ತುಲಸೀಪೂಜಯಾ ತಸ್ಯ ರತ್ನಪೂಜಾಂ ಪುರಾ ಕೃತಾಮ್
ಅವನ ತುಳಸಿ ಪೂಜೆಯಿಂದ, ರಾಜನು ಮೊದಲು ಮಾಡಿದ ರತ್ನಪೂಜೆಯನ್ನೂ ಮೀರಿಸಿದನು.
ವಿಷ್ಣುದಾಸ ಕಥಂ ಸೇಯಮಾಚ್ಛನ್ನಾ ತುಲಸೀದಲೈಃ
ವಿಷ್ಣುದಾಸ, ಈ ಪೂಜೆ ತುಳಸಿ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಹೇಗೆ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ?
ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತಿಂ ನ ಜಾನಾಸಿ ವರಾಕೋಽಸಿ ಮತೋ ಮಮ
ನೀನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ, ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೀನು ದುರಾದೃಷ್ಟವಂತನು.
ಇತಿ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸಕ್ರೋಧಃ ಸ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಃ
ಅಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಕೋಪಗೊಂಡನು.
ಕಿಯದ್ವಿಷ್ಣುವ್ರತಂ ಪೂರ್ವಂ ತ್ವಯಾ ಚೀರ್ಣಂ ವದಸ್ವ ತತ್
ನೀನು ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ವಿಷ್ಣುವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ್ದೀಯೆಂದು ಹೇಳು.
ತದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರಹಸ್ಯ ಸ ನೃಪೋತ್ತಮಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜನು ನಗಿದನು.
ಇತ್ಥಂ ಚೇದ್ವದಸೇ ವಿಪ್ರ ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತ್ಯಾಽತಿಗರ್ವಿತಃ
ನೀನು ಈ ರೀತಿ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತುಂಬಾ ಗರ್ವದಿಂದಿರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ,
ಯಜ್ಞದಾನಾದಿಕಂ ನೈವ ವಿಷ್ಣೋಸ್ತುಷ್ಟಿಕರಂ ಕೃತಮ್ 2.4.26.
ಆಗ ಯಜ್ಞ, ದಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಂತೋಷವನ್ನು ತರುವುದಿಲ್ಲ.
ಈದೃಶಸ್ಯಾಽಪಿ ತೇ ಗರ್ವ ಏಷ ತಿಷ್ಠತಿ ಭಕ್ತಿತಃ
ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಗರ್ವ ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿದೆ.
ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರಮಹಂ ವಿಷ್ಣೋರೇಷ ವಾದೋ ಗಮಿಷ್ಯತಿ
ನಾನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವನ್ನು ತರುವೆನು; ಈ ವಾದಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಆರಭದ್ವೈಷ್ಣವಂ ಸತ್ರಂ ಕೃತ್ವಾಽಽಚಾರ್ಯಂ ತು ಮುದ್ಗಲಮ್
ಅವನು ಮಹಾ ವೈಷ್ಣವ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಮುದ್ಗಳನನ್ನು ಆಚಾರ್ಯನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದನು.
ಋಷಿಸಂಘಸಮಾಜುಷ್ಟಂ ಬಹ್ವನ್ನಂ ಬಹುದಕ್ಷಿಣಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳ ಸಭೆಗಳು ಸೇರಿದ್ದವು, ಬಹಳ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ದಕ್ಷಿಣೆಗಳಿದ್ದವು.
ವಿಷ್ಣುದಾಸೋಽಪಿ ತತ್ರೈವ ತಸ್ಥೌ ದೇವಾಲಯೇ ವ್ರತೀ
ಅಲ್ಲಿಯೇ ವಿಷ್ಣುದಾಸನು ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾ ಉಳಿದನು.
ಮಾಘೋರ್ಜಯೋರ್ವ್ರತಂ ಸಮ್ಯಕ್ತುಲಸೀವನಪಾಲನಮ್
ಮಾಘ ಮತ್ತು ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದ ವ್ರತವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಆಚರಿಸಿ, ತುಳಸಿ ತೋಟವನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.
ಉಪಚಾರೈಃ ಷೋಡಶಭಿರ್ನೃತ್ಯಗೀತಾದಿಮಂಗಲೈಃ
ಹದಿನಾರು ವಿಧದ ಉಪಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ, ನೃತ್ಯ, ಹಾಡು ಮತ್ತು ಶುಭಕಾರ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ,
ನಿತ್ಯಂ ಸಂಸ್ಮರಣಂ ವಿಷ್ಣೋರ್ಗಚ್ಛನ್ಭುವಿ ಸ್ವಪನ್ನಪಿ
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಾ ಅಥವಾ ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಅವನು ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಮಾಘಕಾರ್ತಿಕಯೋರ್ನಿತ್ಯಂ ವಿಶೇಷನಿಯಮಾನಪಿ
ಮಾಘ ಮತ್ತು ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ, ಅವನು ವಿಶೇಷ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಏವಂ ಸಮಾರಾಧಯತೋಃ ಶ್ರಿಯಃ ಪತಿಂ ತಯೋಶ್ಚ ಚೋಲೇಶ್ವರವಿಷ್ಣುದಾಸಯೋಃ 2.4.26.
ಹೀಗೆ, ಚೋಳೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುದಾಸ ಇಬ್ಬರೂ ಶ್ರೀಪತಿಯನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಸ ಪಾಕಮಕರೋತ್ತಾವದಹರತ್ಕೋಽಪ್ಯಲಕ್ಷಿತಃ
ಅವನು ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದನು, ಆದರೆ ಯಾರೋ ಕಾಣದವರೊಬ್ಬರು ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.
ತಮದೃಷ್ಟ್ವಾಽಪ್ಯಸೌ ಪಾಕಂ ಪುನರ್ನೈವಾಽಕರೋತ್ತದಾ
ಯಾರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡದಿದ್ದರೂ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಮತ್ತೆ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಿಲ್ಲ.
ದ್ವಿತೀಯೇಽಹ್ನಿ ಪುನಃ ಪಾಕಂ ಕೃತ್ವಾ ಯಾವತ್ಸ ವಿಷ್ಣವೇ
ಎರಡನೇ ದಿನವೂ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದ ಮೇಲೆ,
ಏವಂ ಸಪ್ತದಿನಂ ತಸ್ಯ ಪಾಕಂ ಕೋಽಪ್ಯಹರನ್ನೃಪ
ಈ ರೀತಿ ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಯಾರೋ ಅವನ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು, ರಾಜನೇ.
ಅಹೋ ನಿತ್ಯಂ ಸಮಭ್ಯೇತ್ಯ ಕಃ ಪಾಕಂ ಹರತೇ ಮಮ
ಅಯ್ಯೋ, ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಯಾರೋ ಬಂದು ನನ್ನ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ ಯಾರು?
ಪುನಃ ಪಾಕಂ ವಿಧಾಯಾಽತ್ರ ಭುಜ್ಯತೇ ಯದಿ ಚೇನ್ಮಯಾ
ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಮತ್ತೆ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ, ಅದನ್ನು ನಾನು ತಿಂದರೆ—
ಯದಿ ಪಾಕಂ ವಿಧಾಯೈವಂ ಭೋಕ್ತವ್ಯಂ ತು ಮಯಾ ನ ತತ್
ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ನಾನು ಅದನ್ನು ತಿನ್ನಬಾರದು.
ಉಪೋಷಿತೋಽಹಂ ಸಪ್ತಾಽಹಂ ತಿಷ್ಠಾಮ್ಯತ್ರ ವ್ರತಸ್ಥಿತಃ
ನಾನು ಏಳು ದಿನ ಉಪವಾಸವಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ವ್ರತವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಉಳಿದಿದ್ದೇನೆ.
ಇತಿ ಪಾಕಂ ವಿಧಾಯಾಽಸೌ ತತ್ರೈವಾಽಲಕ್ಷಿತಃ ಸ್ಥಿತಃ
ಹೀಗೆ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿ, ಅವನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಯಾರಿಗೂ ಕಾಣದೆ ನಿಂತಿದ್ದನು.
ಕ್ಷುತ್ಕ್ಷಾಮಂ ದೀನವದನಮಸ್ಥಿಚರ್ಮಾಽವಶೇಷಿತಮ್ 2.4.27.
ಹಸಿವಿನಿಂದ ದುರ್ಬಲವಾಗಿ, ಮುಖದಲ್ಲಿ ದುಃಖವಿಟ್ಟು, ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ಎಲುಬು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದ್ದನು.
ವಿಲೋಕ್ಯಾಽನ್ನಹರಂ ವಿಪ್ರಸ್ತಿಷ್ಠತಿಷ್ಠೇತ್ಯಭಾಷತ
ಅನ್ನ ತರುವವನನ್ನು ನೋಡಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು 'ನಿಲ್ಲು, ನಿಲ್ಲು!' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.
ಇತ್ಥಂ ವದಂತಂ ವಿಪ್ರಾಗ್ರ್ಯಮಾಯಾಂತಂ ಸ ವಿಲೋಕ್ಯ ಚ
ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಮಹಾನ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ,