સારાર્થં વેદવેદાનાં શિવજ્ઞાનમનાકુલમ્
વેદ અને વેદાંગનો સાચો સાર એ છે કે, શિવનું નિર્વિકાર જ્ઞાન પ્રાપ્ત થાય.
લિંગાનિ ભુવિ શૈવાનિ દિવ્યાનિ ચ કૃપાનિધે
પૃથ્વી પરના શૈવ લિંગો અને દૈવીય લિંગો, હે કૃપાના સાગર,
યાલ્લિઙ્મમમલં દિવ્યમરિચ્છેદનવૈભવમ્
મારું એ લિંગ, જે પવિત્ર અને દૈવી છે, અનંત તેજથી યુક્ત છે,
નામસ્મરણમાત્રેણ યત્પાતકવિનાશનમ્
માત્ર તેનું નામ સ્મરણ કરતાં જ બધા પાપો નાશ પામે છે.
અનાદિજગદાધારં યત્તેજઃ શૈવમવ્યયમ્
તમારું એ શૈવ તેજ, જે સૃષ્ટિનું અનાદિ આધાર છે, કદી નાશ પામતું નથી.
ઇતિ ભક્તિમતસ્તસ્ય કૌતૂહલસમન્વિતમ્
આ રીતે, ભક્તિ અને ઉત્સુકતાથી ભરપૂર બની,
દધ્યૌ ચ સુચિરં શંભું પંકજાસનસંસ્થિતઃ
પદ્માસન પર બેઠેલા શંભુનું તેણે લાંબા સમય સુધી ધ્યાન કર્યું.
દૃષ્ટ્વા યદા પુરા દૃષ્ટં તેજઃસ્તંભમયં શિવમ્
જ્યારે તેણે પહેલાં જેવું જ, તેજથી ભરેલું શિવનું સ્તંભરૂપ જોયું,
પુનરાજ્ઞાં શિવાલ્લબ્ધામનુપાલયિતું પ્રભુઃ
પછી ફરી શિવની આજ્ઞા મેળવી, પ્રભુએ તેને પાળવાનો સંકલ્પ કર્યો.
શિવદર્શનસંજાતપુલકાંકિતવિગ્રહઃ
શિવના દર્શનથી તેના શરીરે આનંદથી રોમાંચ છવાઈ ગયો.
શિવયોગમનુધ્યાયન્નસ્માર્ષં તવ ચાદરાત્
શિવયોગનું ધ્યાન કરતાં, મેં શ્રદ્ધાપૂર્વક તમારું સ્મરણ કર્યું.
શિવભક્તિઃ પરા જાતા તપોભિર્બહુભિસ્તવ
તમારા અનેક તપથી, તમારી અંદર પરમ શિવભક્તિ ઉત્પન્ન થઈ.
પાવયંતિ જગત્સર્વં ચરિતૈસ્તે નિરાકુલે 1.3.1.1.
તમારા નિર્વિકાર ચરિત્રો આખી સૃષ્ટિને પવિત્ર બનાવે છે.
સંભાષણં સહાવાસઃ ક્રીડા ચૈવ વિમિશ્રણમ્
સંવાદ, સાથે રહેવું, રમણ અને પરસ્પર મિલન,
શ્રૂયતામદ્ભુતં શૈવમાવિર્ભૂતં યથા પુરા
પ્રાચીનકાળનું એ અદ્ભુત શૈવ પ્રગટ્ય સાંભળો.
અહં નારાયણશ્ચોભૌ જાતૌ વિશ્વાધિકોદયાત્
હું અને નારાયણ, બંને વિશ્વના આરંભે જન્મ્યા હતા.
સ્વભાવેન સમુદ્ભૂતૌ વિવદંતૌ પરસ્પરમ્
અમે સ્વભાવથી જ પ્રગટ થયા અને એકબીજાથી વિવાદ કર્યો.
પરસ્પરં રણોત્સાહમાવયોરતિભીષણમ્
અમારા વચ્ચે યુદ્ધની પ્રબળ ઈચ્છા અત્યંત ભયાનક હતી.
કિમર્થમનયોર્યુદ્ધં જાયતે લોકનાશનમ્
આ બે વચ્ચે એવો યુદ્ધ શા માટે થાય છે, જે સમગ્ર લોકનો વિનાશ લાવે છે?
સમયેઽસ્મિન્સ્વયં લક્ષ્યો મુગ્ધયોરનયોર્ભૃશમ્
આ ક્ષણે બંને ભટકેલા એકબીજામાં જ ખૂબ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
વેદેષુ મમ માહાત્મ્યં વિશ્વાધિકતયા શ્રુતમ્
વેદોમાં મારી મહિમા સર્વથી વિશિષ્ટ તરીકે સાંભળવામાં આવે છે.
સર્વોપિ જંતુરાત્માનમધિકં મન્યતે ભૃશમ્
દરેક જીવ પોતાને સૌથી શ્રેષ્ઠ માને છે.
યદ્યહં ક્વાપિ ભુવને દાસ્યામિ મિતિમાત્મનઃ 1.3.1.1.
જો હું કયાંય પણ આ બ્રહ્માંડમાં મારા માટે કોઈ મર્યાદા નક્કી કરું—
ઇતિ નિશ્ચિત્ય મનસા સ્વયમેવ સદાશિવઃ
આ રીતે મનમાં નક્કી કરીને, સ્વયં સદાશિવે—
અતીત્ય સકલાઁલ્લોકાન્સર્વતોઽગ્નિરિવ જ્વલન્
બધા લોકોથી આગળ, ચારે બાજુ અગ્નિ જેવો તેજસ્વી બનીને—
અનાદ્યંતતયા ચાથ દૃગાર્તૌ સંવ્યતિષ્ઠતામ્
અને પછી, જેનો neither આરંભ છે કે neither અંત, એ બંને સ્પર્ધાથી પીડાતા વચ્ચે ઊભા રહ્યા.
આવયોઃ પુરતો જાતા વાણી ચાપ્યશરીરિણી
અમારા બંને સામે, એક દેહરહિત વાણી પ્રગટ થઈ.
યુવયોર્બલવૈષમ્યં શિવ એવ વિવેક્ષ્યતે
તમારા બંનેમાં શક્તિનો ફરક માત્ર શિવજ જાણશે.
આદ્યંતયોર્યદિ યુવામીક્ષિષાથાં બલાધિકૌ
જો તમે બંને આરંભથી અંત સુધી કોણ વધારે શક્તિશાળી છે તે જોવા ઇચ્છો—
અહં વિષ્ણુશ્ચ ગતિમાન્વિચેતું તદ્વ્યવસ્થિતૌ
હું અને વિષ્ણુ, ગતિયુક્ત, એ જાણવા માટે સ્થિર થયા.