ಪುಲಸ್ತ್ಯಪುಲಹಾಭ್ಯಾಂ ಚ ಜಜ್ಞಿರೇ ಯಕ್ಷರಾಕ್ಷಸಾಃ
ಪುಲಸ್ತ್ಯ ಮತ್ತು ಪುಲಹರಿಂದ ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು ಹುಟ್ಟಿದರು.
ಭೃಗೋರಗ್ನಿಃ ಸಮುದಭೂಚ್ಚ್ಯವನಾದ್ಯಾಸ್ತಥರ್ಷಯಃ ಯತ್ಪುತ್ರಪೌತ್ರೈರ್ಭುವನಮಿದಮಾಪೂರ್ಯತೇಽಖಿಲಮ್
ಭೃಗುವಿನಿಂದ ಅಗ್ನಿ ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅದೇ ರೀತಿ ಚ್ಯವನ ಮತ್ತು ಇತರ ಋಷಿಗಳು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ತುಂಬಿದ್ದಾರೆ.
ಏವಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಽಽತ್ಮಜೈಃ ಸ್ವೀಯೈರಿದಮಾಪೂರಯಜ್ಜಗತ್
ಈ ರೀತಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಂದಲೇ ಜಗತ್ತನ್ನು ತುಂಬಿದನು.
ಅಚ್ಯುತೋಽಪಿ ಭೃಗೋಃ ಪುತ್ರೀಮುದ್ವಾಹ್ಯ ಕಮಲಾಲಯಾಮ್ 1.3.2.8.
ಅಚ್ಯುತನು ಕೂಡ ಭೃಗುವಿನ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು, ಕಮಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವಳನ್ನು ವಿವಾಹ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು.
ಸೃಷ್ಟಿಸ್ಥಿತಿಭ್ಯಾಂ ದ್ರುಹಿಣಾಬ್ಜನಾಭೌ ಸ್ವಾಧೀನತಾಂ ನೂನಮುಪಾಗತಾಭ್ಯಾಮ್
ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಕಮಲಜನನ ಮತ್ತು ಕಮಲನಾಭರು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ವಿರಂಚ್ಯಪ್ಯುತಯೋರಾಸೀದ್ವಿವಾದೋ ಮೋಹಸಂಭವಃ
ವಿರಂಚಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತಯರ ನಡುವೆ ಕೂಡ ಮೋಹದಿಂದ ವಿವಾದ ಉಂಟಾಯಿತು.
ರಜೋವಿಕಾರಾಭ್ಯಧಿಕೋ ಬಾಹ್ಯೇ ನೀಲ ಇವೋತ್ಥಿತಃ
ರಾಜೋಗುಣ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೊರಗೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಂತೆ ಕಾಣಿಸಿತು.
ಪಿತಾಮಹಸ್ಯ ಲೋಕಾನಾಂ ಕಿಮೇವಮತಿಮೋಹಿತಃ
ಲೋಕಗಳ ಪಿತಾಮಹನು ಏಕೆ ಇಷ್ಟು ಮೋಹಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ?
ತ್ವತ್ತ ಏವೋದಿತೌ ದೈತ್ಯೌ ನಿಹತ್ಯ ಮಧುಕೈಟಭೌ
ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಮಧು ಮತ್ತು ಕೈಟಭ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ದೈತ್ಯರು ಹುಟ್ಟಿದರು, ಅವರನ್ನು ನೀನು ಸಂಹರಿಸಿದೆಯಲ್ಲ.
ತ್ವಾಮೇವ ಸೃಜತೋ ನಿತ್ಯಂ ಬಹುಧಾ ಮಮ ವೇಧಸಃ
ವೇಧಸನು ಯಾವಾಗಲೂ ನಾನಾ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಮಮ ಶ್ರಮಾಂಭಸೋದ್ಭೂತೇ ಮಹಾಂಭೋಧೌ ನಿಮಜ್ಜತಃ
ನನ್ನ ಶ್ರಮದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಹಾ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಮುಳುಗಿದ್ದಾಗ,
ಮದುಪಜ್ಞೇ ಮಹಾಂಭೋಧೌ ಸ್ರವತೇ ಕೋಽಪಿ ಪನ್ನಗಃ
ನಾನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಆ ಮಹಾ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೋ ಹಾವು ಹರಿದು ಬರುತ್ತದೆ.
ಕುತಸ್ತಮೋಮಯೇ ಬ್ರೂಹಿ ತ್ವಯಿ ಸತ್ತ್ವಗುಣೋದಯಃ
ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ತಮೋಗುಣ ತುಂಬಿರುವಾಗ, ಸತ್ವಗುಣ ಹೇಗೆ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳು.
ಜಲಾಶಯೇ ಪ್ರಸ್ವಪತಾ ದೈತ್ಯಭೀತ್ಯಾ ಜನಾರ್ದನ
ಜನಾರ್ದನನು, ನೀನು ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದಾಗ, ದೈತ್ಯರ ಭಯದಿಂದ ಮೌನವಾಗಿದ್ದೆ.
ಚತುರ್ಭ್ಯೋ ಮಮ ವಕ್ತ್ರೇಭ್ಯೋ ವೇದಾಃ ಸಮುದಯಂ ಗತಾಃ 1.3.2.9.
ನನ್ನ ನಾಲ್ಕು ಬಾಯಿಗಳಿಂದವೇ ವೇದಗಳು ಉದಯವಾಗಿವೆ.
ಮಯಾ ಹಿ ಸೃಜ್ಯತೇ ವಿಶ್ವಮಿದಂ ಸ್ಥಾವರಜಂಗಮಮ್
ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಾವರ ಜಂಗಮಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ನಾನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತೇನೆ.
ತತಃ ಕಥಯ ವೈಕುಂಠ ಮನ್ನಿಯೋಜ್ಯೇಷು ಕಶ್ಚನ
ಆದರಿಂದ, ವೈಕುಂಠಾ, ನನ್ನಿಂದ ನೇಮಕವಾಗಬೇಕಾದ ಯಾರಾದರೂ ಒಬ್ಬನನ್ನು ಹೇಳು.
ನಂದಿಕೇಶ್ವರ ಉವಾಚ ಇತ್ಥಂ ಸರೋಷಸಂರಂಭೇ ವಿಧೌ ಪೌರುಷಭಾಷಿಣಿ
ನಂದಿಕೇಶ್ವರನು ಹೇಳಿದನು: ಈ ರೀತಿ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು ಕೋಪ ಮತ್ತು ಗರ್ವದಿಂದ ಮಾತನಾಡಿದಾಗ,
ನಾಭೀಸರೋಜಸಂಜಾತೋ ಮಮ ತ್ವಮವಧಾರಯ
ನೀನು ನನ್ನ ನಾಭಿಕಮಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನೆಂದು ತಿಳಿದುಕೋ.
ಯೋಗನಿದ್ರಾಂ ಮಯೋನ್ಮುಚ್ಯ ಪುರಾ ಹ ಮಧುಕೈಟಭೌ
ನಾನು ಯೋಗನಿದ್ರೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಹಿಂದೆ ಮಧು ಮತ್ತು ಕೈಟಭರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ್ದೆನು.
ಸೋಮಕಪ್ರಮುಖಾನ್ದೈತ್ಯಾನ್ಹಂತುಮಾತ್ಮೇಚ್ಛಯಾ ಮಮ
ಸೋಮಕನನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡ ದೈತ್ಯರನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ನಾನು ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದಲೇ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತೇನೆ.
ನ ಕಿಂಚಿದಪಿ ಪಶ್ಯಂತಿ ರಜಸಾರೂಢದೃಷ್ಟಯಃ
ರಾಜೋಗುಣದಿಂದ ತುಂಬಿದ ದೃಷ್ಟಿಯವರು ಏನನ್ನೂ ನೋಡಲಾಗದು.
ಅವಿನಾಭಾವಿನೀ ಶಕ್ತಿರ್ನನು ಮೇ ಪದ್ಮವಾಸಿನೀ
ನನ್ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಲಾರದ ಶಕ್ತಿ, ಕಮಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವಳಲ್ಲವೇ?
ಭೂತಾನ್ಯಮೂನಿ ಕಾಲೋಽಯಮಾತ್ಮನೋಪ್ಯಹಮೇವ ಹಿ
ಈ ಭೂತಗಳು, ಈ ಕಾಲ, ನನ್ನ ಸ್ವಂತ ಆತ್ಮ ಕೂಡಾ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಾನೇ.
ಪ್ರ ಆದಿತ್ಯಾ ವಸವೋ ರುದ್ರಾ ದಿಕ್ಪಾಲಾ ಮನವೋಽಪ್ಯಹಮ್ 1.3.2.9.
ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ದಿಕ್ಕಿನ ಪಾಳಕರು, ಮನುವುಗಳು—ಇವೆಲ್ಲರೂ ನಾನೇ.
ಮಮೈವ ವಿನಿಯೋಗೇನ ಸೃಷ್ಟಿಶಕ್ತಿಃ ಸ್ವಯಂ ಸ್ಥಿತಾ
ನನ್ನ ಆದೇಶದಿಂದಲೇ ಸೃಷ್ಟಿಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.
ಯಯಾವನಲ್ಪಸಮಯಃಸವರ್ತಸದೃಶಸ್ತಯೋ.
ಅವಳಿಂದ, ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯವೂ ಯುಗದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ.
ಉದಯಾಸ್ತಮಯೌ ಸ್ಯಾತಾಂ ನ ತದಾ ಚಂದ್ರಸೂರ್ಯಯೋಃ
ಸೂರ್ಯೋದಯ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಮಯ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯರಿಗೆ ಅದು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.
ನಾವವುರ್ಮರುತೋ ವಾ ನ ಜಜ್ವಲುರ್ಜಾತವೇದಸಃ
ಅವತ್ತು ಮರುತ್ಗಳು ಬೀಸಲಿಲ್ಲ, ಅಗ್ನಿಗಳು ಹೊತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.
ಸಮುದ್ರಾಶ್ಚುಕ್ಷುಭುಸ್ಸರ್ವೇ ಪರ್ವತಾಶ್ಚ ಚಕಂಪಿರೇ
ಎಲ್ಲಾ ಸಮುದ್ರಗಳು ಅಲೆದಾಡಿದವು, ಪರ್ವತಗಳು ಕಂಪಿಸಿದವು.