യസ്യാസ്യകമലഗലിതം വാങ്മയമമൃതം ജഗത്പിബതി
ആരുടെ താമരപൂവ് പോലെയുള്ള വായിൽ നിന്നു ഒഴുകുന്ന വാക്കുകളുടെ അമൃതം ലോകം ആസ്വദിക്കുന്നു?
നാരായണം നമസ്കൃത്യ നരം ചൈവ നരോത്തമമ്
നാരായണനെയും മനുഷ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നരനെയും വന്ദിച്ച്,
ത്രികാലജ്ഞാ മഹാത്മാനോ നൈമിഷാരണ്യവാസിനഃ
മൂന്നു കാലങ്ങളെയും അറിയുന്ന മഹാത്മാക്കളായ നൈമിഷാരണ്യത്തിൽ താമസിക്കുന്നവർ,
യേഽര്ബുദാരണ്യനിരതാ ദണ്ഡകാരണ്യവാസിനഃ
അർബുദാ വനത്തിൽ ഭക്തിപൂർവ്വം കഴിയുന്നവരും ദണ്ഡകാരണ്യത്തിൽ താമസിക്കുന്നവരും,
ജംബൂവനരതാ യേ ച യേ ഗോദാവരിവാസിനഃ
ജംബൂവനത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ കഴിയുന്നവരും ഗോദാവരിക്കരയിൽ താമസിക്കുന്നവരും,
ഉജ്ജയിന്യാം രതാ യേ ച പ്രഥമാശ്രമവാസിനഃ
ഉജ്ജയിനിയിൽ സന്തോഷത്തോടെ കഴിയുന്നവരും ആദ്യാശ്രമത്തിൽ താമസിക്കുന്നവരും,
മായാപുരീശ്രിതാ യേ ച യേ ച കാന്തീനിവാസിനഃ
മായാപുരിയിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചവരും കാന്തിനിയിൽ താമസിക്കുന്നവരും,
കുരുക്ഷേത്രേ മഹാക്ഷേത്രേ സത്രേ ദ്വാദശവാര്ഷികേ സമാഗതാഃ സമാഹൂതാഃ സര്വേ തേ മുനയോഽമലാഃ
കുരുക്ഷേത്രം എന്ന മഹത്തായ യജ്ഞഭൂമിയിൽ ദ്വാദശവർഷം നീണ്ട സത്രയജ്ഞത്തിൽ ഒന്നിച്ചു ചേർന്ന് ക്ഷണിക്കപ്പെട്ട എല്ലാ വിശുദ്ധമുനികളും,
സര്വേ തേ ശുദ്ധമനസോ വേദവേദാംഗപാരഗാഃ
അവരൊക്കെയും മനസ്സ് ശുദ്ധിയുള്ളവരും വേദങ്ങളും അതിന്റെ ഉപവിഭാഗങ്ങളും പൂർണ്ണമായി പഠിച്ചവരുമാണ്.
ഭാരദ്വാജം പുരസ്കൃത്യ വേദവേദാംഗപാരഗമ് 2.8.1.
വേദങ്ങളും അതിന്റെ ഉപവിഭാഗങ്ങളും പൂർണ്ണമായി അറിഞ്ഞ ഭാരദ്വാജനെ മുന്നിൽ വെച്ച്,
ഉപവിഷ്ടാഃ കഥാശ്ചക്രുര്നാനാതീര്ഥാശ്രിതാസ്തദാ
അവർ ഒറ്റക്കെട്ടായി ഇരുന്ന് വിവിധ തീർത്ഥങ്ങളിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചവരായി കഥകൾ ചർച്ച ചെയ്തു.
കഥാംതേഷു തതസ്തേഷാം മുനീനാം ഭാവിതാത്മനാമ്
അവരുടെ ആലോചനകൾക്ക് അവസാനം, ഭാവിതാത്മാക്കളായ ആ മുനിമാരുടെ ഇടയിൽ,
വ്യാസശിഷ്യഃ പുരാണജ്ഞോ സമഃ ഹര്ഷണസംജ്ഞകഃ ഉപവിഷ്ടോ യഥാന്യായം മുനീനാം വചനേന സഃ
വ്യാസന്റെ ശിഷ്യനും പുരാണവിദ്യയിൽ സമന്വിതനുമായ ഹർഷണൻ, മുനിമാരുടെ അഭ്യർത്ഥന പ്രകാരം യുക്തിയായി അവിടെയിരുന്നു.
വ്യാസശിഷ്യം മുനിവരം സൂതം വൈ രോമഹര്ഷണമ്
വ്യാസന്റെ ശിഷ്യനായ മഹാമുനിയായ സുതൻ, രോമഹർഷണൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവൻ,
സരഹസ്യാനി സര്വാണി പുരാണാനി മഹാമതേ
മഹാബുദ്ധിയുള്ളവനേ, എല്ലാ രഹസ്യങ്ങൾ അടങ്ങിയ എല്ലാ പുരാണങ്ങളും,
സാംപ്രതം ശ്രോതുമിച്ഛാമഃ സരഹസ്യം സനാതനമ്
നാം ഇപ്പോൾ ആ ശാശ്വതമായ രഹസ്യങ്ങൾ മുഴുവൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
കീദൃശീ സാ സദാ മേധ്യാഽയോധ്യാ വിഷ്ണുപ്രിയാപുരീ
എപ്പോഴും ശുദ്ധിയുള്ള വിഷ്ണുവിന് പ്രിയപ്പെട്ട നഗരം ആയോധ്യ യഥാർത്ഥത്തിൽ എങ്ങനെയാണ്?
സംസ്ഥാനം കീദൃശം തസ്യാസ്തസ്യാം കേ ച മഹീഭുജഃ
അത് എങ്ങനെയുള്ള നഗരമാണ്? അവിടെ ആരാണ് ഭരിക്കുന്ന രാജാക്കന്മാർ?
അയോധ്യാസേവനാന്നൃണാം ഫലം സ്യാത്സൂത കീദൃശമ്
സൂതാ, അയോധ്യയെ സേവിക്കുന്നവർക്ക് എങ്ങനെയൊരു ഫലം ലഭിക്കും എന്ന് പറയാമോ?
തത്ര സ്നാനേന കിം പുണ്യം ദാനേന ച മഹാമതേ 2.8.1.
അവിടെ കുളിച്ചാൽ എത്ര പുണ്യം കിട്ടും? ദാനം ചെയ്താൽ എന്ത് ഗുണം ലഭിക്കും, മഹാമനസ്സേ?
ഏതത്സര്വം ക്രമേണൈവ തഥ്യം ത്വം വേത്ഥ സാംപ്രതമ്
ഇതെല്ലാം നീ ഇപ്പോൾ തന്നെ ശരിയായി, ക്രമത്തിൽ അറിയുന്നവനാണ്.
സേതിഹാസാനി സര്വാണി സരഹസ്യാനി തത്ത്വതഃ
എല്ലാ ചരിത്രങ്ങളും, എല്ലാ രഹസ്യങ്ങളുമാണ് നീ യഥാർത്ഥത്തിൽ അറിയുന്നത്.
തം പ്രണമ്യ പ്രവക്ഷ്യാമി മാഹാത്മ്യം ഭവദഗ്രതഃ
അവനോട് വന്ദനം ചെയ്ത്, ഞാൻ ഭവാന്റെ മുന്നിൽ ആ മഹത്വം പ്രഖ്യാപിക്കാം.
വിദ്യാവന്തം വിപുലമതിദം വേദവേദാംഗവേദ്യം ശ്രേഷ്ഠം ശാന്തം ശമിതവിഷയം ശുദ്ധതേജോവിശാലമ്
വിപുലമായ ബുദ്ധിയും, വേദവും വേദാംഗങ്ങളും അറിഞ്ഞതും, ശ്രേഷ്ഠനും, ശാന്തനും, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ചവനും, ശുദ്ധമായ വലുതായ പ്രകാശമുള്ളവനും ആയ ആ പണ്ഡിതനോട്—
ഓം നമോ ഭഗവതേ തസ്മൈ വ്യാസായാമിതതേജസേ
ഓം, അതിയായ തേജസ്സുള്ള ഭാഗവതൻ വ്യാസന് ഞാൻ വന്ദനം ചെയ്യുന്നു.
ശൃണ്വന്തു മുനയഃ സര്വേ സാവധാനാഃ സശിഷ്യകാഃ
എല്ലാ മുനികളും, ശിഷ്യന്മാരോടൊപ്പം, ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കട്ടെ.
ഉദീരിതമഗസ്ത്യായ സ്കന്ദേനാശ്രാവി നാരദാത്
അഗസ്ത്യനോട് പറഞ്ഞതാണ് സ്കന്ദനിൽ നിന്ന് നാരദൻ കേട്ടത്.
കൃഷ്ണദ്വൈപായനാച്ചൈതന്മയാ പ്രാപ്തം തപോധനാഃ
കൃഷ്ണദ്വൈപായനനിൽ നിന്ന് തന്നെയാണ് ഞാൻ ഇതെല്ലാം അറിഞ്ഞത്, തപസ്സുകാരേ.
നമാമി പരമാത്മാനം രാമം രാജീവലോചനമ്
പരമാത്മാവായ, കമലനേത്രനായ രാമനോട് ഞാൻ വന്ദനം ചെയ്യുന്നു.
അയോധ്യാ സാ പരാ മേധ്യാ പുരീ ദുഷ്കൃതിദുര്ല്ലഭാ 2.8.1.
അയോധ്യാ അത്യുത്തമവും പവിത്രവും, പാപികൾക്ക് എളുപ്പത്തിൽ ലഭിക്കാനാവാത്ത നഗരവുമാണ്.