પ્રોવાચ પ્રાંજલિર્વાક્યં હર્ષ ગદ્ગદયા ગિરા
હર્ષથી અવાજ કાંપતો હતો, હાથ જોડીને એણે વાત કરી.
ચમત્કારપુરં ક્ષેત્રમેતન્મેધ્યમપિ સ્થિતમ્
આ ચમત્કારપુરનું ક્ષેત્ર પણ પવિત્ર અને સ્થિર છે.
તસ્માદ્વદત યત્કૃત્યં મયા સંસિદ્ધ્યતેઽધુના
તેથી, કહો કે હવે હું કઈ કાર્ય પૂરું કરું.
તે સમુદ્રં સમાશ્રિત્ય નિઘ્નંતિ શુભકારિણઃ
તેઓ સાગરમાં આશ્રય લઈને, સારા કર્મ કરનારાઓને નષ્ટ કરે છે.
શુભે નાશમનુપ્રાપ્તે ધ્રુવં નાશો દિવૌકસામ્
જ્યારે સારા લોકોનો નાશ થાય છે, ત્યારે દેવતાઓનો પણ નાશ નિશ્ચિત છે.
યેન તે ગોચરં પ્રાપ્તા દૃષ્ટેર્દાનવસત્તમાઃ
કઈ રીતે એ ઉત્તમ દાનવો તમારી નજરે આવ્યા?
અગસ્ત્ય ઉવાચ અહં સંવત્સરસ્યાંતે શોષયિષ્યામિ સાગરમ્
અગસ્ત્યે કહ્યું: હું વર્ષના અંતે સાગર સુકાવી દઈશ.
તસ્માદ્વ્રજત હર્મ્યાણિ યૂયં યાતિ હિ વત્સરમ્
તેથી, તમે બધા તમારા મહલોમાં જાઓ; એક વર્ષ પસાર થશે.
તતો મયા સમં ગત્વા શોષિતે વરુણાલયે
પછી, મારી સાથે જઈને, જ્યારે વરુણનું ઘર સુકાઈ જશે—
તતો દેવગણાઃ સર્વે ગતાઃ સ્વેસ્વે નિકેતને ૬.૩૫.
પછી બધા દેવતાઓ પોતાના ઘરોએ પાછા ગયા.
તતઃ સર્વાણિ પીઠાનિ યાનિ સંતિ ધરાતલે
પછી, ધરા પર જે જે પીઠ છે—
અષ્ટમ્યાં ચ ચતુર્દશ્યાં તેષુ સંપૂજ્ય ભક્તિતઃ
અષ્ટમી અને ચતુર્દશી દિવસે, ભક્તિપૂર્વક એ પીઠોની પૂજા થાય છે.
વિદ્યાં વિશોષિણીનામ સમારાધયત દ્વિજઃ આકાશચારિણીં ચૈવ દેવતાં શ્રદ્ધયા દ્વિજઃ
દ્વિજએ ‘વિશોષિણી’ નામની વિદ્યા અને આકાશમાં ફરતી દેવતાની શ્રદ્ધાપૂર્વક પૂજા કરવી.
તતઃ સંવત્સરસ્યાંતે પ્રસન્ના તસ્ય દેવતા
પછી, વર્ષના અંતે, એ દેવતા એના પર પ્રસન્ન થઈ.
યેન સંશોષયામ્યાશુ સમુદ્રં દેવિ વાગ્યતઃ
હે દેવી, જે વાણી દ્વારા હું તરત જ સમુદ્રને સૂકવી દઈશ.
સા તથેતિ પ્રતિજ્ઞાય પ્રવિષ્ટા સત્વરં મુખે
તે દેવી એ રીતે સંમત થઈ, અને તરત જ તેના મોઢામાં પ્રવેશી ગઈ.
એતસ્મિન્નંતરે પ્રાપ્તાઃ સર્વે દેવાઃ સવાસવાઃ
એ વચ્ચે, બધા દેવતાઓ ઈન્દ્ર સાથે ત્યાં આવી પહોંચ્યા.
તતઃ સંપ્રસ્થિતો વિપ્રો દેવૈઃ સર્વૈઃ સમાહિતઃ
પછી, તે વિદ્વાન મનથી સ્થિર રહી, બધા દેવતાઓ સાથે આગળ વધ્યો.
અથ ગત્વા સમુદ્રાંતં સ્તૂયમાનો દિવાલયૈઃ
પછી, સમુદ્રના કિનારે પહોંચીને, સ્વર્ગના વાસીઓએ તેની પ્રશંસા કરી.
એષોઽહં સાગરં સદ્યઃ શોષયિષ્યામિ સાંપ્રતમ્ ૬.૩૫.
હવે હું તરત જ પાણીથી ભરેલા સમુદ્રને સૂકવી દઈશ.
હેલયા પ્રપપૌ કૃત્સ્નં ગ્રાહૈઃ કીર્ણં મહાર્ણવમ્
મઝાકમાં, તેણે આખો મહાસાગર, જળજીવોથી ભરેલો, પી જઈ લીધો.
તતઃ સ્થલોપમે જાતે તે દૈત્યાઃ સુરસત્તમૈઃ
પછી, જમીન જેવી સ્થિતિ થતાં, દૈત્યોએ શ્રેષ્ઠ દેવતાઓ સાથે યુદ્ધ કર્યું.
અથ કૃત્વા મહદ્યુદ્ધં યથા શક્ત્યાતિદારુણમ્
પછી, બંને પક્ષે પોતાની શક્તિ પ્રમાણે ખૂબ જ ભયંકર અને મોટું યુદ્ધ થયું.
તતઃ પ્રોચુઃ સુરાઃ સર્વે સ્તુત્વા તં મુનિસત્તમમ્
પછી, બધા દેવોએ એ શ્રેષ્ઠ મુનિની સ્તુતિ કરીને કહ્યું:
નૈષા વસુમતી વિપ્ર સમુદ્રેણ વિનાકૃતા
હે વિદ્વાન, આ ધરતી સમુદ્ર વિના બની નથી.
યા મયાઽઽરાધિતા વિદ્યા વર્ષંયાવત્પ્રશોષણી
જે વિદ્યા મેં આરાધી છે, તે એક વર્ષના વરસાદને પણ સૂકવી શકે છે.
એષ યાસ્યતિ વૈ પૂર્તિં ભૂયોઽપિ વરુણાલયઃ
વરુણનું નિવાસસ્થાન ફરીથી પાણીથી ભરાઈ જશે.
સગરોનામ ભૂપાલો ભવિષ્યતિ મહીતલે
પૃથ્વી પર સગર નામનો રાજા જન્મશે.
તસ્યૈવાન્વયવાન્રાજા ભવિષ્યતિ ભગીરથઃ
તેના વંશમાં ભગીરથ નામનો રાજા જન્મશે.
પ્રવાહેણ તતસ્તસ્યાઃ સમંતાદંભસાંનિધિઃ ૬.૩૫.
પછી, એ નદીના પ્રવાહથી, સમુદ્ર ફરીથી ચારેય બાજુથી ભરાઈ જશે.