ಜಪಂತಃ ಕಾಮಿನೀಯುಕ್ತಾ ವಿಹರಂತ್ಯಮರಾ ಇವ ೩೭.
ಅವರು ಜಪ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಪ್ರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಅಮರರು ಹೇಗಿರುತ್ತಾರೆ ಅಂತೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಭೂಮೇರ್ಯೋಜನಲಕ್ಷೇ ಚ ಕೌರವ್ಯ ರವಿಮಂಡಲಮ್ ೩೮.
ಭೂಮಿಯಿಂದ ಲಕ್ಷ ಯೋಜನ ದೂರದಲ್ಲಿ, ಕೌರವ, ಸೂರ್ಯಮಂಡಲ ಇದೆ.
ಈಷಾದಂಡಸ್ತತೈವಾಸ್ಯ ದ್ವಿಗುಣಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ ೩೮.
ಅದರ ದಂಡವು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಯೋಜನಾನಾಂ ತು ತಸ್ಯಾಕ್ಷಸ್ತತ್ರ ಚಕ್ರಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಮ್ ೩೮.
ಆ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಅದರ ಅಕ್ಷ ಮತ್ತು ಚಕ್ರ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ.
ಚತ್ವಾರಿಂಶತ್ಸಹಸ್ರಾಣಿ ದ್ವಿತೀಯೋಽಕ್ಷೋಽಪಿ ವಿಸ್ತೃತಃ ೩೮.
ಎರಡನೇ ಅಕ್ಷವೂ ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರದಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ.
ಅಕ್ಷಪ್ರಮಾಣಮುಭಯೋಃ ಪ್ರಮಾಣಂ ತದ್ಯುಗಾರ್ದ್ಧಯೋಃ ೩೮.
ಎರಡೂ ಅಕ್ಷಗಳ ಗಾತ್ರ ಒಂದೇ; ಅದು ಯುಗದ ಎರಡು ಅರ್ಧಗಳ ಗಾತ್ರವೂ ಆಗಿದೆ.
ದ್ವಿತೀಯೋಽಕ್ಷಸ್ತಥಾ ಸವ್ಯೇ ಚಕ್ರಂ ತನ್ಮಾನಸೇ ಸ್ಥಿತಮ್ ೩೮.
ಹಾಗೆಯೇ, ಎರಡನೇ ಅಕ್ಷವು ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ; ಆ ಚಕ್ರವು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ.
ಗಾಯತ್ರೀ ಚ ಬೃಹತ್ಯುಷ್ಣಿಗ್ಜಗತೀ ತ್ರಿಷ್ಟುವೇವ ಚ ೩೮.
ಗಾಯತ್ರಿ, ಬೃಹತಿ, ಉಷ್ಣಿಕ್, ಜಗತಿ ಮತ್ತು ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್ ಎಂಬವುಗಳೂ ಇದ್ದವೆ.
ನೈವಾಸ್ತಮನಮರ್ಕಸ್ಯ ನೋದಯಃ ಸರ್ವದಾ ಸತಃ ೩೮.
ಯಾವಾಗಲೂ ಇರುವ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಅಸ್ತಮನೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಉದಯವೂ ಇಲ್ಲ.
ಶಕ್ರದೀನಾಂ ಪುರೇ ತಿಷ್ಠನ್ಸ್ಪೃಶತ್ಯೇಷ ಪುರತ್ರಯಮ್ ೩೮.
ಇಂದ್ರನೂ ದೇವತೆಗಳೂ ಇರುವ ಪುರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸೂರ್ಯನು ಮೂರು ಪುರಗಳನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ.
ಅಯನಸ್ಯೋತ್ತರಸ್ಯಾದೌ ಮಕರಂ ಯಾತಿ ಭಾಸ್ಕರಃ ೩೮.
ಉತ್ತರಾಯಣದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಮಕರ ರಾಶಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
ತ್ರಿಷ್ವೇತೇಷ್ವಥ ಭುಕ್ತೇಷು ತತೋ ವೈಷುವತೀಂ ಗತಿಮ್ ೩೮.
ಈ ಮೂರು ರಾಶಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿದ ಮೇಲೆ, ಅವನು ಸಮವಿಷುವತ್ತಿನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
ತತೋ ರಾತ್ರಿಃ ಕ್ಷಯಂ ಯಾತಿ ವರ್ಧತೇ ತು ದಿನಂ ದಿನಮ್ ೩೮.
ಆಮೇಲೆ ರಾತ್ರಿಯು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ, ಹಗಲು ದಿನೇ ದಿನೇ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
ರಾಶಿಂ ಕರ್ಕಟಕಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಕುರುತೇ ದಕ್ಷಿಣಾಯಾಂನಮ್ ೩೮.
ಕರ್ಕಾಟಕ ರಾಶಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದ ಮೇಲೆ, ಅವನು ದಕ್ಷಿಣಾಯಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ.
ದಕ್ಷಿಣಾಯಕ್ರಮೇ ಸೂರ್ಯಸ್ತಥಾ ಶೀಘ್ರಂ ನಿವರ್ತತೇ ೩೮.
ದಕ್ಷಿಣಾಯಣದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಬೇಗನೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ.
ತಸ್ಮಾತ್ಪ್ರಕೃಷ್ಟಾಂ ಭೂಮಿಂ ಸ ಕಾಲೇನಾಲ್ಪೇನ ಗಚ್ಛತಿ ೩೮.
ಆ ಕಾರಣದಿಂದ, ಸೂರ್ಯನು ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭೂಭಾಗವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ.
ತಥೋದಗಯನೇ ಸೂರ್ಯಃ ಸರ್ಪತೇ ಮಂದವಿಕ್ರಮಃ ೩೮.
ಹಾಗೆಯೇ, ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲೇ ಚ ಮಂದೇಹಾಃ ಸೂರ್ಯಮಿಚ್ಛಂತಿ ಖಾದಿತುಮ್ ೩೮.
ಸಂಜೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಂಡೇಹರು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನುಂಗಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಕ್ಷಯತ್ವಂ ಶರೀರಾಣಾಂ ಮರಣಂ ಚ ದಿನೇದಿನೇ ೩೮.
ದೇಹಗಳು ನಾಶವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಪ್ರತಿ ದಿನ ಮರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ತತೋ ಗಾಯತ್ರಿಪೂತಂ ಯದ್ದ್ವಿಜಾಸ್ತೋಯಂ ಕ್ಷಿಪಂತಿ ಚ ೩೮.
ಆದಕಾರಣ, ದ್ವಿಜರು ಗಾಯತ್ರಿಯಿಂದ ಪಾವನವಾದ ನೀರನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಯೇ ಸಂಧ್ಯಾಂ ನಾಪ್ಯುಪಾಸಂತೇ ಕೃತಘ್ನಾ ಯಾಂತಿ ರೌರವಮ್ ೩೮.
ಯಾರು ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ ಮಾಡದೆ ಕೃತಘ್ನರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ರೌರವ ನರಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ.
ಅಪ್ಸರೋಗ್ರಾಮಣೀಸರ್ಪೈರಥೋ ಯಾತಿ ಚ ಸಪ್ತಭಿಃ ೩೮.
ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಅಪ್ಸರೆಯರ ನಾಯಕಿಯರು ಮತ್ತು ಸರ್ಪರೊಂದಿಗೆ ಏಳು ಜನರ ಜೊತೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
ಪೂಷಾ ಚ ಸವಿತಾ ಸೋಽಥ ಭಗಸ್ತ್ವಷ್ಟಾ ಚ ಕೀರ್ತಿತಃ ೩೮.
ಪೂಷ, ಸವಿತ, ಭಗ ಮತ್ತು ತ್ವಷ್ಟಾ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ತತೋ ದಿವಾಕರಸ್ಥಾನಾನ್ಮಂಡಲಂ ಶಶಿನಃ ಸ್ಥಿತಮ್ ೩೮.
ಅನಂತರ, ಭಾನುಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನ ವಲಯವು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ.
ಕುಂದಾಭಾ ದಶ ಚೈವಾಶ್ವಾ ವಾಮದಕ್ಷಿಣತೋ ಯುತಾಃ ೩೮.
ಹಸುವಿನ ಹೂವಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಹತ್ತು ಕುದುರೆಗಳು ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜೋತೆಯಾಗಿ ಇದ್ದವೆ.
ನಕ್ಷತ್ರಮಣ್ಡಲಂ ಕೃತ್ಸ್ನಮುಪರಿಷ್ಟಾತ್ಪ್ರಕಾಶತೇ ೩೮.
ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ವಲಯ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದೆ.
ವಿಂಶತಿಶ್ಚ ತಥಾ ಕೋಟ್ಯೋ ನಕ್ಷತ್ರಾಣಾಂ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ ೩೮.
ಹತ್ತಿರದ ಎರಡು ಕೋಟಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಾಯ್ವಗ್ನಿದ್ರವ್ಯಸಂಭೂತೋ ರಥಶ್ಚಂದ್ರಸುತಸ್ಯ ಚ ೩೮.
ಚಂದ್ರನ ಮಗನ ರಥವು ಗಾಳಿ, ಬೆಂಕಿ ಮತ್ತು ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ.
ದ್ವಿಲಕ್ಷಶ್ಚೋತ್ತರೇ ತಸ್ಮಾದ್ಬುಧಾಚ್ಚಾಪ್ಯುಶನಾ ಸ್ಮೃತಃ ೩೮.
ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎರಡು ಲಕ್ಷ ದೂರದಲ್ಲಿ ಬುಧ ಮತ್ತು ಉಶನ ಎಂಬವರನ್ನು ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲಕ್ಷದ್ವಯೇನ ಭೌಮಸ್ಯ ಸ್ಮೃತೋ ದೇವಪುರೋಹಿತಃ ೩೮.
ಭೌಮನಿಂದ ಎರಡು ಲಕ್ಷ ದೂರದಲ್ಲಿ ದೇವಪೂಜಾರಿ ನೆನಪಾಗುತ್ತಾರೆ.