ಆತ್ಮಾ ಚ ಸತತಂ ಪುತ್ರ ರಕ್ಷಿತವ್ಯಃ ಪ್ರಯತ್ನತಃ
ಮಗನೇ, ಯಾವಾಗಲೂ ಆತ್ಮವನ್ನು ಬಹಳ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
ತಿರ್ಯಗ್ಭ್ಯಃ ಪಾಪಯೋನಿಭ್ಯಃ ಸದಾ ವಿಚರತಾ ವನೇ
ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡುವಾಗ ಯಾವಾಗಲೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಜನರಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದಿರಬೇಕು.
ಅಸ್ಮಾಕಂ ಪ್ರತಿವಾಚಂ ಚ ಶೃಣು ಶೋಕವಿನಾಶಿನೀಮ್ ವಿಶ್ರಾನ್ತಶ್ಚ ಪುನರ್ಯಾತಿ ತದ್ವದ್ಭೂತಸಮಾಗಮಃ
ನಮ್ಮ ಉತ್ತರವನ್ನು ಕೇಳು, ಅದು ದುಃಖವನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ; ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದವನು ಹೇಗೆ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಜೀವಿಗಳ ಭೇಟಿಯೂ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ವಮಾತರಂ ಸಖೀವರ್ಗಂ ತತೋ ದ್ರಷ್ಟುಂ ಸಮಾಗತಾ
ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತರ ಬಳಗವನ್ನು ನೋಡಲು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸೇರಿದರು.
ಅಬ್ರವೀಚ್ಚ ತತೋ ವಾಕ್ಯಂ ಪುತ್ರಶೋಕೇನ ದುಃಖಿತಾ
ಮಗನ ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾಗಿ ಅವಳು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.
ಅನಾಥಮಬಲಂ ದೀನಂ ಫೇನಪಂ ಮಮ ಪುತ್ರಕಮ್
ನನ್ನ ಮಗ ಫೇನಪನು ಅನಾಥ, ದುರ್ಬಲ ಮತ್ತು ದೀನನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಭಾವಿನೀನಾಮಯಂ ಪುತ್ರಃ ಸಾಂಪ್ರತಂ ಚ ವಿಶೇಷತಃ
ಈ ಮಗನಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವವಿದೆ, ಈಗ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇದೆ.
ಚರಂತಂ ವಿಷಮೇ ಸ್ಥಾನೇ ಚರಂತಂ ಪರಗೋಕುಲೇ 7.3.29.
ಅವನು ಅಪಾಯಕರವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ, ಪರರ ಹಿಂಡಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಾನೆ.
ಕ್ಷಮಧ್ವಂ ಚ ಮಹಾಭಾಗಾ ಯಾಸ್ಯೇಽಹಂ ಸತ್ಯಸಂಶ್ರಯಾತ್
ಮಹಾನುಭಾವರೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ಕ್ಷಮಿಸಿ; ನಾನು ಸತ್ಯವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.
ಸರ್ವಾಸ್ತಾ ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ತಸ್ಯಾಃ ಶೋಕಸಮನ್ವಿತಾಃ
ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಎಲ್ಲಾ ಮಹಿಳೆಯರೂ ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿದರು.
ಕಪಿಲೇ ನೈವ ಗಂತವ್ಯಂ ನ ತೇ ದೋಷೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ
ನೀನು ಕಪಿಲನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಬಾರದು; ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ನಿನಗೆ ಯಾವ ತಪ್ಪು ಉಂಟಾಗದು.
ಅತ್ರ ಗಾಥಾ ಪುರಾ ಗೀತಾ ಮುನಿಭಿರ್ಧರ್ಮವಾದಿಭಿಃ
ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬೋಧಿಸುವ ಋಷಿಗಳು ಹಿಂದೆ ಹಾಡಿದ ಒಂದು ಗಾಥೆ ಇದೆ.
ಕಪಿಲೋವಾಚ ನಾತ್ಮಾರ್ಥಮುಪಯುಞ್ಜಾಮಿ ಸ್ವಲ್ಪಮಪ್ಯನೃತಂ ಕ್ವಚಿತ್
ಕಪಿಲನು ಹೀಗೆಂದನು: ನಾನು ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕಾಗಿ ಎಂದಿಗೂ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಸುಳ್ಳು ಮಾತು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಶ್ವಮೇಧಸಹಸ್ರಂ ತು ಸತ್ಯಂ ಚ ತುಲಯಾ ಧೃತಮ್
ನೂರು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗಗಳನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ತೂಕದ ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿದರೆ,
ತಸ್ಮಾನ್ನಾನೃತಮಾತ್ಮಾನಂ ಕರಿಷ್ಯೇ ಜೀವಿತಾಶಯಾ
ಆದ್ದರಿಂದ, ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾನು ಸುಳ್ಳು ಮಾತಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಯತ್ತ್ವಂ ಪರಮಸತ್ಯೇನ ಪ್ರಾಣಾಂಸ್ತ್ಯಜಸಿ ದುಸ್ತ್ಯಜಾನ್
ನೀನು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಬಿಡಬಹುದಾದ ಪ್ರಾಣವನ್ನು, ಪರಮ ಸತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಿರುವೆ ಎಂಬುದು
ಅವಶ್ಯಂ ನ ಚ ತೇ ಭಾವೀ ಮೃತ್ಯುಃ ಸತ್ಯಾತ್ಕಥಂಚನ
ನೀನು ಸತ್ಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದರೆ ಯಾವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ನಿನಗೆ ಮರಣವು ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಥಾಸೌ ಕಪಿಲಾಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ವಿಸ್ಮಯೋತ್ಫುಲ್ಲಲೋಚನಃ 7.3.29.
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಕಪಿಲೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ವಿಸ್ತಾರವಾದವು.
ನಹಿ ಸತ್ಯವತಾಂ ಕಿಂಚಿದಶುಭಂ ವಿದ್ಯತೇ ಕ್ವಚಿತ್
ಸತ್ಯವಂತರಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಯಾವ ಅಪಶಕುನು ಕೂಡ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ತ್ವಯೋಕ್ತಂ ಕಪಿಲೇ ಪೂರ್ವಂ ಶಪಥೈರಾಗಮಾಯ ಚ
ನೀನು ಮೊದಲು ಕಪಿಲೆಗೆ ವಚನ ನೀಡಿ, ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ.
ತಸ್ಮಾದ್ಗಚ್ಛ ಮಯಾ ಮುಕ್ತಾ ಯತ್ರಾಽಸೌ ತನಯಸ್ತವ
ಆದ್ದರಿಂದ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದ್ದೇನೆ, ನೀನು ನಿನ್ನ ಮಗನಿರುವ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗು.
ಪುಲಸ್ತ್ಯ ಉವಾಚ ಏತಸ್ಮಿನ್ನೇವ ಕಾಲೇ ತು ಸ ರಾಜಾ ಪ್ರಕೃತಿಂ ಗತಃ ತತೋಽಬ್ರವೀತ್ಪ್ರಹೃಷ್ಟಾತ್ಮಾ ಕಪಿಲಾಂ ಸತ್ಯವಾದಿನೀಮ್
ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದನು: ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಆ ರಾಜನು ತನ್ನ ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದನು; ನಂತರ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೃದಯದಿಂದ ಸತ್ಯವಂತಿಯಾದ ಕಪಿಲೆಗೆ ಹೀಗೆಂದನು.
ಕಿಂ ತೇ ಪ್ರಿಯಂ ಕರೋಮ್ಯದ್ಯ ಧೇನುಕೇ ಬ್ರೂಹಿ ಸತ್ವರಮ್
ಈಗ ನಿನಗೆ ಯಾವುದು ಇಷ್ಟವೋ ಅದನ್ನು ನಾನು ಇಂದು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಹೆಣ್ಣು ಹಸುವೇ, ಬೇಗ ಹೇಳು.
ಪಿಪಾಸಾ ಬಾಧತೇತ್ಯರ್ಥಂ ಸಾಂಪ್ರತಂ ಜಲಮಾನಯಮ್
ಅವಳು ಉತ್ತರಿಸಿದಳು: ನನಗೆ ದಾಹವಾಗುತ್ತಿದೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ಕೂಡಲೇ ನೀರನ್ನು ತಂದುಕೊಡು.
ನೈವಾನೃತಂ ವಿಜಾನೀಹಿ ಸತ್ಯಮೇತನ್ಮಯೋದಿತಮ್
ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ಸುಳ್ಳು ಮಾತಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೋ; ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದು ಸತ್ಯವೇ.
ಸಜ್ಯಂ ಕೃತ್ವಾ ಶರಂ ಗೃಹ್ಯ ಜಘಾನ ಧರಣೀತಲಮ್
ಅವನು ಬಿಲ್ಲಿಗೆ ಬಾಣವನ್ನು ಹೂಡಿ, ಗುರಿ ಹಿಡಿದು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದನು.
ತತಃ ಸಲಿಲಮುತ್ತಸ್ಥೌ ನಿರ್ಮಲಂ ಶೀತಲಂ ಶುಭಮ್
ಆಗ ಅಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧವಾದ, ತಂಪಾದ, ಶುಭಕರವಾದ ನೀರು ಹೊರಬಂದಿತು.
ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇ ಧರ್ಮಃ ಸ್ವಯಂ ತತ್ರ ಸಮಾಗತಃ 7.3.29.
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮನು ಸ್ವತಃ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.
ತವ ಸತ್ಯೇನ ತುಷ್ಟೋಽಹಂ ನಾಸ್ತಿ ತೇ ಸದೃಶೀ ಕ್ವಚಿತ್
ನಿನ್ನ ಸತ್ಯವನ್ನೆ ನೋಡಿ ನಾನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟೆನೆ; ನಿನಗೆ ಸಮಾನರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
ಸುಪ್ರಭೇಣ ಪದಂ ದಿವ್ಯಂ ಜರಾಮರಣವರ್ಜಿತಮ್
ನಿನ್ನ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ನೀನು ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಮರಣವಿಲ್ಲದ ದಿವ್ಯ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.