એવં તસ્ય નરેંદ્રસ્ય પ્રદક્ષિણરતસ્ય ચ
આ રીતે એ રાજા પરિક્રમામાં સતત લાગેલો રહેતો.
કસ્યચિત્ત્વથ કાલસ્ય સ રાજા તત્ર સંગતઃ
કેટલાક સમય પછી એ રાજા ત્યાં આવ્યો.
અગ્રસ્થાંસ્તાન્દ્વિજાન્સર્વાન્નમશ્ચક્રે સમાહિતઃ
એ રાજાએ પોતાના સામે ઉભેલા સર્વ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને વિનમ્રતાપૂર્વક નમસ્કાર કર્યા.
તતસ્તૈઃ સહિતૈસ્તત્ર સહાસીનઃ કથાઃ શુભાઃ
પછી તેઓ સાથે બેઠા અને શુભ વાતો કરતા રહ્યા.
તતઃ કસ્મિન્કથાંતે સ પૃષ્ટસ્તૈર્દ્વિજસત્તમૈઃ
પછી એક વાર્તાનો અંત આવતાં, એ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોએ રાજાને પ્રશ્ન કર્યો.
રાજન્પૃચ્છામહે સર્વે ત્વાં વયં કૌતુકાન્વિતાઃ ૬.૬૪.
'રાજા, અમે બધા ઉત્સુકતાથી તને પૂછીએ છીએ.'
માસિમાસિ સદાષ્ટમ્યાં ત્વં શુક્લાયાં સુદૂરતઃ
'દરેક મહિને શુક્લપક્ષની અષ્ટમીના દિવસે, તું દૂરથી અહીં આવે છે,'
યત્નેનાન્યાઃ પરિત્યજ્ય સર્વાઃ પૂજાદિકાઃ ક્રિયાઃ
'અને બધી બીજી પૂજા વગેરે ક્રિયાઓને છોડીને, મહેનતપૂર્વક અહીં આવે છે,'
રહસ્યમપિ વક્તવ્યં યુષ્માકં સાંપ્રતં મયા
હવે, ભલે એ વાત ગુપ્ત હોય, પણ એ હું તમને કહેવી જ પડશે.
અહમાસ શુકઃ પૂર્વમસ્મિન્નાયતને શુભે
હું અગાઉ આ પવિત્ર મંદિરમાં એક શુક (પોપટ) હતો.
તત્ર નિર્ગચ્છતો નિત્યં કુર્વતશ્ચપ્રવેશનમ્
ત્યાં, હું રોજ બહાર જતો અને પાછો અંદર આવતો,
તતઃ કાલેન મે મૃત્યુઃ સંજાતોઽત્રૈવ મંદિરે
પછી, સમય જતાં, મારી મરણયાત્રા પણ આ મંદિરમાં જ આવી.
એતસ્માત્કારણાદ્દૂરાત્સમભ્યેત્ય પ્રદક્ષિણામ્
આ કારણથી, હું દૂરથી આવીને પ્રદક્ષિણા કરું છું.
પુરા ભક્તિવિહીનેન કુલાયે વસતા મયા
પહેલાં, જ્યારે હું ઘરમાં રહેતો હતો અને ભક્તિથી વિહોણો હતો,
અધુના શ્રદ્ધયા યુક્તો યત્કરોમિ પ્રદક્ષિણામ્
હવે, શ્રદ્ધા સાથે, હું પ્રદક્ષિણા કરું છું.
સાધુવાદં તથા ચક્રુસ્તસ્ય ભૂપસ્ય હર્ષિતાઃ ૬.૬૪.
પછી, આનંદિત થઈને, તેમણે એ રાજાનું વખાણ કર્યું.
તતઃ સ પાર્થિવઃ સર્વાન્પ્રણમ્ય દ્વિજસત્તમાન્
પછી એ રાજાએ બધા શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને નમન કર્યું.
અધુના શ્રદ્ધયા યુક્તો યઃ કરોતિ પ્રદક્ષિણામ્
હવે, જે શ્રદ્ધા સાથે પ્રદક્ષિણા કરે છે—
તતઃ પ્રભૃતિ તે વિપ્રાઃ સર્વે ભક્તિપુરઃસરાઃ
ત્યાંથી, બધા બ્રાહ્મણો ભક્તિથી ભરપૂર થયા.
પ્રાપ્તાશ્ચ પરમાં સિદ્ધિં વાંછિતાં તત્પ્રભાવતઃ
અને એ શક્તિથી, તેમણે ઇચ્છેલી સર્વોચ્ચ સિદ્ધિ મેળવી.
તસ્માત્સર્વપ્રયત્નેન તાં દેવીમિહ સંશ્રયેત્
એથી, દરેક પ્રયત્નથી, અહીં એ દેવીનો આશ્રય લેવો જોઈએ.
ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં ષષ્ઠે નાગરખણ્ડે શ્રીહાટકેશ્વરક્ષેત્રમાહાત્મ્યે ચમત્કારીદુર્ગામાહાત્મ્યવર્ણનંનામ ચતુઃષષ્ટિતમોઽધ્યાયઃ
આ રીતે, શ્રીસ્કાંદ મહાપુરાણના છઠ્ઠા નાગરખંડમાં શ્રીહાટકેશ્વર ક્ષેત્રના મહાત્મ્યમાં ચમત્કારી દુર્ગાના મહાત્મ્ય વર્ણન નામના ચૌસઠમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.
યત્રાનર્તો નૃપઃ સિદ્ધઃ સુહયો નામ નામતઃ
જ્યાં અનર્ત નામનો રાજા, સુહય તરીકે ઓળખાતા, સિદ્ધિ પામ્યો હતો—
તેનૈવ ભૂભુજા તત્ર લિંગં સંસ્થાપિતં શુભમ્
એ જ રાજાએ ત્યાં પવિત્ર લિંગ સ્થાપ્યું હતું.
તત્રાંગારકષષ્ઠ્યાં યસ્તડાગે સ્નાનમાચરેત્
જે ત્યાં તળાવમાં અંગારકની છઠ્ઠી તિથીએ સ્નાન કરે છે—
સર્વં કથય તત્સૂત સર્વં વેત્સિ ન સંશયઃ
સૂતજી, તમે બધું જાણો છો, મને બધું કહો, કોઈ શંકા નથી.
સર્વારિભિર્હતો યુદ્ધે પલાયનપરાયણઃ
યુદ્ધમાં બધા શત્રુઓએ તેને મારી નાખ્યો, તે તો ભાગવા તૈયાર હતો.
અથ તસ્ય કપાલં ચ કાપાલિક વ્રતાન્વિતઃ
પછી, તેણે ખોપરી લઈ, કાપાલિક વ્રત ધારણ કર્યું.
આનર્તેશ્વરસાંનિધ્યે વસમાનો વને સ્થિતઃ
એ અનર્તેશ્વરના સાનિધ્યમાં, વનમાં રહેતો હતો.
તડાગોત્થેન સંપૂર્ણં રાત્રૌ કૃત્વા પ્રમુંચતિ ધની ભૃત્યસમોપેતઃ સદા પુણ્યપરાયણઃ
રાત્રે તળાવનું પાણી ભરીને, તે છોડે છે—એ ધનવાન, ભૃત્યો સાથે, હંમેશા પુણ્યમાં લાગેલો.