સ્ત્રિયો વા રજો દોષાર્તા વંધ્યાઃ કાકબકાદિકાઃ
મહિલાઓ, જે રજોદોષથી પીડાયેલી હોય, વંધ્યા હોય, અથવા કાગડા-બકાની જેમ હોય,
વિમલોદેઽપિ તાઃ સ્નાત્વા દૃષ્ટ્વા વૈ વિંધ્યવાસિનીમ્ 5.1.55.
એવી પણ અશુદ્ધ સ્ત્રીઓ, ત્યાં સ્નાન કરીને અને વિંધ્યવાસિનીના દર્શન કરીને,
અપુત્રા પ્રાપ્નુયુઃ પુત્રાન્કન્યા વીરપતિં વરમ્
સંતાનહીન સ્ત્રીઓને પુત્ર મળે છે અને કન્યાઓને વીરપતિ રૂપે ઇચ્છિત વર મળે છે.
વિદ્યાવાઞ્જાયતે વિપ્રઃ ક્ષત્રિયો વિજયી ભવેત્
બ્રાહ્મણને વિદ્યા પ્રાપ્ત થાય છે અને ક્ષત્રિય વિજયી બને છે.
કથાં પુણ્યવતીમેતાં સર્વકામવરપ્રદામ્
આ પવિત્ર કથા સર્વ કામનાઓ પૂરી પાડે છે.
ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં પઞ્ચમ આવંત્યખણ્ડેઽવન્તીક્ષેત્રમાહાત્મ્યે વિંધ્યવાસિની વિમલોદતીર્થમાહાત્મ્યવર્ણનંનામ પઞ્ચપઞ્ચાશત્તમોઽધ્યાયઃ
આ રીતે શ્રીસ્કાંદ મહાપુરાણના પંચમ અવંત્ય ખંડના અવંતી ક્ષેત્ર મહાત્મ્યમાં વિંધ્યવાસિની અને વિમલોદ તીર્થના મહિમાનું વર્ણન કરતો પંચપંચાશિતમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.
યત્ર તુ સ્નાનમાત્રેણ મહાપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે
જ્યાં માત્ર સ્નાનથી જ મહાપાપોથી મુક્તિ મળે છે,
અમા વૈ શનિવારેણ યદાયાતિ સમાહિતઃ
જ્યારે અમાવસ્યા શનિવારે આવે અને કોઈ એકાગ્ર મનથી ત્યાં પહોંચે,
પશ્યેચ્છનૈશ્ચરં દેવં સ્થાવરં લિંગમુત્તમમ્
ભક્તિપૂર્વક, ચાલતા અને અચલ બંનેમાં ભગવાનનું શ્રેષ્ઠ લિંગ જોવું જોઈએ.
ભૂયસ્તુ શ્રોતુમિચ્છામિ વિસ્તરેણ તપોધન
હું વધુ વિગતે સાંભળવા ઈચ્છું છું, હે તપસ્વી.
યસ્યાઃ શ્રવણમાત્રેણ મહાપાપક્ષયો ભવેત્
માત્ર સાંભળવાથી જ મોટા પાપોનો નાશ થાય છે.
રેવા ચર્મણ્વતી ક્ષાતા તિસ્રો નદ્યઃ પુરાઽનઘ
રેવા, ચર્મણ્વતી અને ક્ષાતા—આ ત્રણ નદીઓ, હે નિર્દોષ, એક સમયે,
પુણ્યાઃ પુણ્યજલા રમ્યાઃ પવિત્રાઃ પાપહારકાઃ
પવિત્ર, પવિત્ર જળથી ભરેલી, મનોહર, શુદ્ધ અને પાપને દૂર કરતી હતી.
એકદોપવને રમ્યે માંધાતૃક્ષેત્ર ઉત્તમે
એક વખત, સુંદર વનમાં, શ્રેષ્ઠ માંધાતૃ ક્ષેત્રમાં,
કિંચિદ્દોષપ્રસંગેન મિથો ભેદો હ્યજાયત
થોડા દોષના કારણે, તેમની વચ્ચે વિખૂટા પડ્યા.
મહાકાલવને રમ્યે સમા યાતા સરિદ્વરા 5.1.56.
મહાકાળના સુંદર વનમાં, એ શ્રેષ્ઠ નદીઓએ સાથે સમય વિતાવ્યો.
સર્વતીર્થવરં શ્રેષ્ઠં નામા રુદ્રસરઃ સ્મૃતમ્
બધા તીર્થોમાં શ્રેષ્ઠ, રુદ્રસર તરીકે ઓળખાતું, સર્વોત્તમ માનવામાં આવે છે.
તત્રાગત્ય પુરા ક્ષાતા શિપ્રાસંગં સમાશ્રિતા યત્ર ધૂતરજા જાતઃ સદ્યઃ પ્રોક્તો વિભાવસુઃ
ત્યાં જઈને, એક સમયે, ક્ષાતા શિપ્રામાં મળી ગઈ; જ્યાં ધૂળ દૂર થઈ, તત્કાળ અગ્નિ પ્રગટ થયો.
એતદ્વેદિતુમિચ્છામિ ત્વત્તો બ્રહ્મવિદાંવર
હું આ વાત તમારી પાસેથી જાણવું છું, હે બ્રહ્મજ્ઞાનીમાં શ્રેષ્ઠ.
સનત્કુમાર ઉવાચ પુરાનુસૂર્યાં સાવિત્રીં ત્વષ્ટા સ્વતનયાં દદૌ
સનત્કુમારે કહ્યું: પ્રાચીન સમયમાં, ત્વષ્ટાએ પોતાની પુત્રી સાવિત્રીને સૂર્યને આપી.
પતિધર્મરતા નિત્યં સિષેવે લોકચક્ષુષે
પતિના ધર્મમાં સદા તત્પર રહી, તેણે જગતના નેત્રની સેવા કરી.
યમો વૈવસ્વતો જાતો યમુના લોકપાવની
વિવસ્વતનો પુત્ર યમ જન્મ્યો; યમુના, જગતને પવિત્ર કરનારી.
મિથુનં મે તવોત્સંગે ધૃતં ત્વં પરિપાલય
આ જોડી મેં તારી ગોદમાં આપી છે; હવે તું તેમનું રક્ષણ કર.
રવિભક્તિરતા નિત્યં ચર ત્વં મમ વેશ્મનિ
સૂર્યભક્તિમાં સદા તત્પર રહી, તું મારા ઘરમાં વસ.
એવં સા સમયં કૃત્વા સાવિત્રી હ્યગમત્તદા
આ રીતે સંમતિ કરીને, સાવિત્રી તે સમયે ત્યાંથી ચાલી ગઈ.
પિત્ર નિવારિતા સદ્યો વડવારૂપધારિણી 5.1.56.
પિતાએ તરત જ રોકી, તેણે ઘોડાની આકાર ધારણ કર્યો.
એકદા યાચિતા તેન વૈવસ્વતેન બુભુક્ષતા
એક વખત, ભૂખ્યા વૈવસ્વતએ તેની પાસે ભીખ માંગી હતી.
તદા પદાહતા તેન ચ્છાયા તં ચ શશાપ હ
પછી, તેના પગથી માર પડતાં, છાયા એ તેને શાપ આપ્યો.
તસ્માત્ત્વં ચ પદા ખંજો ભવિષ્યસિ ન સંશયઃ
એથી, તું પગથી લંગડો બનશે—આમાં કોઈ શંકા નથી.
એતસ્મિન્નંતરે વ્યાસ પરિભૂય વસુંધરામ્
આ દરમ્યાન, વ્યાસએ ધરતીનું અપમાન કર્યું.