ಸೋಽಪಿ ಮೋಹ ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ತಥಾ ಕಾತ್ಯಾಯನೋಽಭವತ್॥ ೨.
ಅವನೂ ಕೂಡ ಮೋಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಕಾತ್ಯಾಯನನಂತೆ ಆದನು.
ಏವಂ ಸುಶ್ರವಸಾ ಪ್ರೋಕ್ತಾಂ ಕಥಾಮಾಕರ್ಣ್ಯ ಪದ್ಮಭೂಃ ೨.
ಸುಶ್ರವನು ಹೇಳಿದ ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಪದ್ಮಭೂನು ಆಲಿಸಿದನು.
ಸಾಧು ತೇ ವ್ಯಾಹೃತಂ ವತ್ಸ ಏವಮೇತನ್ನ ಚಾನ್ಯಥಾ ೨.
ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೇಳಿದೆ, ಮಗನೇ; ಹೌದು, ಇದು ನಿಜ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲ.
ದಾನಂ ಯಜ್ಞಾನಾಂ ವರೂಥಂ ದಕ್ಷಿಣಾ ಲೋಕೇ ದಾತಾರಁಸರ್ವಭೂತಾನ್ಯುಪಜೀವಂತಿ ದಾನೇನಾರಾತೀರಁಪಾನುದಂತ ದಾನೇನ ದ್ವಿಷಂತೋ ಮಿತ್ರಾ ಭವಂತಿ ದಾನೇ ಸರ್ವಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಂ ತಸ್ಮಾದ್ದಾನಂ ಪರಮಂ ವದಂತೀತಿ॥ ೨.
ದಾನವೇ ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ರಕ್ಷೆ; ಲೋಕದಲ್ಲಿ ದಾನಿಯು ಗೌರವ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳು ದಾನದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತವೆ; ದಾನದಿಂದ ಶತ್ರುಗಳು ದೂರವಾಗುತ್ತಾರೆ; ದಾನದಿಂದ ದ್ವೇಷಿಗಳು ಸ್ನೇಹಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಎಲ್ಲವೂ ದಾನದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ದಾನವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಸಾರಸಾಗರೇ ಘೋರೇ ಧರ್ಮಾಧರ್ಮೋರ್ಮಿಸಂಕುಲೇ ೨.
ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮದ ಅಲೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಭಯಾನಕ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ,
ಇತಿ ಸಂಚಿಂತ್ಯ ಚ ಮಯಾ ಪುಷ್ಕರೇ ಸ್ಥಾಪಿತಾ ದ್ವಿಜಾಃ ೨.
ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿ ನಾನು ಪುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದ್ದೆನು.
ಸ್ಥಾಪಿತಾಃ ಶ್ರೀಹರಿಭ್ಯಾಂ ತು ಶ್ರೀಗೌರ್ಯಾ ವೇದವಿತ್ತಮಾಃ ೨.
ಅವರನ್ನು ಶ್ರೀಹರಿ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಗೌರಿ, ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯವಂತರಾದವರನ್ನು, ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದರು.
ಶ್ರೀಮಾಲೇ ಚ ತಥಾ ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯಾ ಹ್ಯೇವಮಾದಿಸುರೋತ್ತಮೈಃ ೨.
ಅದೇ ರೀತಿ ಶ್ರೀಮಾಲೆಯಲ್ಲಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯು ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವತೆಗಳು ಕೂಡ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದರು.
ನ ಹಿ ದಾನಫಲೇ ಕಾಂಕ್ಷಾ ಕಾಚಿನ್ನಽಸ್ತಿ ಸುರೋತ್ತಮಾಃ ೨.
ಒಳ್ಳೆಯ ದೇವತೆಗಳೇ, ದಾನದ ಫಲದ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ಯಾವ ಆಸೆಯೂ ಇಲ್ಲ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಶ್ಚ ಕೃತಸ್ಥಾನಾ ನಾನಾಧರ್ಮೋಪದೇಶನೈಃ ೨.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದು, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಧರ್ಮಗಳನ್ನೂ ಬೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ.
ದಾನಂ ಚತುರ್ವಿಧಂ ದಾನಮುತ್ಸರ್ಗಃ ಕಲ್ಪಿತಂ ತಥಾ ೨.
ದಾನಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ವಿಧಗಳಿವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ತ್ಯಾಗಕ್ಕೂ ವಿಧಿಗಳು ನಿಗದಿಯಾಗಿದೆ.
ವಾಪೀಕೂಪತಡಾಗಾನಾಂ ವೃಕ್ಷವಿದ್ಯಾಸುರೌಕಸಾಮ್ ೨.
ಬಾವಿ, ಕುಳ, ಕೆರೆ, ಮರಗಳು, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಮನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ—
ಉಪಜೀವನ್ನಿಮಾನ್ಯಶ್ಚ ಪುಣ್ಯಂ ಕೋಽಪಿ ಚರೇನ್ನರಃ ೨.
ಇವುಗಳಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸಿ, ಗೌರವಿಸುವವನು ಖಂಡಿತ ಪುಣ್ಯವನ್ನೇ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
ತದೇಷಾಮೇವ ಸರ್ವೇಷಾಂ ವಿಪ್ರಸಂಸ್ಥಾಪನಂ ಪರಮ್ ೨.
ಇವೆಲ್ಲದರಲ್ಲಿಯೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿದೆ.
ದೇವತಾಯತನಂ ಯಾವದ್ಯಾವಚ್ಚ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಗೃಹಮ್ ೨.
ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮನೆವರೆಗೆ—
ಏತತ್ಸ್ವಲ್ಪಂ ಹಿ ವಾಣಿಜ್ಯಂ ಪುನರ್ಬಹುಫಲಪ್ರದಮ್ ೨.
ಇದು ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯವಹಾರವಾದರೂ, ಬಹಳ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.
ತಸ್ಮಾದಿದಂ ತ್ವಹಮಪಿಬ್ರವೀಮಿ ಸುರಸತ್ತಮಾಃ ೨.
ಆದಕಾರಣ, ದೇವತೆಗಳೆ, ನಾನು ನಿಮಗೆ ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
ಇತಿ ಸಾರಸ್ವತಪ್ರೋಕ್ತಾಂ ತಥಾ ಪದ್ಮಭುವೇರಿತಾಮ್ ೨.
ಈ ರೀತಿ ಸರಸ್ವತಿಯೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಕಮಲದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು ಕೂಡ ಹೇಳಿದನು.
ತತಃ ಸಭಾವಿಸರ್ಗಾಂತೇ ಸುರಮ್ಯೇ ಮೇರುಮೂರ್ಧನಿ ೨.
ಆ ಸಭೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಸುಂದರವಾದ ಮೆರುಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ—
ಸತ್ಯಮಾಹ ವಿರಂಚಿಸ್ತು ಸ ಕಿಮರ್ಥಂ ತು ಜೀವತಿ ೨.
ಬ್ರಹ್ಮನು ನಿಜವಾದ ಮಾತು ಹೇಳಿದನು: 'ಅವನು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಬದುಕುತ್ತಾನೆ?'
ತದಹಂ ದಾನಪುಣ್ಯಂ ಹಿ ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ಕಥಂ ಸ್ಫುಟಮ್ ೨.
ಆದರೆ, ನಾನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ದಾನಪುನ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾಡಲಿ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದನು.
ಅನರ್ಹತೇ ಯದ್ದದಾತಿ ನ ದದಾತಿ ತಥಾರ್ಹತೇ ೨.
ಅರ್ಹನಲ್ಲದವನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟರೆ, ಅರ್ಹನಿಗೆ ಕೊಡದೆ ಇದ್ದರೆ—
ದೇಶೇಕಾಲೇ ಚ ಪಾತ್ರೇ ಚ ಶುದ್ಧೇನ ಮನಸಾ ತಥಾ ೨.
ಸರಿಯಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಯೋಗ್ಯನಿಗೆ, ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು.
ತಮೋವೃತಸ್ತು ಯೋ ದದ್ಯಾತ್ಕ್ರೋಧಾತ್ತಥೈವ ಚ ೨.
ಆದರೆ, ಯಾರಾದರೂ ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಅಥವಾ ಕೋಪದಿಂದ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ—
ಬಾಲತ್ವೇಽಪಿ ಚ ಸೋಽಶ್ರಾತಿ ಯದ್ದತ್ತಂ ದಮ್ಭಕಾರಣಾತ್ ೨.
ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಹಂಬಲದಿಂದ ಮಾಡಿದ ದಾನದಿಂದ ಅವನು ಸಂತೋಷಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
ವೃದ್ಧತ್ವೇ ಹಿ ಸಮಶ್ರಾತಿ ನರೋ ವೈ ನಾತ್ರ ಭವಿಷ್ಯತಿ ಶುಭಾರ್ಜಿತಂ ಪ್ರಯುಞ್ಜೀತ ಶ್ರದ್ಧಯಾ ಶಾಠ್ಯವರ್ಜಿತಃ॥ ೨.
ಹುಬ್ಬಳಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಸಂತೋಷವಿಲ್ಲ; ಇಂಥವನಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ, ವಂಚನೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಧರ್ಮದಿಂದ ಗಳಿಸಿದುದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕು.
ತದೇತನ್ನಿರ್ಧನತ್ವಾಚ್ಚ ಕಥಂ ನಾಮ ಭವಿಷ್ಯತಿ ೨.
ಈ ಬಡತನದಿಂದ, ಇದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ನಾಧನಸ್ಯಾಸ್ತ್ಯಯಂ ಲೋಕೋ ನ ಪರಶ್ಚ ಕಥಂಚನ ೨.
ಬಡವನಿಗೆ ಈ ಲೋಕವೂ ಇಲ್ಲ, ಪರಲೋಕವೂ ಇಲ್ಲ, ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ.
ದಾರಿದ್ರ್ಯಂ ಪಾತಕಂ ಲೋಕೇ ಕಸ್ತಚ್ಛಂಸಿತುಮರ್ಹತಿ ೨.
ಬಡತನವೆಂಬುದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪಾಪ. ಇದನ್ನು ಯಾರು ಸಹಿಸಬಲ್ಲರು?
ಯಃ ಕೃಶಾಶ್ವಃ ಕೃಶಧನಃ ಕೃಶಭೃತ್ಯಃ ಕೃಶಾತಿಥಿಃ ೨.
ಯಾರ ಬಳಿ ದುರ್ಬಲ ಕುದುರೆಗಳು, ಕಡಿಮೆ ಹಣ, ಕಡಿಮೆ ಕೆಲಸಗಾರರು, ಅತಿಥಿಗಳು ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದಾರೆ—