ಭರ್ತಾ ದೇವೋ ಗುರುರ್ಭರ್ತಾ ಧರ್ಮ ತೀರ್ಥ ವ್ರತಾನಿ ಚ
ಗಂಡನು ದೇವರು, ಗಂಡನು ಗುರು, ಧರ್ಮ, ತೀರ್ಥ, ವ್ರತಗಳೂ ಅವನೇ.
ಜೀವಹೀನೋ ಯಥಾ ದೇಹಃ ಕ್ಷಣಾದಶುಚಿತಾಂ ವ್ರಜೇತ್
ಜೀವ ಇಲ್ಲದ ದೇಹ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಮಂಗಲೇಭ್ಯಃ ಸರ್ವೇಭ್ಯೋ ವಿಧವಾ ತ್ಯಕ್ತಮಂಗಲಾ 4.1.4.
ಮಂಗಳವನ್ನೆಲ್ಲ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ವಿಧವೆ, ಎಲ್ಲ ಮಂಗಳಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತಾಳೆ.
ವಿಹಾಯ ಮಾತರಂ ಚೈಕಾಂ ಸರ್ವಮಂಗಲವರ್ಜಿತಾಮ
ತಾಯಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಬಿಟ್ಟು, ಅವಳು ಎಲ್ಲ ಮಂಗಳದಿಂದ ವಂಚಿತಳಾಗುತ್ತಾಳೆ.
ಕನ್ಯಾವಿವಾಹಸಮಯೇ ವಾಚಯೇಯುರಿತಿ ದ್ವಿಜಾಃ
ಹುಡಗಿನ ವಿವಾಹದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರು ಹೀಗೆ ಓದಬೇಕು.
ಭರ್ತಾ ಸದಾನುಯಾತವ್ಯೋ ದೇಹವಚ್ಛಾಯಯಾ ಸ್ತ್ರಿಯಾ
ಹೆಂಡತಿ ಗಂಡನನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಹೋದಂತೆ, ದೇಹ ತನ್ನ ನೆರಳನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುವಂತೆ.
ಅನುವ್ರಜತಿ ಭರ್ತಾರಂ ಗೃಹಾತ್ಪಿತೃವನಂ ಮುದಾ
ಅವಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಮನೆಯಿಂದ ಅರಣ್ಯವರೆಗೆ ಗಂಡನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ವ್ಯಾಲಗ್ರಾಹೀ ಯಥಾ ವ್ಯಾಲಂ ಬಲಾದುದ್ಧರತೇ ಬಿಲಾತ
ಹಾವು ಹಿಡಿಯುವವನು ಹೇಗೆ ಹಾವನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಬಿಲದಿಂದ ಎಳೆಯುತ್ತಾನೋ.
ಯಮದೂತಾಃ ಪಲಾಯಂತೇ ಸತೀಮಾಲೋಕ್ಯ ದೂರತಃ ।। ಅಪಿ ದುಷ್ಕೃತಕರ್ಮಾಣಂ ಸಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ಚ ತತ್ಪತಿಮ್
ಸತಿಯನ್ನು ದೂರದಿಂದ ನೋಡಿ ಯಮದೂತರು ಓಡಿ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ; ಅವಳ ಗಂಡನು ಕೆಟ್ಟ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವನಾದರೂ ಅವನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ.
ನ ತಥಾ ಬಿಭೀಮೋ ವಹ್ನೇರ್ನತಥಾ ವಿದ್ಯುತೋ ಯಥಾ
ನಾವು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಅಷ್ಟು ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಮಿಂಚನ್ನು ಕೂಡ ಅಷ್ಟು ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
ತಪನಸ್ತಪ್ಯತೇತ್ಯಂತಂ ದಹನೋಪಿ ಚ ದಹ್ಯತೇ
ಸೂರ್ಯನು ತುಂಬಾ ಬಿಸಿಯಾಗಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಗ್ನಿಯೂ ಸುಡುವಂತಾಗುತ್ತದೆ.
ಯಾವತ್ಸ್ವಲೋಮಸಂಖ್ಯಾಸ್ತಿ ತಾವತ್ಕೋಟ್ಯಯುತಾನಿ ಚ
ಅವಳ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ರೋಮಗಳ ಎಷ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆ ಇದ್ದರೂ, ಅಷ್ಟೇ ಕೋಟಿ ಲಕ್ಷಗಳಷ್ಟು—
ಧನ್ಯಾ ಸಾ ಜನನೀ ಲೋಕೇ ಧನ್ಯೋಸೌ ಜನಕಃ ಪುನಃ 4.1.4.
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಆ ತಾಯಿ ಧನ್ಯಳು, ಆ ತಂದೆಯೂ ಪುನಃ ಧನ್ಯನು.
ಪಿತೃವಂಶ್ಯಾಮಾತೃವಂಶ್ಯಾಃಪತಿವಂಶ್ಯಾಸ್ತ್ರಯಸ್ತ್ರಯಃ
ತಂದೆಯ ವಂಶ, ತಾಯಿಯ ವಂಶ, ಗಂಡನ ವಂಶ—ಮೂರು ವಂಶಗಳು.
ಶೀಲಭಂಗೇನ ದುರ್ವೃತ್ತಾಃ ಪಾತಯಂತಿ ಕುಲತ್ರಯಮ್
ಧರ್ಮವನ್ನು ಮೀರಿ ಕೆಡುಕಾದವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಮೂರು ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಪತಿವ್ರತಾಯಾಶ್ಚರಣೋ ಯತ್ರ ಯತ್ರ ಸ್ಪೃಶೇದ್ಭುವಮ್
ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಡತಿಯ ಕಾಲು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತಟ್ಟಿದರೂ,
ಬಿಭ್ಯತ್ಪತಿವ್ರತಾಸ್ಪರ್ಶಂ ಕುರುತೇ ಭಾನುಮಾನಪಿ
ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಡತಿಯ ಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ಭಯಪಟ್ಟು ಸೂರ್ಯನೂ ದೂರವಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಆಪಃ ಪತಿವ್ರತಾ ಸ್ಪರ್ಶಮಭಿಲಷ್ಯಂತಿ ಸರ್ವದಾ
ನೀರು ಯಾವಾಗಲೂ ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಡತಿಯ ಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತದೆ.
ಗೃಹೇಗೃಹೇ ನ ಕಿಂ ನಾರ್ಯೋ ರೂಪಲಾವಣ್ಯಗರ್ವಿತಾಃ
ಯಾವ ಮನೆಯಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಣೆಗೆ ಗರ್ವಪಡುವ ಹೆಂಗಸರು ಇಲ್ಲವೇ?
ಭಾರ್ಯಾ ಮೂಲಂ ಗೃಹಸ್ಥಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ ಮೂಲಂ ಸುಖಸ್ಯ ಚ
ಗೃಹಸ್ಥನಿಗೆ ಹೆಂಡತಿ ಆಧಾರ, ಸಂತೋಷಕ್ಕೂ ಹೆಂಡತಿಯೇ ಮೂಲ.
ಪರಲೋಕಸ್ತ್ವಯಂ ಲೋಕೋ ಜೀಯತೇ ಭಾರ್ಯಯಾ ದ್ವಯಮ್
ಈ ಲೋಕವೂ ಪರಲೋಕವೂ ಹೆಂಡತಿಯ ಮೂಲಕ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ.
ಗೃಹಸ್ಥಃ ಸ ಹಿ ವಿಜ್ಞೇಯೋ ಯಸ್ಯ ಗೇಹೇ ಪತಿವ್ರತಾ
ಯಾರ ಮನೆಗೆ ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಡತಿ ಇದ್ದಾಳೋ, ಅವನೆ ಗೃಹಸ್ಥನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಯಥಾ ಗಂಗಾಽವಗಾಹೇನ ಶರೀರಂ ಪಾವನಂ ಭವೇತ್ 4.1.4.
ಹಾಗೆ ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ದೇಹ ಶುದ್ಧವಾಗುವಂತೆ,
ಅನುಯಾತಿ ನ ಭರ್ತಾರಂ ಯದಿ ದೈವಾತ್ಕಥಂಚನ
ಯಾದರೂ ವಿಧಿಯಂತೆ ಹೆಂಡತಿ ಗಂಡನನ್ನು ಅನುಸರಿಸದಿದ್ದರೆ,
ತದ್ವೈಗುಣ್ಯಾದಪಿಸ್ವರ್ಗಾತ್ಪತಿಃ ಪತತಿ ನಾನ್ಯಥಾ
ಆ ತಪ್ಪಿನ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಗಂಡನು ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ, ಬೇರೆ ಕಾರಣದಿಂದಲ್ಲ.
ಪತ್ಯೌ ಮೃತೇ ಚ ಯಾಯೋಷಿದ್ವೈಧವ್ಯಂ ಪಾಲಯೇತ್ಕ್ವಚಿತ್
ಗಂಡನು ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಹೆಂಗಸು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ವಿಧವ್ಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು.
ವಿಧವಾ ಕಬರೀಬಂಧೋ ಭರ್ತೃಬಂಧಾಯ ಜಾಯತೇ
ವಿಧವೆಯ ಕೂದಲಿನ ಗುಡ್ಡೆ ಗಂಡನ ಸ್ಮರಣೆಗೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಏಕಾಹಾರಃ ಸದಾ ಕಾರ್ಯೋ ನ ದ್ವಿತೀಯಂ ಕದಾಚನ
ಅವಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದೇ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು, ಎರಡನೇ ಭೋಜನವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮಾಡಬಾರದು.
ಮಾಸೋಪವಾಸಂ ವಾ ಕುರ್ಯಾಚ್ಚಾಂದ್ರಾಯಣಮಥಾಪಿ ವಾ
ಅವಳು ತಿಂಗಳ ಉಪವಾಸವನ್ನಾದರೂ ಅಥವಾ ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತವನ್ನಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದು.
ಯವಾನ್ನೈರ್ವಾ ಫಲಾಹಾರೈಃ ಶಾಕಾಹಾರೈಃ ಪಯೋವ್ರತೈಃ
ಅವಳು ಜೋಳದ ಅನ್ನ, ಹಣ್ಣು, ತರಕಾರಿ ಅಥವಾ ಹಾಲಿನ ವ್ರತದಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸಬಹುದು.