ಸಂತ್ಯಕ್ತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಚಾರಃ ಸಂಧ್ಯಾಸ್ನಾನಪರಾಙ್ಮುಖಃ
ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆಗೆ ಮುಖ ತಿರುಗಿದನು.
ನಟಪಾಖಂಡಿಭಂಡೈಶ್ಚ ಬದ್ಧಪ್ರೇಮಪರಂಪರಃ
ಅವನು ನಟರು, ಅಡುಗೆಮಾಡುವವರು ಮತ್ತು ಮೋಸಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತಿರದ ಸ್ನೇಹ ಬೆಸೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.
ಪ್ರೇರಿತೋಪಿ ಜನನ್ಯಾ ಸ ನ ಯಾತಿ ಪಿತುರಂತಿಕಮ್
ತಾಯಿ ಎಷ್ಟು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದರೂ ಅವನು ತಂದೆಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಯದಾ ಯದೈವ ತಾಂ ಪೃಚ್ಛೇದಯೇಗುಣನಿಧಿಃ ಸುತಃ
ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಗುಣವಂತನಾದ ಮಗನು ಅವಳನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ,
ತದಾ ತದೇತಿ ಸಾ ಬ್ರೂಯಾದಿದಾನೀಂ ಸ ಬಹಿರ್ಗತಃ
ಅವಳು 'ಅವನು ಈಗ ಹೊರಗೆ ಹೋದಿದ್ದಾನೆ' ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
ಅಧೀತ್ಯಾಧ್ಯಯನಾರ್ಥಂ ಸ ದ್ವಿತ್ರೈರ್ಮಿತ್ರೈಃ ಸಮಂ ಯಯೌ
ಅವನು ಪಾಠ ಕಲಿಯಲು ಇಬ್ಬರು ಮೂವರು ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಹೋದನು.
ನ ತತ್ಕರ್ಮ ಚ ತದ್ವೃತ್ತಂ ಕಿಂಚಿದ್ವೇತ್ತಿ ಸ ದೀಕ್ಷಿತಃ
ಆ ದೀಕ್ಷಿತನು ಅವನ ವರ್ತನೆ ಅಥವಾ ಕೆಲಸಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಏನೂ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಗೃಹ್ಯೋಕ್ತೇನ ವಿಧಾನೇನ ಪಾಣಿಗ್ರಾಹಮಕಾರಯತ್
ಮನೆಮಾಡುವ ವಿಧಾನದಂತೆ ಅವನು ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.
ಶಾಸ್ತಿ ಸ್ನೇಹಾರ್ದ್ರಹೃದಯಾ ಕ್ರೋಧನಸ್ತೇ ಪಿತೇತ್ಯಲಮ್ 4.1.13.
ತಾಯಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ತುಂಬಿಕೊಂಡು, 'ಕೋಪ ಬೇಡ, ಅವನು ನಿನ್ನ ತಂದೆ' ಎಂದು ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಆಚ್ಛಾದಯಾಮಿ ತೇ ನಿತ್ಯಂ ಪಿತುರಗ್ರೇ ಕುಚೇಷ್ಟಿತಮ್
ನಿನ್ನ ತಪ್ಪು ನಡೆ ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ತಂದೆಯ ಮುಂದೆ ಮುಚ್ಚಿಡುತ್ತೇನೆ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಂ ಧನಂ ಪುತ್ರ ಸದ್ವಿದ್ಯಾ ಸಾಧುಸಂಗಮಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಸಂಪತ್ತು ಎಂದರೆ ಉತ್ತಮ ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜನರ ಸಂಗ.
ಇತಿ ರೂಢಿಮಿಹ ಪ್ರಾಪ್ತಾಸ್ತವ ಪೂರ್ವಪಿತಾಮಹಾಃ
ಹೀಗೆ ನಿನ್ನ ಪೂರ್ವಜರು ಇಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿ ಗಳಿಸಿದ್ದರು.
ಸದ್ವಿದ್ಯಾ ಸುಮನೋ ಧೇಹಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಚಾರಮಾಚರ
ಉತ್ತಮ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸು.
ಊನವಿಂಶತಿಕೋಽಸಿ ತ್ವಮೇಷಾ ಷೋಡಶವಾರ್ಷಿಕೀ
ನೀನು ಇನ್ನೂ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ವರ್ಷ ತಲುಪಿಲ್ಲ; ಅವಳು ಹದಿನಾರು ವರ್ಷದವಳು.
ಏತಾಂ ಸಂವೃಣು ಸದ್ವೃತ್ತಾಂ ಪಿತೃಭಕ್ತಿಯುತಾ ಭವ
ಈ ಸಜ್ಜನ ಹೆಂಗಸನ್ನು ಆರಿಸು; ತಂದೆಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಿರು.
ತತೋಽಪತ್ರಪಸೇ ಕಿಂ ನ ತ್ಯಜ ದುರ್ವೃತ್ತತಾಂ ಶಿಶೋ
ಹಾಗಾದರೆ, ಏಕೆ ನಿನ್ನಿಗೆ ಲಜ್ಜೆ? ಮಗನೇ, ಕೆಟ್ಟ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡು.
ತೇಭ್ಯೋಪಿ ನ ಬಿಭೇಷಿ ತ್ವಂ ಶುದ್ಧೋಸ್ಯುಭಯ ವಂಶತಃ
ಅವರಿಂದ ಕೂಡ ನಿನಗೆ ಯಾವುದೇ ಭಯವಿಲ್ಲ; ನೀನು ಎರಡು ವಂಶಗಳಿಂದಲೂ ಶುದ್ಧನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
ಗೃಹೇಪಿ ಶಿಷ್ಯಾನ್ಪಶ್ಯೈತಾನ್ಪಿತುಸ್ತೇ ವಿನಯೋಚಿತಾನ್
ಮನೆಲ್ಲಿಯೂ ನೀನು ತಂದೆಯ ಶಿಷ್ಟ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.
ಶ್ರದ್ಧಾಂ ವಿಹಾಯ ತೇ ತಾತೇ ವೃತ್ತಿಲೋಪಂ ಕರಿಷ್ಯತಿ 4.1.13.
ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರೆ, ಮಗನೇ, ಜೀವನೋಪಾಯವೇ ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತದೆ.
ಅನಂತರಂ ಹಸಿಷ್ಯಂತಿ ಯುಕ್ತಂ ದೀಕ್ಷಿತತಾಸ್ತ್ವಿತಿ
ಅವರು ತಕ್ಷಣವೇ ನಗುತ್ತಾ, 'ಇದು ದೀಕ್ಷಿತರಿಗೆ ತಕ್ಕದ್ದು' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಮಾತುಶ್ಚರಿತ್ರಂ ತನಯೋ ಧತ್ತೇ ದುರ್ಭಾಷಣೈರಿತಿ
ಮಗನು ತಾಯಿಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳಿಂದ ತೋರಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ತದಂಘ್ರಿಲೀನಮನಸೋ ಮಮ ಸಾಕ್ಷೀ ಮಹೇಶ್ವರಃ
ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಅವನ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗಿದೆ; ಮಹೇಶ್ವರನೇ ನನಗೆ ಸಾಕ್ಷಿ.
ಅಹೋ ಬಲೀಯಾನ್ಸವಿಧಿರ್ಯೇನ ಜಾತಾ ಭವಾನಿತಿ
ಅಯ್ಯೋ, ವಿಧಿಯೇ ಎಷ್ಟು ಬಲಶಾಲಿ! ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದೀಯೆ.
ನ ತತ್ಯಾಜ ಚ ತದ್ಧರ್ಮಂ ದುರ್ಬೋಧೋ ವ್ಯಸನೀ ಯತಃ
ಅವನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟವಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಅದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿದ್ದ.
ಸಪಾರದಾರೈರ್ವ್ಯಸನೈರೇಭಿಃ ಕೋತ್ರ ನ ಖಂಡಿತಃ
ಪರಸ್ತ್ರೀಯರ ಜೊತೆಗೆ ಮತ್ತು ಇಂತಹ ದುರ್ವ್ಯಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುವವರು ಯಾರು ನಾಶವಾಗಿಲ್ಲ?
ಅರ್ಪಯೇದ್ದ್ಯೂತಕಾರಾಣಾಂ ಸಕುಪ್ಯಂ ವಸನಾದಿಕಮ್
ಅವನು ಕೋಪದಿಂದ ಜುಗಾರಿ ಆಟಗಾರರಿಗೆ ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕೊಡುವನು.
ಸ್ವಪಂತ್ಯಾಸ್ತ್ವೇಕದಾಽಽದಾಯ ದುರೋದರಿಕರೇಽರ್ಪಯತ್
ಒಂದು ಬಾರಿ ಹೆಂಡತಿಯ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ತೆಗೆದು ದೂರದ ಜುಗಾರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.
ದೀಕ್ಷಿತೇನ ಪರಿಜ್ಞಾತಾ ದೈವಾದ್ದ್ಯೂತಕೃತಃ ಕರೇ ಪೃಷ್ಟಸ್ತೇನಾಥ ನಿರ್ಬಂಧಾದಸಕೃತ್ಪ್ರತ್ಯುವಾಚ ಕಿಮ್
ದೀಕ್ಷಿತನು ಅವನನ್ನು ವಿಧಿಯಿಂದ ಜುಗಾರಿಯಾಗಿರುವವನೆಂದು ಗುರುತಿಸಿ, ಪುನಃ ಪುನಃ 'ಏಕೆ?' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.
ಮಮಾಕ್ಷಿಪಸಿ ವಿಪ್ರೋಚ್ಚೈಃ ಕಿಂ ಮಯಾ ಚೌರ್ಯ ಕರ್ಮಣಾ 4.1.13.
ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಜೋರಾಗಿ ಅಪವಾದಿಸುತ್ತೀಯೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ—ನಾನು ಯಾವ ದೋಚಾಟ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ?
ಮಮ ಮಾತುರ್ಹಿ ಪೂರ್ವೇ ದ್ಯುರ್ಜಿತ್ವಾನೀತೋ ಹಿ ಶಾಟಕಃ
ನನ್ನ ತಾಯಿಗೆ ಹಿಂದೆ ಜುಗಾರಿಯಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದು ಒಂದು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು.