ಏವಂವಿಧಂ ಹಿ ಮಾನುಽಯಮಾ ಗರ್ಭಾದಿತಿ ಕಷ್ಟದಮ್ ಅಸ್ಥಿಪಟ್ಟತುಲಾಸ್ತಮ್ಭೇ ಸ್ನಾಯುಬನ್ಧೇನ ಯಂತ್ರಿತೇ॥ ೪೨.
ಮಾನವನ ಗರ್ಭವು ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದು, ಎಲುಬು ಮತ್ತು ಸಂಧಿಗಳ ಹಡಕಿನಲ್ಲಿ, ಸ್ನಾಯುಗಳ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ.
ರಕ್ತಮಾಂಸಮದಾಲಿಪ್ತೇ ವಿಣ್ಮೂತ್ರದ್ರವ್ಯಭಾಜನೇ ೪೨.
ಅದು ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮಾಂಸದಿಂದ ಲೇಪಿತವಾಗಿದ್ದು, ಮಲ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರದ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಪಾತ್ರೆಯಾಗಿದೆ.
ವದನೈಕಮಹಾದ್ವಾರೇ ಷಡ್ಗವಾಕ್ಷವಿತಭೂಷಿತೇ ೪೨.
ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬಾಯ್ದ್ವಾರವಿದ್ದು, ಆರು ಅಂಗಗಳು, ಕಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಾಡೀಸ್ವೇದಪ್ರವಾಹೇ ಚ ಕಾಲವಕ್ತ್ರಾನಲಸ್ಥಿತೇ ೪೨.
ಅದರೊಳಗೆ ನಾಡಿಗಳು ಬೆವರು ಹರಿಯುತ್ತಾ, ಅದು ಕಾಲದ ಅಗ್ನಿಯ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
ಗುಣತ್ರಯಮಯೀ ಭಾರ್ಯಾ ಪ್ರಕೃತಿಸ್ತಸ್ಯ ತತ್ರ ಚ ೪೨.
ಅವನ ಹೆಂಡತಿ ಮೂರು ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಪ್ರಕೃತಿಯೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ.
ಅಪತ್ಯಾನ್ಯಸ್ಯ ಹಾ ಕಷ್ಟಮೇವಂ ಮೂಢಃ ಪ್ರವರ್ತತೇ ೪೨.
ಇಷ್ಟು ಕಷ್ಟಕರವಾದರೂ, ಮೂಢನು ಸಂತಾನಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಯಸ್ಯ ಸತತಂ ಪ್ರಸ್ರವಂತಿ ಗಿರೇರಿವ ೪೨.
ಅವನ ದೇಹದ ನಾಡಿಗಳು ಸದಾ ಪರ್ವತದಿಂದ ಹರಿಯುವ ಹರಿವಿನಂತೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತವೆ.
ಸರ್ವಾಶುಚಿನಿಧಾನಸ್ಯ ಶರೀರಸ್ಯ ನ ವಿದ್ಯತೇ ೪೨.
ಎಲ್ಲ ಅಶುದ್ಧಿಗಳ ನಿಲಯವಾದ ಈ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಏನೂ ಶುದ್ಧವಿಲ್ಲ.
ಸ್ಪೃಷ್ಟ್ವಾ ಸ್ವದೇಹಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಮೃತ್ತೋಯೈಃ ಶೋಧ್ಯತೇ ಕರಃ ೪೨.
ತನ್ನ ದೇಹದ ನಾಡಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಕೈಯನ್ನು ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ನೀರಿನಿಂದ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಾಯಃ ಸುಗನ್ಧತೋಯಾದ್ಯೈರ್ಯತ್ನೇನಾಪಿ ಸುಸಂಸ್ಕೃತಃ ೪೨.
ಸುಗಂಧದ ನೀರು ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಎಷ್ಟು ಯತ್ನಿಸಿದರೂ ದೇಹವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿದರೂ,
ಸ್ವದೇಹಾಶುಚಿಗಂಧೇನ ನ ವಿರಜ್ಯತಿ ಯೋ ನರಃ ೪೨.
ತನ್ನದೇ ದೇಹದ ದುರ್ಗಂಧದಿಂದ ಮಾನವನು ದೂರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಗನ್ಧಲೇಪಾಪನೋದಾರ್ಥಂ ಶೌಚಂ ದೇಹಸ್ಯ ಕೀರ್ತಿತಮ್ ೪೨.
ದುರ್ಗಂಧವನ್ನು ದೂರಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಶೌಚಕ್ಕಾಗಿ ದೇಹಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗಂಗಾತೋಯೇನ ಸರ್ವೇಣ ಮೃದ್ಭಾರೈಃ ಪರ್ವತೋಪಮೈಃ ೪೨.
ಗಂಗೆಯ ಎಲ್ಲಾ ನೀರಿನಿಂದ ಮತ್ತು ಪರ್ವತದಷ್ಟು ಮಣ್ಣಿನಿಂದಲೂ,
ತೀರ್ಥಸ್ನಾನೈಸ್ತಪೋಭಿರ್ವಾ ದುಷ್ಟಾತ್ಮಾ ನೈವ ಶುಧ್ಯತಿ ೪೨.
ತೀರ್ಥಸ್ನಾನಗಳಿಂದಾಗಲಿ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದಾಗಲಿ, ದುಷ್ಟಾತ್ಮನು ಶುದ್ಧನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಂತರ್ಭಾವಪ್ರದುಷ್ಟಸ್ಯ ವಿಶತೋಽಪಿ ಹುತಾಶನಮ್ ೪೨.
ಒಳಭಾವ ದುಷ್ಟನಾದವನು ಅಗ್ನಿಯೊಳಗೆ ಹೋದರೂ ಶುದ್ಧನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಭಾವಶುದ್ಧಿಃ ಪರಂ ಶೌಚಂ ಪ್ರಮಾಣಂ ಸರ್ವಕರ್ಮಸು ೪೨.
ಮನಸ್ಸಿನ ಶುದ್ಧಿಯೇ ಪರಮ ಶೌಚ, ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿದೆ.
ಅನ್ಯಥೈವ ಸ್ತನಂ ಪುತ್ರಶ್ಚಿಂತಯತ್ಯನ್ಯಥಾ ಪತಿಃ ೪೨.
ಮಗನಿಗೆ ಸ್ತನವು ಒಂದು ರೀತಿಯಾಗಿ, ಗಂಡನಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಭಾವತಃ ಸಂವಿಶುದ್ಧಾತ್ಮಾ ಸ್ವರ್ಗಂ ಮೋಕ್ಷಂ ಚ ವಿಂದತಿ ೪೨.
ಯಾರು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಭಾವದಿಂದ ಶುದ್ಧಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನೂ ಮೋಕ್ಷವನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಅವಿದ್ಯಾರಾಗವಿಣ್ಮೂತ್ರಲೇಪಗಂಧವಿಶೋಧನಮ್ ೪೨.
ಅಜ್ಞಾನ, ಆಸಕ್ತಿ, ಮೂತ್ರ ಮತ್ತು ಮಲದ ದುರ್ಗಂಧ ಹಾಗೂ ಕಳಂಕಗಳಿಂದ ಇದು ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.
ತ್ವಙ್ಮಾತ್ರಸಾರನಿಃಸಾರಂ ಕದಲೀಸಾರಸಂನಿಭಮ್ ೪೨.
ಇದರ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಚರ್ಮ ಮಾತ್ರ ಇದೆ, ಒಳಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಾರವಿಲ್ಲ, ಬಾಳೆಹಣ್ಣು ಗಿಡದ ತೊಡೆಯಂತೆ ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ.
ಸ ನಿಷ್ಕ್ರಾಮತಿ ಸಂಸಾರೇ ದೃಢಗ್ರಾಹೀ ಸ ತಿಷ್ಠತಿ ೪೨.
ಯಾರು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಬಂಧಿಸಿಕೊಂಡು ಇರುತ್ತಾರೋ ಅವರು ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ; ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡವರು ಮಾತ್ರ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಪುಂಸಾಮಜ್ಞಾತದೋಷೇಣ ನಾನಾಕರ್ಮವಶೇನ ಚ ೪೨.
ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ತಿಳಿಯದ ತಪ್ಪುಗಳ ಕಾರಣಕ್ಕೂ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕರ್ಮಗಳ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೂ,
ಯಥಾ ಜರಾಯುಣಾ ದೇಹೀ ದುಃಖಂ ತಿಷ್ಠತಿ ವೇಷ್ಟಿತಃ ೪೨.
ಹಾಗೆದೇಹದೊಳಗಿನ ಜೀವನು ಗರ್ಭಪಟಲದಿಂದ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ದುಃಖ ಅನುಭವಿಸುವಂತೆ,
ಗರ್ಭೋದಕೇನ ಸಿಕ್ತಾಂಗಸ್ತಥಾಽಽಸ್ತೇ ವ್ಯಾಕುಲಃ ಪುಮಾನ್ ೪೨.
ಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವ ಪುರುಷನು, ಅವನ ಅಂಗಗಳು ಗರ್ಭಜಲದಿಂದ ತೊಯ್ದು, ಸಂಕಟದಿಂದ ಇರುತ್ತಾನೆ.
ಗರ್ಭಕುಮ್ಭೇ ತಥಾ ಕ್ಷಿಪ್ತಃ ಪಚ್ಯತೇ ಜಠರಾಗ್ನಿನಾ ೪೨.
ಗರ್ಭದ ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟವನು, ತಾಯಿಯ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯುತ್ತಾನೆ.
ಯದ್ದುಃಖಂ ಜಾಯತೇ ತಸ್ಯ ತದ್ಗರ್ಭೇಽಷ್ಟಗುಣಂ ಭವೇತ್ ೪೨.
ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ದುಃಖ ಉಂಟಾದರೂ, ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅದು ಎಂಟು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಚರಸ್ಥಿರಾಣಾಂ ಸರ್ವೇಷಾಮಾತ್ಮಗರ್ಭಾನುರೂಪತಃ ೪೨.
ಚಲಿಸುವವರಿಗೂ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವವರಿಗೂ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಅವರ ಗರ್ಭದ ಸ್ವಭಾವದಂತೆ ದುಃಖ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೃತಶ್ಚಾಹಂ ಪುನರ್ಜಾತೋ ಜಾತಶ್ಚಾಹಂ ಪುನರ್ಮೃತಃ ೪೨.
ನಾನು ಸತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ; ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಸತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
ಅಧುನಾ ಜಾತಮಾತ್ರೋಽಹಂ ಪ್ರಾಪ್ತಸಂಸ್ಕಾರ ಏವ ಚ ೪೨.
ಈಗ ನಾನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ, ಈಗಾಗಲೇ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ.
ಅಧ್ಯೇಷ್ಯಾಮಿ ಹರೇರ್ಜ್ಞಾನಂ ಸಂಸಾರವಿನಿವರ್ತನಮ್ ೪೨.
ನಾನು ಹರಿಯವರ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತೇನೆ, ಅದು ಸಂಸಾರದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.