શારદસ્યેવ મેઘસ્ય ગર્જિતં તવ નિષ્ફલમ્
તારો ગર્જન શરદના વાદળની ગર્જના જેવો વ્યર્થ છે.
એવમુક્ત્વા સમાદાય તતો વૃક્ષં સ પાર્થિવઃ
એ રીતે કહીને, રાજાએ પછી એક વૃક્ષ પકડી લીધું.
સોઽપિ વૃક્ષં સમુત્પાટ્ય ક્રોધસંરક્તલોચનઃ ૬.૫૩.
એ પણ ગુસ્સામાં આંખો લાલ કરી, એક વૃક્ષ ઉખાડી નાખ્યો.
એવં દ્વાવપિ તૌ શૂરૌ વૃક્ષયુદ્ધં મહાબલૌ
એ રીતે, બંને શક્તિશાળી વીરોએ વૃક્ષોથી જંગ શરૂ કર્યો.
કૃતવન્તૌ વને તત્ર બહુવૃક્ષક્ષયાવહમ્
એ જંગલમાં, એમણે અનેક વૃક્ષોનો નાશ કર્યો.
અથ તં શ્રાંતમાલોક્ય કૂરબુદ્ધિં મહીપતિઃ
પછી, રાજાએ તેને થાકેલો અને મન ડગમગતું જોઈને—
તતશ્ચાસ્ફોટયામાસ ભૂમૌ કોપસમન્વિતઃ
ત્યાં ગુસ્સાથી ભરાઈ, રાજાએ જમીન પર માર્યો.
તસ્મિંસ્તુ નિહતે શૂરે રાક્ષસે સ મહીપતિઃ
જ્યારે એ વીર રાક્ષસ મારાયો, ત્યારે રાજા—
તતસ્તે રાક્ષસાઃ શેષાઃ સમંતાત્તં મહીપતિમ્
પછી, બાકી રહેલા રાક્ષસોએ રાજાને四 તરફથી ઘેરી લીધો.
તતસ્તાનપિ ભૂપાલો જઘાન પ્રહસન્નિવ
પછી, રાજાએ હસતા હસતા એમને પણ મારી નાખ્યા.
તતશ્ચ સ્વપુરં પ્રાપ્તઃ સંપ્રહૃષ્ટતનૂરુહઃ
પછી, ખુશીથી શરીર રોમાંચિત થઈ, રાજા પોતાના શહેરમાં પાછો આવ્યો.
તતસ્તં તેજસા હીનં દુર્ગંધેન સમાવૃતમ્
પછી, તેને તેજ ગુમાવેલું અને દુર્ગંધથી ઘેરાયેલું જોઈને—
દૃષ્ટ્વા તે મંત્રિણસ્તસ્ય પુત્ર પૌત્રાસ્તથા પરે
એના મંત્રીઓ, પુત્રો, પૌત્રો અને બીજા બધાએ તેને જોયો—
ઊચુશ્ચ પાર્થિવશ્રેષ્ઠ ન ત્વમર્હસિ સંગમમ્ ૬.૫૩.
અને કહ્યું, 'રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, તમે અમારામાં મિશ્ર થવા યોગ્ય નથી.'
તસ્માદ્વસિષ્ઠમાહૂય પ્રાયશ્ચિત્તં સમાચર
એથી, વસિષ્ટને બોલાવીને પ્રાયશ્ચિત કરો.
તતઃ સ પાર્થિવસ્તૂર્ણં વસિષ્ઠં મુનિપુંગવમ્
પછી, એ રાજા ઝડપથી મુનિમાં શ્રેષ્ઠ વસિષ્ટ પાસે ગયો.
તવ પ્રસાદતો વિપ્ર સ હતો રાક્ષસો મયા
'તમારી કૃપાથી, બ્રાહ્મણ, એ રાક્ષસ હું મારી શક્યો.'
મમ ગાત્રાત્સુદુર્ગંધઃ સમુદ્ગચ્છતિ સર્વતઃ
'મારા શરીરથી ચારે બાજુથી ભયંકર દુર્ગંધ ફેલાઈ રહી છે.'
તત્કિમેતદ્દ્વિજશ્રેષ્ઠ તેજો હાનિરતીવ મે
'દ્વિજોમાં શ્રેષ્ઠ, આ શું છે? મારું તેજ બહુ ઓછું થઈ ગયું છે.'
બ્રાહ્મણા બહવો ધ્વસ્તાસ્તથા વિધ્વંસિતા મખાઃ
'ઘણા બ્રાહ્મણો નાશ પામ્યા છે અને યજ્ઞ પણ બગડી ગયા છે.'
યેન નિર્મુક્તપાપોઽહં રાજ્યં પ્રાપ્નોમિ ચાત્મનઃ
જેના કારણે હું પાપથી મુક્ત થાઉં છું અને પોતાનું રાજય પ્રાપ્ત કરું છું.
નિર્મમો નિરહંકારસ્તતઃ સિદ્ધિમવાપ્સ્યસિ
જ્યારે તું મમતા અને અહંકારથી મુક્ત થઈ જાય છે, ત્યારે તું પૂર્ણતા પ્રાપ્ત કરે છે.
તતઃ સ પાર્થિવશ્રેષ્ઠઃ સંયતાત્મા જિતેંદ્રિયઃ
પછી એ રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, આત્મસંયમ ધરાવતો અને ઇન્દ્રિયોને જીતેલો,
ન નશ્યતિ સ દુર્ગંધો ન ચ તેજઃ પ્રવર્ધતે ૬.૫૩.
એ ક્યારેય નાશ પામતો નથી, દુર્ગંધ રહેતી નથી અને તેનું તેજ પણ ઘટતું નથી.
તતઃ સંભ્રમમાણશ્ચ કદાચિ દ્દ્વિજસત્તમાઃ
પછી, ક્યારેક ચિંતિત થઈને, હે દ્વિજ શ્રેષ્ઠો,
સુશ્રાંતઃ ક્ષુત્પિપાસાર્તો નિશીથે તમસાવૃતે
અતિશય થાકેલો, ભૂખ અને તરસથી પીડિત, અંધકારથી આવરી ગયેલી મધરાતમાં,
કૃચ્છ્રાત્તતો વિનિષ્ક્રાંતસ્તીર્થાત્તસ્માન્મહીપતિઃ
મહાન મુશ્કેલીથી, એ રાજાએ એ તીર્થમાંથી બહાર નીકળ્યો.
દુર્ગંધેન પરિત્યક્તં સોદ્યમં લઘુતાં ગતમ્
દુર્ગંધને કારણે ત્યજી દેવાયું, પ્રયત્નથી એ હલકું થઈ ગયું હતું.
એતસ્મિન્નેવ કાલે તુ વાગુવાચાશરીરિણી
એ જ સમયે, એક શરીરવિહિન અવાજે ઉંચે બોલ્યું:
વિમુક્તોઽસિ મહારાજ સાંપ્રતં પૂર્વપાતકૈઃ
હવે, હે મહારાજા, તું પૂર્વના પાપોથી મુક્ત થયો છે.