ಜಾತಮಾತ್ರಃ ಶಿಶುಸ್ತಾವದ್ಯಾವದಷ್ಟೌ ಸಮಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ
ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗುವನ್ನು ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳು ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಹಾಗೆಯೇ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಭರಣಂ ಪೋಷ್ಯವರ್ಗಸ್ಯ ದೃಷ್ಟಾದೃಷ್ಟಫಲೋದಯಮ್
ಅವಲಂಬಿತರಿಗೆ ಪೋಷಣೆ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಕಾಣುವ ಫಲವೂ, ಕಾಣದ ಫಲವೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಮಾತಾಪಿತಾಗುರುಪತ್ನೀಃ ತ್ವಪತ್ಯಾನಿ ಸಮಾಶ್ರಿತಾಃ
ತಾಯಿ, ತಂದೆ, ಗುರುಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪೋಷಿಸಬೇಕು.
ಸ ಜೀವತಿ ಪುಮಾನ್ಯೋಽತ್ರ ಬಹುಭಿಶ್ಚೋಪಜೀವ್ಯತೇ
ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಜನರಿಂದ ಅವಲಂಬಿತನಾಗಿ ಬದುಕುವವನು ನಿಜವಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಾನೆ.
ದೀನಾನಾಥವಿಶಿಷ್ಟೇಭ್ಯೋ ದಾತವ್ಯಂ ಭೂತಿಕಾಮ್ಯಯಾ
ಬಡವರು, ಅನಾಥರು ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಪುಣ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ದಾನ ನೀಡಬೇಕು.
ವಿಭಾಗಶೀಲಸಂಯುಕ್ತೋ ದಯಾವಾಂಶ್ಚ ಕ್ಷಮಾಯುತಃ 4.1.40.
ಯಾರು ನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವವರು, ದಯಾಳು ಮತ್ತು ಕ್ಷಮಾಶೀಲರಾಗಿರುತ್ತಾರೋ—
ಶರ್ವರೀಮಧ್ಯ ಯಾಮೌ ಯೌ ಹುತಶೇಷಂ ಚ ಯದ್ಧವಿಃ
ರಾತ್ರಿ ಮಧ್ಯದ ಎರಡು ಸಂಧ್ಯೆಗಳೂ, ಅಗ್ನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಹವನದ ಉಳಿದ ಭಾಗವೂ—
ನವೈತಾನಿ ಗೃಹಸ್ಥಸ್ಯ ಕಾರ್ಯಾಣ್ಯಭ್ಯಾಗತೇ ಸದಾ
ಇವುಗಳನ್ನು ಗೃಹಸ್ಥನು ಅತಿಥಿ ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.
ಅಭ್ಯುತ್ಥಾನಮಿಹಾಯಾತ ಸಸ್ನೇಹಂ ಪೂರ್ವಭಾಷಣಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಎದುರುಗೊಳ್ಳಲು ಎದ್ದು, ಹೃದಯಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಿ, ಮೊದಲು ಮಾತಾಡುವುದು—
ತಥೇಷದ್ವ್ಯಯಯುಕ್ತಾನಿ ಕಾರ್ಯಾಣ್ಯೇತಾನಿ ವೈ ನವ
ಇಂತಿ ಸ್ವಲ್ಪ ವೆಚ್ಚವಿರುವ ಈ ಒಂಬತ್ತು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು.
ಶಯ್ಯಾತೃಣಜಲಾಭ್ಯಂಗ ದೀಪಾ ಗಾರ್ಹಸ್ಥ್ಯ ಸಿದ್ಧಿದಾಃ
ಹಾಸಿಗೆ, ಹುಲ್ಲು, ನೀರು, ತೈಲಾಭ್ಯಂಗ, ದೀಪ—ಇವು ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ತರುತ್ತವೆ.
ಪೈಶುನ್ಯಂ ಪರದಾರಾಶ್ಚ ದ್ರೋಹಃ ಕ್ರೋಧಾನೃತಾಪ್ರಿಯಮ್
ಪೋಲು, ಪರಸ್ತ್ರೀ, ದ್ರೋಹ, ಕೋಪ, ಸುಳ್ಳು ಮಾತು, ಕಠಿಣ ಮಾತು—
ನವಾವಶ್ಯಕಕರ್ಮಾಣಿ ಕಾರ್ಯಾಣಿ ಪ್ರತಿವಾಸರಮ್
ಈ ಒಂಬತ್ತು ಅವಶ್ಯಕ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಮಾಡಬೇಕು.
ವೇಶ್ವದೇವಂ ತಥಾತಿಥ್ಯಂ ನವಮಂ ಪಿತೃತರ್ಪಣಮ್
ಮನೆ ದೇವತೆಗಳ ಪೂಜೆ, ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರ, ಒಂಬತ್ತನೆಯದು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ನೀಡುವುದು.
ಜನ್ಮರ್ಕ್ಷಂ ಮೈಥುನಂ ಮಂತ್ರೋ ಗೃಹಚ್ಛಿದ್ರಂ ಚ ವಂಚನಮ್
ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನ, ಸಂಭೋಗ, ಮಂತ್ರ, ಮನೆಯ ರಹಸ್ಯ ಹೇಳುವುದು, ಮೋಸ ಮಾಡುವುದು—
ನವೈತಾನಿ ಪ್ರಕಾಶ್ಯಾನಿ ರಹಃ ಪಾಪಮಕುತ್ಸಿತಮ್ ಕನ್ಯಾದಾನಂ ಗುಣೋತ್ಕರ್ಷೋ ನಾನ್ಯತ್ಕೇನಾಪಿ ಕುತ್ರಚಿತ್ ।। 4.1.40.
ಈ ಒಂಬತ್ತು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬಾರದು; ಗುಪ್ತ ಪಾಪವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ತಿರಸ್ಕರಿಸಬಾರದು. ಕನ್ಯಾದಾನ ಮತ್ತು ಗುಣಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ ಮಾತ್ರ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೇಳಬಹುದು.
ಪಾತ್ರ ಮಿತ್ರ ವಿನೀತೇಷು ದೀನಾನಾಥೋಪಕಾರಿಷು
ಯೋಗ್ಯರಿಗೆ, ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ, ಶಿಸ್ತಿನಿಂದಿರುವವರಿಗೆ, ಬಡವರಿಗೂ ಅನಾಥರಿಗೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವವರಿಗೆ—
ನಿಷ್ಫಲಂ ನವಸೂತ್ಸೃಷ್ಟಂ ಚಾಟಚಾರಣತಸ್ಕರೇ
ಹೊಸ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಗಳುವವರಿಗೆ, ಅಲೆದಾಡುವವರಿಗೆ, ಕಳ್ಳರಿಗೆ ಕೊಡುವುದರಿಂದ ಫಲವಿಲ್ಲ.
ಆಪಸ್ತ್ವಪಿ ನ ದೇಯಾನಿ ನವವಸ್ತೂನಿ ಸರ್ವಥಾ
ನೀರು ಕೂಡ ಹೊಸದಾಗಿ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಕೊಡಬಾರದು.
ನ್ಯಾಸಾಧೀಕುಲವೃತ್ತಿಂ ಚ ನಿಕ್ಷೇಪಂ ಸ್ತ್ರೀಧನಂ ಸುತಮ್
ಹಾಕಿದ ವಸ್ತು, ಅವಲಂಬಿತರ ಜೀವನೋಪಾಯ, ಜಮಾ ವಸ್ತು, ಹೆಣ್ಣಿನ ಸಂಪತ್ತು, ಮಗ—
ಏತನ್ನವಾನಾಂ ನವಕಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಪ್ರಿಯಮವಾಪ್ನುಯಾತ್
ಈ ಒಂಬತ್ತನೆಯ ಒಂಬತ್ತು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿದು, ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಸತ್ಯಂ ಶೌಚಮಹಿಂಸಾ ಚ ಕ್ಷಾಂತಿರ್ದಾನಂ ದಯಾ ದಮಃ
ಸತ್ಯ, ಶೌಚ, ಹಿಂಸೆ ಮಾಡದಿರುವುದು, ಕ್ಷಮೆ, ದಾನ, ದಯೆ, ಇಂದ್ರಿಯ ನಿಗ್ರಹ—
ಅಭ್ಯಸ್ಯ ನವತಿಂ ಚೈತಾಂ ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗಪ್ರದೀಪಿಕಾಮ್
ಈ ಒಂಬತ್ತು ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವಂತೆ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರೆ—
ಜಿಹ್ವಾ ಭಾರ್ಯಾ ಸುತೋ ಭ್ರಾತಾ ಮಿತ್ರ ದಾಸ ಸಮಾಶ್ರಿತಾಃ
ಜಿಹ್ವೆ, ಹೆಂಡತಿ, ಮಗ, ಅಣ್ಣ, ಸ್ನೇಹಿತ, ದಾಸ, ಅವಲಂಬಿತರು—
ಪಾನಂ ದುರ್ಜನ ಸಂಸರ್ಗಃ ಪತ್ಯಾ ಚ ವಿರಹೋಟನಮ್
ಮದ್ಯಪಾನ, ಕೆಟ್ಟವರ ಸಂಗ, ಮತ್ತು ಗಂಡನಿಂದ ದೂರವಾಗುವುದು — ಇವು ದುಃಖಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.
ಸಮರ್ಘಂ ಧಾನ್ಯಮುದ್ಧತ್ಯ ಮಹರ್ಘಂ ಯಃ ಪ್ರಯಚ್ಛತಿ ।।4.1.40.
ಅಲ್ಪಮೌಲ್ಯದ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಅದನ್ನು ಬಹುಮೌಲ್ಯವಾದಂತೆ ಕೊಡುವವನು ಮೋಸಗಾರನು.
ಅಗ್ರೇ ಮಾಹಿಷಿಕಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮಧ್ಯೇ ಚ ವೃಷಲೀಪತಿಮ್
ಮುಂದೆ ಎಮ್ಮೆ ಕಾಣಿಸಿ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯರ ನಾಯಕನನ್ನು ನೋಡುವುದು ಅಪಶಕುನ.
ಮಹಿಷೀತ್ಯುಚ್ಯತೇ ನಾರೀ ಯಾ ಚ ಸ್ಯಾದ್ವ್ಯಭಿಚಾರಿಣೀ
ಪತಿ ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಪರಪುರುಷರೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಹೆಂಗಸನ್ನು 'ಎಮ್ಮೆ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಸ್ವ ವೃಷಂ ಯಾ ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ಪರವೃಷೇ ವೃಷಾಯತೇ
ತಾನು ಹೊಂದಿರುವ ಗಂಡನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಇತರರ ಗಂಡನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಸುವವಳು ಪಾತಕಿ.
ಯಾವದುಷ್ಣಂ ಭವತ್ಯನ್ನಂ ಯಾವನ್ಮೌನೇನ ಭುಜ್ಯತೇ
ಅನ್ನವು ಬಿಸಿ ಇರುವವರೆಗೆ, ಮೌನದಿಂದ ಅದನ್ನು ತಿನ್ನಬೇಕು.