ಅತಲಂ ವಿತಲಂ ಚೈಷ ಸುತಲಂ ನಿತಲಂ ತಥಾ
ಅವನು ಅತಲ, ವಿತಲ, ಸುತಲ ಮತ್ತು ನಿತಲವನ್ನು ಕೂಡ ನೋಡಿದನು.
ದದರ್ಶ ಸಪ್ತ ಪಾತಾಲಾನಪಿ ವಾರಿಜಲೋಚನಃ
ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಳ್ಳವನು ಏಳು ಪಾತಾಳಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಕಂಡನು.
ಅತ್ಯಗಾದ್ಭೋಗವತ್ಯಾಖ್ಯಾಂ ಪುರೀಂ ವೈರೋಚನೀಮಪಿ
ಅವನು ಭೋಗವತೀ ಎಂಬ ವೈರೋಚನಿಯ ನಗರವನ್ನು ದಾಟಿದನು.
ಇದಂ ದೃಷ್ಟಮಿದಂ ದೃಷ್ಟಮಿತ್ಯುಪಾರೂಢಕೌತುಕಃ
ಅವನ ಕುತೂಹಲ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ, 'ಇದು ನೋಡಿದೆ, ಇದು ನೋಡಿದೆ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಹೋದನು.
ಅಧಸ್ತಾದಪಿ ಗಾಢೇನ ಪಯೋಧೇಸ್ತೇನ ಪೋತ್ರಿಣಾ
ಅದರ ಕೆಳಗೂ ತನ್ನ ಬಲವಾದ ಮೂಗಿನಿಂದ ಆಳವಾದ ಸಾಗರವನ್ನು ಚೂರಿದನು.
ದಲಿತಾ ಕೇವಲಂ ಪೃಷ್ವೀ ಪಾಥೋರಾಶಿರ್ವಿಲೋಲಿತಃ
ಅಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ಚೀರಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಸಾಗರ ಮಾತ್ರ ಭಾರಿಯಾಗಿ ಅಲುಗಾಡಿತು.
ಇತ್ಥಂ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ಭ್ರಾಂತ್ಯಾ ಸಂಭ್ರಾಂತಮಾನಸಃ
ಹೀಗೆ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳು ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲದಿಂದ ಅಲೆಯುತ್ತಾ ಹೋದಿತು.
ಅವರುಗ್ಣಖುರಃ ಕ್ಷುಣ್ಣದಂಷ್ಟ್ರೋ ವಿಧ್ವಸ್ತವಿಗ್ರಹಃ
ಅವನ ಕಿತ್ತಳೆಗಳು ನಡುಕದಿಂದ ಕುಳಿದುಹೋಗಿದ್ದವು, ಹಲ್ಲುಗಳು ಮುರಿದುಹೋದವು, ದೇಹ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಸಿದುಹೋದಂತಾಯಿತು.
ಶ್ರಾಂತ್ಯಾ ನಿಶ್ವಸತಸ್ತಸ್ಯ ತಾದೃಗ್ದರ್ಪೋ ವಿಶೃಂಖಲಃ 1.3.2.11.
ದೊಡ್ಡ ದಣಿವಿನಿಂದ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ, ಅವನ ಅಹಂಕಾರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುರಿದುಹೋದಂತಾಯಿತು.
ಅನಿರ್ವ್ಯೂಢಪ್ರತಿಜ್ಞೋಽಪಿ ಪ್ರತ್ಯಾವರ್ತಿತುಮುತ್ಸಕಃ
ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಪೂರೈಸದಿದ್ದರೂ ಅವನು ಹಿಂತಿರುಗಲು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.
ಶ್ರಮಾಂಧಚಕ್ಷುಷಸ್ತಸ್ಯ ಪಾತಾಲಾಂತರವರ್ತ್ತಿನಃ
ದಣಿವಿನಿಂದ ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮಂಕಾಗಿದ್ದವು, ಅವು ಪಾತಾಳದೊಳಗೆ ಉಳಿದಿದ್ದವು.
ಕಥಂಕಥಂಚಿದುತ್ತೀರ್ಣೋ ಽಪ್ಯಕೂಪಾರಾದಪಾರತಃ
ಯಾವುದೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಹೊರಬಂದರೂ, ಬಾವಿಯ ಅಂಚಿಗೆ ಅಲ್ಲ, ದೂರದ ಕಡೆಗೆ ಬಂದನು.
ರಜ್ಜ್ವೇವ ತೇಜಃಸ್ತಂಭಸ್ಯ ಪ್ರಭಯಾ ಸಾನುಬದ್ಧಯಾ
ಆ ಬೆಳಕಿನ ಸ್ತಂಭದಿಂದ ಹರಡಿದ ಪ್ರಕಾಶವು ಹಗ್ಗದಂತೆ ಅವನನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿತು.
ನಾವೈಕ್ಷಿ ಯನ್ಮಯಾ ಮೂಲಮಮುಷ್ಯ ಮಹಸಾಂ ನಿಧೇಃ
ಆ ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶದ ಮೂಲವನ್ನು ನಾನು ಕಾಣಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಅಮುಷ್ಯ ಮಹಸಾಂ ರಾಶೇಃ ಪ್ರಾಗಭೂದ್ಯತ್ರ ಸಂಭವಃ
ಆ ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶದ ಮೊದಲು ಯಾವ ಉದ್ಭವವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ಸ ಹಿ ವಿಶ್ವಾಧಿಕೋ ದೇವಶ್ಚಿರಂ ಮೋಹಾಂಧಚಕ್ಷುಷಾ
ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಿಗಿಂತ ಮೇಲಿರುವ ಆ ದೇವರು ಬಹುಕಾಲ ಮೋಹದಿಂದ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದನು.
ಏವಂ ವಿನಿರ್ಧಾರ್ಯ ವಿಮುಕ್ತದರ್ಪೋ ನಿವೃತ್ತವಾನಾಶು ಸರೋರುಹಾಕ್ಷಃ
ಹೀಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಕಮಲನಯನನು ಶೀಘ್ರ ಹಿಂತಿರುಗಿದನು.
ಉತ್ಪಪಾತೋನ್ಮುಖೋ ವೇಗಾನ್ನಿರಾಲಂಬೇ ನಭಸ್ತಲೇ
ಅವನು ಆಕಾಶದೊಳಗೆ, ಯಾವ ಸಹಾರವೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ, ಮುಖವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಿ ವೇಗವಾಗಿ ಹಾರಿದನು.
ದ್ರುತಮುತ್ಪತತಸ್ತಸ್ಯ ಪಕ್ಷಾವೇಗೇನ ವಾರಿತಾಃ
ಅವನು ವೇಗವಾಗಿ ಹಾರುವಾಗ ಅವನ ರೆಕ್ಕೆಗಳಿಂದ ನೀರು ಚದುರಿತು.
ಸ ವೇಗಾದುತ್ಪತನ್ದೂರಂ ನಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ವಿಷಯತಾಮಗಾತ್
ಅವನ ವೇಗದಿಂದ, ಅವನು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದಷ್ಟು ದೂರ ಹಾರಿದನು.
ಮಾಯಾಮರಾಲೋ ದದೃಶೇ ತೇಜಃಸ್ತಂಭಸ್ಯಪಾರ್ಶ್ವತಃ
ಆ ಬೆಳಕಿನ ಸ್ತಂಭದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮಾಯಾಮಯ ಹಂಸನು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಪ್ರಾಗತ್ಯಗಾದುತ್ಪತತಾಂ ತತೋಽಧ್ವಾನಂ ಪಯೋಮುಚಾಮ್
ಅವನು ಮೊದಲಿಗೆ ಮೋಡಗಳ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ದಾಟಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರಿದನು.
ತೇಜಸಾಂ ಯಾನಿ ಧಾಮಾನಿ ಹ್ಯತ್ಯುಚ್ಚಾನ್ಯೂರ್ಧ್ವಚಾರಿಣಾಮ್
ಮೇಲಿನ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಅವನು ದಾಟಿದನು.
ಮರುತೋ ಮನಸೋ ವಾಪಿ ಜವಃ ಸೂಕ್ಷ್ಮತರಾಕೃತೇಃ
ಗಾಳಿಯೂ ಮನಸ್ಸಿನೂ ವೇಗವು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದರೂ, ಅವನ ರೂಪವು ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿತ್ತು.
ಯಥಾಯಥಾ ಚೋತ್ಪಪಾತ ಸುದೂರಂ ಶ್ರಮಿತಚ್ಛದಃ
ಅವನು ಎಷ್ಟು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿದಂತೆ, ಅವನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಎಲೆಗಳ ವಸ್ತ್ರವು ಹಳೆಯದಾಗಿ ದೂರದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿತು.
ಅತೀತ್ಯ ಮರುತಾಂ ಸ್ಕಂಧಾನ್ಸಪ್ತ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತವಿಸ್ಮಯಃ
ಏಳು ಗಾಳಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ದಾಟಿ ಹೋದಾಗ ಅವನು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿದನು.
ಕಥಂ ವಾಽದೃಷ್ಟಮೂಲಸ್ಯ ಸ್ಥಾತವ್ಯಂ ಪುರತೋ ಹರೇಃ 1.3.2.12.
ಮೂಲವನ್ನು ಯಾರೂ ಕಾಣದ ಹರಿಯ ಮುಂದೆ ಹೇಗೆ ನಿಲ್ಲಬಹುದು?
ಅನಿರ್ವ್ಯೂಢಪ್ರತಿಜ್ಞಸ್ಯ ದೀರ್ಘೈಃ ಕಿಂ ವಾ ಮಮಾಸುಭಿಃ
ನನ್ನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಈವರೆಗೆ ಈಡೇರದಿದ್ದಾಗ, ನನಗೆ ಈ ದೀರ್ಘ ಆಯುಷ್ಯದಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?
ಅತಿಸಂಧಿತ್ಸತೋ ವಿಷ್ಣುಂ ಕಸ್ಸಹಾಯೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ
ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಮೀರಲು ಯತ್ನಿಸುವವನಿಗೆ ಯಾರು ಸಹಾಯಕರಾಗುತ್ತಾರೆ?
ಛದ್ಮನಾ ವಾ ತಿರಸ್ಕುರ್ಯಾನ್ಮಾನಾ ಹಿ ಮಹತಾಂ ಧನಮ್
ಯಾವದಾದರೂ ಉಪಾಯದಿಂದ ಅವನು ಇದನ್ನು ಮುಚ್ಚಬಹುದೇ? ಏಕೆಂದರೆ ಹೆಮ್ಮೆಯೇ ಮಹಾನ್ ಜನರ ಸಂಪತ್ತು.