મહામાંસાશનં યસ્માત્કારિતોઽહં ત્વયાધમ
'તારા કારણે, હે અધમ, મને મોટું માંસ ખાવું પડ્યું.'
તતઃ સંશોધયામાસ તસ્ય માંસસ્ય ચાગમમ્
પછી એણે એ માંસની ઉત્પત્તિ શોધવા શરૂ કરી.
તેઽબ્રુવન્નૈતદસ્માભિઃ શ્રપિતં માંસમીદૃશમ્ ૬.૫૩.
એણે કહ્યું, 'આ પ્રકારનું માંસ અમે રાંધ્યું છે.'
રાક્ષસં વા પિશાચં વા દાનવં વા વિના વિભો
'વહેતા, રાક્ષસ, પિશાચ કે દાનવ સિવાય...'
એતસ્મિન્નંતરે તસ્ય નારદો મુનિસત્તમઃ
આ દરમિયાન, મહાન ઋષિ નારદ તેમના પાસે આવ્યા.
. તચ્છ્રુત્વા કોપમાપન્નઃ સ રાજા શપ્તુમુદ્યતઃ શાપોદ્યતં ચ તં દૃષ્ટ્વા નારદો વાક્યમબ્રવીત્
આ સાંભળીને રાજા ગુસ્સે થયો અને શાપ આપવા તૈયાર થયો; રાજાને શાપ માટે તૈયાર જોઈને નારદે કહ્યું:
નિઘ્નન્તો વા શપન્તો વા દ્વિષન્તો વા દ્વિજાતયઃ ગુરુરેષ પુનર્માન્યસ્તવ પાર્થિવસત્તમ
તેઓ મારી નાખે, શાપ આપે કે દુશ્મનાઈ રાખે, છતાં દ્વિજોને ગુરુ તરીકે માનવું જોઈએ, હે રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ.
તસ્માન્નાર્હસિ શપ્તું ત્વં પ્રતિશાપેન સન્મુનિમ્ પાદયોઃ કૃત્સ્નમુપરિ પ્રમુમોચ તતઃ પરમ્
એથી, તું આ ઋષિને શાપ આપવો યોગ્ય નથી; આ શબ્દો કહીને, તેમણે પોતાના પગ સંપૂર્ણ રીતે મુક્ત કર્યા.
અથ તૌ ચરણૌ તસ્ય તપ્ત શાપોદકપ્લુતૌ
પછી તેમના એ બે પગ ગરમ શાપના પાણીથી ભીંજાયાં.
કલ્માષપાદ ઇત્યુક્તસ્તતઃપ્રભૃતિ સ ક્ષિતૌ
તે સમયેથી, ધરા પર તેને કલ્માષપાદા નામે ઓળખવામાં આવ્યો.
જ્ઞાત્વા દત્તં વૃથા શાપં તસ્ય ભૂમિપતેસ્તદા
પછી, રાજાને આપવામાં આવેલ શાપ વ્યર્થ છે એવું જાણીને—
ઉવાચ વ્યર્થઃ શાપોઽયં તવ દત્તો મયા નૃપ
તેણે કહ્યું, 'હે રાજા, મેં આપેલો આ શાપ વ્યર્થ છે.'
તસ્માત્ત્વં રાક્ષસો ભૂત્વા કઞ્ચિત્કાલં નૃપો ત્તમ ૬.૫૩.
એથી, હે રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, તું થોડા સમય માટે રાક્ષસ બનીશ.
યદા ત્વં ક્રૂરબુદ્ધિં તં રાક્ષસં નિહનિષ્યસિ
જ્યારે તું એ ક્રૂર મનવાળા રાક્ષસને મારી નાખીશ—
ઊર્ધ્વકેશો મહાકાયઃ કૃષ્ણદન્તો ભયા નકઃ
તેના વાળ ઊભા, શરીર વિશાળ, દાંત કાળા અને દેખાવ ભયાનક હશે—
તતો જઘાન વિપ્રેન્દ્રાન્રાક્ષસં ભાવમાશ્રિતઃ
પછી, રાક્ષસ સ્વરૂપ ધારણ કરીને, તેણે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને મારી નાખ્યા.
કસ્યચિત્ત્વથ કાલસ્ય ક્રૂર બુદ્ધિઃ સ રાક્ષસઃ
કેટલાક સમય પછી, એ રાક્ષસ ક્રૂર મનવાળો—
ભ્રાતુર્વધકૃતં વૈરં સ્મરમાણસ્તતઃ પરમ્
પછી, ભાઈના વધથી થયેલી દુશ્મનાઈ યાદ રાખતો—
તતસ્તં વેષ્ટયિત્વાપિ સમંતાદ્રાક્ષસો નૃપમ્
પછી, રાક્ષસે રાજાને四 બાજુથી ઘેરીને બાંધી લીધો.
ત્વયા યો નિહતોઽસ્માકં જ્યેષ્ઠો ભ્રાતા સુદુર્મતે
'તુ, દુર્ભાવનાવાળો, અમારા મોટા ભાઈને મારી નાખ્યો છે,' એમ કહ્યું.
શારદસ્યેવ મેઘસ્ય ગર્જિતં તવ નિષ્ફલમ્
તારો ગર્જન શરદના વાદળની ગર્જના જેવો વ્યર્થ છે.
એવમુક્ત્વા સમાદાય તતો વૃક્ષં સ પાર્થિવઃ
એ રીતે કહીને, રાજાએ પછી એક વૃક્ષ પકડી લીધું.
સોઽપિ વૃક્ષં સમુત્પાટ્ય ક્રોધસંરક્તલોચનઃ ૬.૫૩.
એ પણ ગુસ્સામાં આંખો લાલ કરી, એક વૃક્ષ ઉખાડી નાખ્યો.
એવં દ્વાવપિ તૌ શૂરૌ વૃક્ષયુદ્ધં મહાબલૌ
એ રીતે, બંને શક્તિશાળી વીરોએ વૃક્ષોથી જંગ શરૂ કર્યો.
કૃતવન્તૌ વને તત્ર બહુવૃક્ષક્ષયાવહમ્
એ જંગલમાં, એમણે અનેક વૃક્ષોનો નાશ કર્યો.
અથ તં શ્રાંતમાલોક્ય કૂરબુદ્ધિં મહીપતિઃ
પછી, રાજાએ તેને થાકેલો અને મન ડગમગતું જોઈને—
તતશ્ચાસ્ફોટયામાસ ભૂમૌ કોપસમન્વિતઃ
ત્યાં ગુસ્સાથી ભરાઈ, રાજાએ જમીન પર માર્યો.
તસ્મિંસ્તુ નિહતે શૂરે રાક્ષસે સ મહીપતિઃ
જ્યારે એ વીર રાક્ષસ મારાયો, ત્યારે રાજા—
તતસ્તે રાક્ષસાઃ શેષાઃ સમંતાત્તં મહીપતિમ્
પછી, બાકી રહેલા રાક્ષસોએ રાજાને四 તરફથી ઘેરી લીધો.
તતસ્તાનપિ ભૂપાલો જઘાન પ્રહસન્નિવ
પછી, રાજાએ હસતા હસતા એમને પણ મારી નાખ્યા.