ಸುರಾಂ ಪೀತ್ವಾ ದ್ವಿಜಂ ಹತ್ವಾ ದ್ವಿಜಾನಾಂ ನಿಷ್ಕೃತಿಃ ಸ್ಮೃತಾ
ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದರೂ ಅಥವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಕೊಂದರೂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಬಲಾದಪಿ ಹರಿಷ್ಯಾಮಿ ತಸ್ಮಾತ್ಸಾಮ್ನಾ ಪ್ರದೀಯತಾಮ್
ನಾನು ಬಲವಂತದಿಂದಲೂ ಈ ಹಸುವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಸ್ವಯಂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಕೊಡು.
ಅಸ್ತ್ರಮಸ್ತ್ರಮಿತಿ ಪ್ರೋಚ್ಯ ಸಮುತ್ತಸ್ಥೌ ಸಭಾತಲಾತ್
'ಅಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಅಸ್ತ್ರ!' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಸಭೆಯ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಎದ್ದು ನಿಂತನು.
ತತಸ್ತೇ ಸೇವಕಾಸ್ತಸ್ಯ ನೃಪತೇಶ್ಚಿತ್ತವೇದಿನಃ
ನಂತರ ಆ ರಾಜನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅರಿತ ಸೇವಕರು,
ತಸ್ಯೈವಂ ವಧ್ಯಮಾನಸ್ಯ ಜಮದಗ್ನೇರ್ಮಹಾತ್ಮನಃ
ಹೀಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ಜಮದಗ್ನಿಯನ್ನು ಹಿಂಸಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ,
ಸಾಽಪಿ ನಾನಾವಿಧೈಸ್ತೀಕ್ಷ್ಣೈಃ ಖಣ್ಡಿತಾ ವರವರ್ಣಿನೀ ೬.೬೬.
ಆ ಸುಂದರವಾದ ಹಸುವನ್ನು ವಿವಿಧ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದರು.
ಏವಂ ಹತ್ವಾ ಸ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಂ ಜಮದಗ್ನಿಂ ಮಹೀಪತಿಃ
ಹೀಗಾಗಿ ಆ ರಾಜನು ಜಮದಗ್ನಿಯಂತೆ ಮಹಾನ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಕೊಂದನು.
ಅಥ ಸಾ ಕಾಲ್ಯಮಾನಾ ಚ ಧೇನುಃ ಕೋಪಸಮನ್ವಿತಾ
ಆಗ ಆ ಹಸುವನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಿರಲು, ಆಕೆ ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಳು.
ತಸ್ಯಾಃ ಸಂರಮ್ಭಮಾಣಾಯಾ ವಕ್ತ್ರಮಾರ್ಗೇಣ ನಿರ್ಗತಾಃ
ಅವಳಿಗೆ ಕೋಪ ಬಂದಾಗ ಅವಳ ಬಾಯಿಂದ ಅವುಗಳು ಹೊರಬಂದವು.
ನಾನಾಶಸ್ತ್ರಧರಾಃ ಸರ್ವೇ ಯಮದೂತಾ ಇವಾಪರಾಃ
ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಯಮದೂತರಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು.
ಸಾಽಬ್ರವೀದ್ಧನ್ಯತಾಮೇತದ್ಧೈಹಯಾಧಿಪತೇರ್ಬಲಮ್ ವಿನಾಶಯಿತುಮಾರಬ್ಧಂ ಶಿತೈಃ ಶಸ್ತ್ರೈರ್ನಿರರ್ಗಲಮ್
ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು: 'ಇದು ಅದೃಷ್ಟವೇ; ಹೈಹಯರ ರಾಜನ ಬಲವು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಅಡ್ಡಿ ಇಲ್ಲದೆ ನಾಶವಾಗಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.'
೧ ನ ಕಶ್ಚಿತ್ಪುರುಷಸ್ತೇಷಾಂ ಸಮ್ಮುಖೋಽಪ್ಯಭವದ್ರಣೇ
ಅವರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಕೂಡ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಎದುರಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.
ಅಥ ಭಗ್ನಂ ಬಲಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ವಧ್ಯಮಾನಂ ಸಮಂತತಃ
ಆಗ ಆ ಸೇನೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸೋಲುತ್ತಾ, ಹತರಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ,
ತೇಜೋಹಾನಿಃ ಪರಾ ತೇಽದ್ಯ ಜಾತಾ ಬ್ರಹ್ಮವಧಾದ್ವಿಭೋ
ಈ ದಿನ, ಮಹಾಶಕ್ತಿಯವನೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಹತ್ಯೆಯಿಂದ ದೊಡ್ಡ ತೇಜಸ್ಸು ಕಳೆದುಹೋಯಿತು.
ಯಾವನ್ನಾಗಚ್ಛತೇ ತಸ್ಯ ರಾಮೋನಾಮ ಸುತೋ ಬಲೀ
ಅವನ ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾಮ ಎಂಬ ಮಗನು ಬರುವವರೆಗೆ,
ನೈಷಾ ಶಕ್ಯಾ ಬಲಾನ್ನೇತುಂ ಕಾಮಧೇನುರ್ಮಹೋದಯಾ ೬.೬೬.
ಈ ಮಹಾ ಕಾಮಧೇನು ಹೋರಾಟದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ತತಃ ಸ ಪಾರ್ಥಿವೋ ಭೀತಸ್ತೇಷಾಂ ವಾಕ್ಯಾದ್ವಿಶೇಷತಃ
ಅನಂತರ, ಅವರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭಯಗೊಂಡ ರಾಜನು,
ಇತಿ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದೇ ಮಹಾಪುರಾಣ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರ್ಯಾಂ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠೇ ನಾಗರಖಣ್ಡೇ ಹಾಟಕೇಶ್ವರಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯೇ ಜಮದಗ್ನಿವಧವರ್ಣನಂನಾಮ ಷಟ್ಷಷ್ಟಿತಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಹೀಗೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಸಾವಿರ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸಂಕಲನದ ಆರನೇ ನಾಗರಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಟಕೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಜಮದಗ್ನಿಯ ವಧೆಯ ವಿವರಣೆಯೆಂಬ ಅರವತ್ತಾರುನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯಿತು.
ಫಲಾನಿ ಕನ್ದಮೂಲಾನಿ ಗೃಹೀತ್ವಾಽಽಶ್ರಮಸಮ್ಮುಖಃ
ಹಣ್ಣು, ಬೇರು ಮತ್ತು ಕಂದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಆಶ್ರಮದತ್ತ ಹತ್ತಿರ ಬಂದನು.
ಸ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸ್ವಾಶ್ರಮಂ ಧ್ವಸ್ತಂ ಪುಲಿನ್ದೈರ್ಬಹುಶೋ ವೃತಮ್
ಅವನು ತನ್ನ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಪುಲಿಂದರು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಆವರಿಸಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು.
ಪಪ್ರಚ್ಛ ಕಿಮಿದಂ ಸರ್ವಂ ವ್ಯಾಕುಲತ್ವಮುಪಾಗತಮ್
ಅವನು ಕೇಳಿದನು: 'ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ಏನು? ಈ ದುಃಖ ಹೇಗೆ ಬಂದಿದೆ?'
ಕೇನೈಷಾ ಮಾಮಿಕಾ ಧೇನುಃ ಪ್ರಹಾರೈರ್ಜರ್ಜರೀಕೃತಾ
ಯಾರು ನನ್ನ ಧೇನುಗೆ ಹಿಂಸೆ ನೀಡಿ ಹೀಗೆ ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ?
ಕ್ವ ಸ ಮೇಽದ್ಯ ಪಿತಾ ವೃದ್ಧೋ ಮಾತಾ ಚ ಸುತವತ್ಸಲಾ
ಇಂದು ನನ್ನ ವಯಸ್ಸಾದ ತಂದೆ ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ? ಮಗನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವ ನನ್ನ ತಾಯಿ ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ?
ಅಥ ತಸ್ಯ ಸಮಾಚಖ್ಯುರ್ವೃತ್ತಾಂತಂ ಸರ್ವತಾಪಸಾಃ
ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ತಪಸ್ವಿಗಳು ಅವನಿಗೆ ನಡೆದದ್ದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದರು.
ತತಸ್ತೇ ಭ್ರಾತರಃ ಸರ್ವೇ ವಜ್ರಪಾತೋಪಮಂ ವಚಃ
ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ಸಹೋದರರು ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಭಾರಿಯಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
ಮಾತರಂ ಕ್ಷತಸರ್ವಾಙ್ಗೀಂ ಪ್ರಾಣಶೇಷಾಂ ವ್ಯಥಾನ್ವಿತಾಮ್
ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಗಾಯಗೊಂಡು, ಪ್ರಾಣ ಬಾಕಿ ಇಟ್ಟು, ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡರು.
ರುದಿತ್ವಾಥ ಚಿರಂ ಕಾಲಂ ವಿಪ್ರಲಪ್ಯ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ
ಅವರು ಬಹುಕಾಲ ಅಳುತ್ತಾ, ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ದುಃಖದಿಂದ ಪಾಡುಹೇಳುತ್ತಾ ಇದ್ದರು.
ಅಥ ದಾಹಾವಸಾನೇ ತೇ ಕೃತ್ವಾ ಗರ್ತಾಂ ಯಥೋಚಿತಾಮ್ ೬.೬೭.
ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ, ಅವರು ಯೋಗ್ಯವಾದಂತೆ ಒಂದು ಗುಂಡಿಯನ್ನು ತೋಡಿದರು.
ಅಥಾನ್ಯೈಸ್ತಾಪಸೈಃ ಪ್ರೋಕ್ತೋ ರಾಮಃ ಶಸ್ತ್ರಭೃತಾಂ ವರಃ
ಆಮೇಲೆ, ಇತರ ತಪಸ್ವಿಗಳು ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿ ರಾಮನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿದರು.
ಅಥಾಸೌ ಬಹುಧಾ ಪ್ರೋ ಕ್ತಸ್ತಾಪಸೈರ್ಜಮದಗ್ನಿಜಃ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ತಪಸ್ವಿಗಳು ಜಮದಗ್ನಿಯ ಮಗನನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಕೇಳಿದರು.