉവാച ദുഃഖം ഹി മൃത്യുഃ സര്വേഷാം ജീവിതം ച സുദുര്ല്ലഭമ്
പിശാച് പറഞ്ഞു: മരണം എല്ലാവർക്കും വലിയ ദുഃഖമാണ്, ജീവൻ നേടുന്നതും വളരെ ദുർലഭമാണ്.
പൈശാചീ കുത്സിതാ യോനിഃ പാപിനാമേവ ജായതേ
പിശാച് ജന്മം അശുഭമായതും, പാപികൾക്കു മാത്രമേ അതു ലഭിക്കൂ.
തസ്മാജ്ജീവിതുമിച്ഛാമി പ്രസീദ ബ്രഹ്മരാക്ഷസ
അതിനാൽ ഞാൻ ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ദയവായി, ബ്രഹ്മരാക്ഷസാ, ദയവായി.
സര്വഭൂതഹിതാര്ഥായ വിചരാമി മഹീതലേ
എല്ലാ ജീവികളുടെ ഭലത്തിനായി ഞാൻ ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു.
സര്വേഷാമേവ ജംതൂനാം മൈത്രോ ബ്രാഹ്മണ ഉച്യതേ
എല്ലാ ജീവികൾക്കും ബ്രാഹ്മണൻ സ്നേഹിതനാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
തസ്യ തദ്വചനം ശ്രുത്വാ പിശാചഃ സ്വസ്ഥമാനസഃ 5.2.68.
അവന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് പിശാചിന്റെ മനസ്സ് സമാധാനമായി.
യദി തേ സര്വഭൂതാനാം ദത്താ ഹ്യഭയദക്ഷിണാ
നീ എല്ലാ ജീവികൾക്കും ഭയരഹിതത്വം നൽകിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ—
പൃച്ഛാമി ത്വാം മഹാഭാഗ സംശയോ ഹൃദയേ സ്ഥിതഃ
മഹാഭാഗവാനേ, എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഒരു സംശയം ഉണ്ട്; അതിനാൽ ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു.
കേന കര്മവിപാകേന പൈശാചം യാതി മാനവഃ
ഏത് കർമ്മഫലത്താൽ മനുഷ്യൻ പിശാച് ജന്മം നേടുന്നു?
ഇതി തസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ പിശാചസ്യ വരാനനേ
പിശാചിന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട്, സുന്ദരമുഖിയേ—
അപഹൃത്യ ച വിപ്രസ്വം ദേവസ്വം ച വിശേഷതഃ
ബ്രാഹ്മണന്റെ സ്വത്തും, പ്രത്യേകിച്ച് ദേവസ്വത്തും മോഷ്ടിക്കുന്നവൻ—
പിതരം മാതരം ചൈവ സ്ത്രിയം ബാലം ദ്വിജം തഥാ
തന്തയെ, അമ്മയെ, സ്ത്രീയെ, ബാലനെ, അല്ലെങ്കിൽ ദ്വിജനെ ഉപദ്രവിക്കുന്നവൻ—
രാജദ്രവ്യം ഗൃഹീത്വാ തു ന യജേന്ന ദദാതി യഃ
രാജസമ്പത്ത് കൈവശം വച്ച് യജ്ഞം ചെയ്യാതെയും ദാനം നൽകാതെയും ഇരിക്കുന്നവൻ—
വിശ്വാസഘാതകാ യേ ച പരദാരരതാശ്ച യേ
വിശ്വാസം തകർക്കുന്നവരും, മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയിൽ ആസ്വാദനം ചെയ്യുന്നവരും—
നിംദംതി യേ പുരാണാനി ധര്മശാസ്ത്രാണി സര്വദാ
പുരാണങ്ങളെയും ധർമ്മശാസ്ത്രങ്ങളെയും എപ്പോഴും നിന്ദിക്കുന്നവരും—
ഇതി തേ കഥിതം സര്വം വേദപ്രാമാണ്യതോഽധുനാ ।। 5.2.68.
ഇങ്ങനെ, വേദങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ എല്ലാം നിന്നോട് പറഞ്ഞുതന്നു.
സോമകോ നാമ ശൂദ്രസ്ത്വം പരമര്മപ്രകാശകഃ
നിന്റെ പേര് സോമകനാണ്; നീ ഒരു ശൂദ്രനും പരമരഹസ്യങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തുന്നവനുമാണ്.
നാസ്തികോ ഭിന്നമര്യാദോ ജന്മന്യത്രാപി സപ്തമേ
ശ്രദ്ധയില്ലാത്തവനും നല്ല ആചാരങ്ങൾ പാലിക്കാത്തവനും ഏഴാമത്തെ ജന്മത്തിലും മറ്റൊരിടത്ത് ജനനം ലഭിക്കും.
പിശാചയോനിം സംപ്രാപ്തഃ പുനഃ പ്രാപ്സ്യസി രൌരവമ് യംത്രപീഡനകം രൌദ്രം മഥനം കുമ്ഭവാലുകമ്
നീ ഭയങ്കരമായ ഭൂതന്റെ ജന്മം പ്രാപിക്കും; പിന്നെയും രൗരവം എന്ന ഭയാനകമായ നരകത്തിലും, യന്ത്രപീഡനവും, കഠിനമായ ചതുക്കളിലും, മണലുകൊണ്ടു നിറച്ച പാത്രത്തിൽ പിഴുതലും അനുഭവിക്കും.
ഇത്യേവം വദതസ്തസ്യ ബ്രാഹ്മണസ്യ യശസ്വിനി
അങ്ങനെ ആ മഹത്വമുള്ള ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു.
ദുഃഖാഭിഭൂതോ നിശ്ചേഷ്ടോ ധിഗ്ധിഗിത്യസകൃദ്ബ്രുവന്
വേദനകൊണ്ടു തളർന്ന അവൻ അചഞ്ചലനായി, വീണ്ടും വീണ്ടും 'ശിക്ഷ, ശിക്ഷ' എന്നു വിളിച്ചു.
അഹോ കേനാപി പുണ്യേന ഭവതാ സഹ ദര്ശനമ്
ഏതോ പുണ്യഫലത്താൽ തന്നെയാണ് നിങ്ങളെ കാണാൻ എനിക്ക് ഈ അവസരം ലഭിച്ചത്.
നാസ്തി ധര്മസമം മിത്രം നാസ്തി ധര്മസമാ ഗതിഃ
ധർമ്മം പോലെയുള്ള സ്നേഹിതൻ ഇല്ല; ധർമ്മം പോലെയുള്ള മാർഗ്ഗവും ഇല്ല.