ಜ್ಞಾನರೂಪೋಹ ಮೇವಾತ್ರ ದ್ರವಮೂರ್ತಿಂ ವಿಧಾಯ ಚ 4.1.33.
ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಜ್ಞಾನರೂಪಿಯಾಗಿ, ದ್ರವಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ.
ಇತಿ ದತ್ತ್ವಾ ವರಾಞ್ಛಂಭುಸ್ತತ್ರೈವಾಂತರಧೀಯತ
ಹೀಗೆ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ ನಂತರ, ಶಂಭು ಅಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದನು.
ಈಶಾನೋ ಜಟಿಲೋ ರುದ್ರಸ್ತತ್ಪ್ರಾಶ್ಯ ಪರಮೋದಕಮ್
ಈಶಾನನು ಜಟಾಧಾರಿ, ರುದ್ರನು ಆ ಪರಮ ಜಲವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿದನು.
ಜ್ಞಾನವಾಪ್ಯಾಂ ಹಿ ಯದ್ವೃತ್ತಂ ತದಾಖ್ಯಾಮಿ ನಿಶಾಮಯ
ಜ್ಞಾನವಾಪಿಯಲ್ಲಿ ಏನು ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.
ಹರಿಸ್ವಾಮೀತಿ ವಿಖ್ಯಾತಃ ಕಾಶ್ಯಾಮಾಸೀದ್ವಿಜಃ ಪುರಾ
ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಸ್ವಾಮಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನು ಇದ್ದನು.
ನ ಸಮಾ ಶೀಲಸಂಪತ್ತ್ಯಾ ತಸ್ಯಾ ಕಾಚನ ಭೂತಲೇ
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಶೀಲ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರಕ್ಕೆ ಸಮನಾದವರು ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ನ ನಾರೀ ತಾದೃಗಸ್ತೀಹ ನಾ ಭರೀ ಕಿನ್ನರೀ ನ ಚ [
ಇಲ್ಲಿ ಅವನಂತ ಹೆಂಗಸು ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಯಾವ ದೇವಕನ್ಯೆಯೂ, ಕಿನ್ನರಿಯೂ ಕೂಡ ಅಲ್ಲ.
ಸರ್ವಸೌಂದರ್ಯನಿಲಯಾ ಸರ್ವಲಕ್ಷಣಸತ್ಖನಿಃ
ಅವಳು ಎಲ್ಲ ಸೌಂದರ್ಯದ ನಿವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಳು, ಎಲ್ಲ ಶುಭ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಭಂಡಾರವಾಗಿದ್ದಳು.
ತದಾಸ್ಯ ಶರಣಂ ಯಾತೋ ಮನ್ಯೇ ದರ್ಶಭಯಾಚ್ಛಶೀ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಚಂದ್ರನು ಅವಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಭಯದಿಂದ ಅವಳ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಹುಡುಕಿದನು ಎಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
ತದ್ಭ್ರೂರ್ಭ್ರಮರರಾಜೀವ ಗಂಡಪತ್ರಲತಾಂತರೇ
ಅವಳ ಭ್ರೂಗಳು, ಮಿಡಿಯುವ ತೊಡೆಯ ಹಸಿರು ಎಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಹಾರುವ ಜೇನುಹುಳಗಳ ಸಾಲಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ.
ತಚ್ಚಾರುಲೋಚನಕ್ಷೇತ್ರೇ ವಿಚರಂತೌ ಚ ಖಂಜನೌ 4.1.33.
ಅವಳ ಸುಂದರ ಕಣ್ಣುಗಳ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಂಜಣ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಆಡುವಂತೆ ತೋರುತ್ತವೆ.
ಸುದತ್ಯಾ ರದನಶ್ರೇಣೀ ಛೇದೇಷು ವಿಷಮೇಷುಣಾ
ಸುದತಿಯ ದವಳ ಹಲ್ಲುಗಳ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ, ಅಸಮವಿರುವ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಬಾಣವೊಂದು ಮಿಂಚುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಾಯೋ ಮದನ ಭೂಪಾಲ ಹರ್ಮ್ಯ ರತ್ನಾಂತರೇ ಶುಭೇ
ಓ ರಾಜನೇ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನ್ಮಥನು ಅವಳ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಸುಂದರ ಅರಮನೆಯ ಒಳಗಡೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಸ್ವರ್ಗೇ ಮರ್ತ್ಯೇ ಚ ಪಾತಾಲೇ ನೈಷಾ ರೇಖಾ ಕ್ವಚಿತ್ಸ್ತ್ರಿಯಾಮ್
ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿಯೂ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿಯೂ, ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿಯೂ, ಇಂತಹ ರೇಖೆ ಯಾವ ಮಹಿಳೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಶಂಕೇ ಚಿತ್ತ ಭುವೋ ರಾಜ್ಞೋ ಲಸತ್ಪಟಕುಟೀದ್ವಯಮ್
ಓ ಮನಸೇ, ಅವಳ ಇಬ್ಬರು ಹೊಳಪಿನ ಉಡುಪಿನ ಮಡಿಲುಗಳ ನಡುವೆ ರಾಜನ ಹೃದಯ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಅನುಮಾನವಾಗುತ್ತದೆ.
ಅನಂಗಭೂ ನಿಯಮತೋಽದೃಶ್ಯೇ ಮಧ್ಯೇ ನತಭ್ರುವಃ
ಓ ಅನಂಗಭೂ, ನಿಯಮದಂತೆ, ಅವಳ ವಕ್ರವಾದ ಭ್ರೂಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣದವನು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ.
ತಸ್ಯಾ ನಾಭೀದರೀಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಕಂದರ್ಪೋಽನಂಗತಾ ಗತಃ
ಅವಳ ನಾಭಿಯ ಕುಳಯನ್ನು ತಲುಪಿ, ಕಾಮನು ದೇಹವಿಲ್ಲದವನಾಗಿ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ.
ಗುರುಣೈತನ್ನಿತಂಬೇನ ಮಹಾಮನ್ಮಥ ದೀಕ್ಷಯಾ
ಅವಳ ಭಾರಿಯಾದ ಹಿಪ್ಪುಗಳಿಂದ, ಮಹಾ ಮನ್ಮಥನ ದೀಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗೆ,
ಊರುಸ್ತಂಭೇನ ಚೈತಸ್ಯಾಃ ಸ್ತಂಭವತ್ಕಸ್ಯನೋ ಮನಃ
ಅವಳ ತೊಡೆಯ ಸ್ತಂಭದಿಂದ, ಯಾರ ಮನಸ್ಸು ಸ್ಥಿರವಾಗದೆ ಉಳಿಯಬಹುದು?
ಪಾದಾಂಗುಷ್ಠನಖಜ್ಯೋತಿಃ ಪ್ರಭಯಾ ಕಸ್ಯ ನ ಪ್ರಭಾ
ಅವಳ ಪಾದದ ದೊಡ್ಡ ಬೆರಳಿನ ನಖದ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಯಾರ ಬೆಳಕು ಮಿಂಚದೆ ಉಳಿಯಬಹುದು?
ಸಾ ಪ್ರತ್ಯಹಂ ಜ್ಞಾನವಾಪ್ಯಾಂ ಸ್ನಾಯಂ ಸ್ನಾಯಂ ಶಿವಾಲಯೇ 4.1.33.
ಅವಳು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಜ್ಞಾನವೆಂಬ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಸ್ನಾನಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.
ತತ್ಪಾದಪ್ರತಿಬಿಂಬೇಷು ರೇಖಾ ಶಷ್ಪಾಂಕುರಂ ಚರನ್
ಅವಳ ಪಾದಗಳ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ರೇಖೆ ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನ ಮೊಗ್ಗಿನಂತೆ ಅಲೆಯುತ್ತದೆ.
ತದಾಸ್ಯ ಪಂಕಜಂ ಹಿತ್ವಾ ಯೂನಾಂ ನೇತ್ರಾಲಿಮಾಲಯಾ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವಳ ಕಮಲಮುಖವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಯುವಕರ ಕಣ್ಣುಗಳ ಗುಂಪು ಹಾರವಾಗಿ ಸೇರುತ್ತದೆ.
ಸುಲೋಚನಾಪಿ ಸಾ ಕನ್ಯಾ ಪ್ರೇಕ್ಷೇತಾಸ್ಯಂ ನ ಕಸ್ಯಚಿತ್
ಅವಳು ಸುಂದರ ಕಣ್ಣುಗಳ ಕನ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಯಾರ ಮುಖವನ್ನೂ ನೋಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಸುಶೀಲಾ ಶೀಲಸಂಪನ್ನಾ ರಹಸ್ತದ್ವಿರಹಾತುರೈಃ
ಅವಳು ಸದುಪಚಾರದಿಂದ ಕೂಡಿದವಳಾಗಿ, ಒಳ್ಳೆಯ ನಡತೆಯುಳ್ಳವಳಾಗಿ, ಪ್ರಿಯಜನರ ವಿಯೋಗದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾಳೆ.
ಧನೈಸ್ತಸ್ಯಾಜನೇತಾಪಿ ಯುವಭಿಃ ಪ್ರಾರ್ಥಿತೋ ಬಹು
ಧನದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಬಹುದಾದರೂ, ಅವಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಅನೇಕ ಯುವಕರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಜ್ಞಾನೋದತೀರ್ಥಭಜನಾತ್ಸಾ ಸುಶೀಲಾ ಕುಮಾಗ್ಕಿಾ
ಪವಿತ್ರ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಪೂಜೆಮಾಡಿ, ಜ್ಞಾನೋದಯದಿಂದ ಆಕೆ ಸಜ್ಜನಳಾಗಿ ಬೆಳೆದಳು, ಕುಮಾಂಗಿಯಾ.
ಕದಾಚಿದೇಕದಾ ತಾಂ ತು ಪ್ರಸುಪ್ತಾಂ ಸದನಾಂಗಣೇ
ಒಂದು ಬಾರಿ, ಅವಳು ಮನೆ ಆಂಗಣದಲ್ಲಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ,
ವ್ಯೋಮವರ್ತ್ಮನಿತಾಂ ರಾತ್ರೌ ಯಾವನ್ಮಲಯಪರ್ವತಮ್
ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಆಕಾಶಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಮಲಯಪರ್ವತದವರೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ,
ರಾಕ್ಷಸೋ ಭೀಷಣವಪುಃ ಕಪಾಲಕೃತಕುಂಡಲಃ
ಅಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ರೂಪದ, ಕಪಾಲಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕುಂಡಲ ಧರಿಸಿದ ರಾಕ್ಷಸನು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು.