અભિપ્રાયોઽસ્તિ મે કશ્ચિજ્જલાશ્રયવ્રતોદ્ભવઃ
મારે એક ઈચ્છા છે, જે જળસંબંધિત વ્રતથી ઉદ્ભવી છે.
તત્રાહં જલમધ્યસ્થઃ સ્થાસ્યામિ જલતત્પરઃ
ત્યાં હું જળમાં રહીશ અને જળમાં તત્પર રહીશ.
સ્વચ્છોદકસમાકીર્ણં સુતીર્થં સુસુખાવહમ્
પારદર્શક જળથી ભરેલું એ તીર્થ સુખદાયક અને પવિત્ર છે.
વ્રતવ્યાજેન દેવેશો વિવેશ તદનન્તરમ્
વ્રતના બહાને, દેવોના સ્વામી તરત જ ત્યાં પ્રવેશ્યા.
સા ધ્યાતા તત્ક્ષણાત્તત્ર શિવેન સહ સંગતા
તે ધ્યાનમાં બેસી, તરત જ ત્યાં શિવજી સાથે એકરૂપ થઈ ગઈ.
વ્રતવ્યાજેન રાજેન્દ્ર ન તુ ગૌરી વ્યજાનત કૈવલ્યજ્ઞાનસંપન્નસ્તત્રાયાતઃ પરિભ્રમન્
વ્રતના બહાને, રાજા, ગૌરીએ તેને ઓળખી ન શકી; મુક્તિના જ્ઞાનથી સંપન્ન, તે ત્યાં ફરતો ફરતો આવી પહોંચ્યો.
સ તુ દૃષ્ટ્વા મહાદેવં જલસ્થં વ્રતધારિણમ્
ત્યારે તેણે મહાદેવને પાણીમાં ઊભેલા, વ્રત પાળતા જોયા.
વક્ત્રનેત્રવિકારોઽયં કિમસ્ય વ્રતધારિણઃ
આ વ્રતધારીના ચહેરા અને આંખોમાં આ બદલાવ કેમ છે?
અથાઽપશ્યદ્ધ્યાનદૃષ્ટ્યા ગંગાસક્તં મહેશ્વરમ્
પછી, ધ્યાનની દૃષ્ટિથી, તેણે મહેશ્વરને ગંગામાં લીન જોયા.
તદા સ કથયામાસ સર્વં હરવિચેષ્ટિતમ્ ॥ 7.3.38.
પછી તેણે હરના બધા કાર્યોની વાત કહી.
તતો દેવી ત્વરાયુક્તા યયૌ યત્ર મહેશ્વરઃ
એ પછી, દેવી ઉતાવળથી ત્યાં ગઈ જ્યાં મહેશ્વર હતા.
તાં દૃષ્ટ્વા કોપસંયુક્તાં સમાયાતાં મહેશ્વરીમ્
તે મહાદેવીને ગુસ્સાથી ભરેલી, આગળ આવતી જોઈ.
આવયોઃ સંગમે દેવી નારદેન નિવેદિતા
અમારા મળવાની વાત નારદે દેવીને સંભળાવી.
અત્યર્થં માનિની હ્યેષા સામ્ના ચ વશવર્તિની
એ બહુ ગર્વી છે, પણ નમ્ર વાણીથી વશમાં આવી જાય છે.
તત્ક્ષણાજ્જાયતે સાધ્વી તસ્માત્સામપરા ભવ
ત્યાં જ એ સતી બની જાય છે; એટલે, તું તેને પ્રેમથી મળ.
એવમુક્તા ચ રુદ્રેણ જાહ્નવી નૃપસત્તમ
એ રીતે રુદ્રે કહ્યુ ત્યારે, રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, જાહ્નવી—
પ્રત્યુદ્યયૌ સલજ્જા ચ કૃતાંજલિપુરઃસરા
સંકોચથી, હાથ જોડીને, આગળ આવી.
પુરાઽહં તવ કાંતેન નિપતન્તી નભસ્તલાત્
પહેલાં, તારા પ્રિયના આદેશે, હું આકાશમાંથી પટકાઈ હતી.
ભગીરથાભિધાનસ્ય તતઃ સ્નેહો વ્યવર્ધત
પછી, ભગીરથ નામના માટે મારો સ્નેહ વધ્યો.
અધુના તવ વાક્યેન જાનેઽહં ન સુરેશ્વરિ 7.3.38.
હવે, તારા વચનથી, હું જાણું છું, દેવી.
ત્રૈલોક્યસ્ય પ્રભુરયં તન્નિષ્ક્રમ્ય કથઞ્ચન
આ ત્રણેય લોકનો સ્વામી છે; એ કેવી રીતે એમાંથી દૂર રહી શકે?
પ્રોવાચ મધુરં વાક્યં સત્યમેતત્ત્વ યોદિતમ્
તે મીઠા વચન બોલ્યા: 'તું જે કહ્યું એ સાચું છે.'
તસ્માદ્વરય ભદ્રં તે વરં મત્તો યથેપ્સિતમ્
તેથી, શુભે, તું મારી પાસેથી જે ઇચ્છે તેવું વર માંગ.
તસ્માદેકં દિનં દેહિ ક્રીડનાર્થમનેન તુ
એથી, મને એના સાથે રમવા માટે એક દિવસ આપ.
ચૈત્રશુક્લત્રયોદશ્યામહોરાત્રં સુરેશ્વરિ
દેવીઓની રાણી, ચૈત્ર મહિનાના શુક્લ પક્ષની તેરમી તિથિનો આખો દિવસ અને રાત.
શિવગંગાભિધાનં ચ તસ્માત્કુણ્ડં ધરાતલે
એથી, ધરા પર તે કુંડને 'શિવગંગા' કહેવાય છે.
તતો વિસર્જયામાસ તામાલિંગ્ય મુહુર્મુહુઃ
પછી, તેણે વારંવાર તેને ભેટી, પ્રેમથી વિદાય આપી.
ગતાયામથ ગંગાયામધોવક્ત્રં સુલજ્જિતમ્
ગંગા જતી રહી ત્યારે તેણે લજ્જાથી માથું નીચે કરી દીધું.
એવમેતત્પુરાવૃત્તં તસ્મિન્કુણ્ડે નરાધિપ
હે રાજા, એ કુંડ પાસે પ્રાચીન સમયમાં આવું જ બન્યું હતું.
શુક્લાયાં ચૈત્રમાસે તુ સ્નાનં તત્ર સમાચરેત્ 7.3.38.
ચૈત્ર મહિનાના શુક્લ પક્ષમાં ત્યાં સ્નાન કરવું જોઈએ.