અથ સાઽપિ દધે ગર્ભં માનુષં વૈ પ્રભાવતઃ
પછી, એ શક્તિથી, સારાંગી પણ માનવ બાળકને ગર્ભમાં ધારણ કરી.
જનયામાસ દીપ્તાંગી કન્યાં પદ્મદલેક્ષણામ્
પ્રભાશાળી શરીર અને કમળ જેવી આંખો ધરાવતી, એ સ્ત્રીએ એક દીકરીને જન્મ આપી.
અથ તાં સ મુનિર્જ્ઞાત્વા સ્વજ્ઞાનેન સ્વવીર્યજામ્
પછી, એ મુનિએ પોતાના જ્ઞાનથી જાણ્યું કે એ દીકરી પોતાનાં વીર્યથી જન્મી છે,
સ્નેહેન મહતા યુક્તઃ કૃતકૌતુકમંગલઃ
મોટા સ્નેહથી ભરપૂર, તેણે આનંદ અને શુભ કાર્ય કર્યા.
આજહાર સુમૃષ્ટાનિ તત્કૃતે સુફલાનિ સઃ
તેના માટે, એ મુનિએ સારી રીતે તૈયાર કરેલા ઉત્તમ ફળો લાવ્યા.
તત્રસ્થા વવૃધે સા ચ નામ્ના ખ્યાતા મૃગાવતી
એ ત્યાં જ મોટી થઈ, અને મૃગાવતી નામથી જાણીતી થઈ.
અથ સા ભ્રમમાણેન મયા દૃષ્ટા મૃગેક્ષણા
પછી, જ્યારે હું ફરતો હતો, ત્યારે મેં એ મૃગ જેવી આંખો ધરાવતી કન્યાને જોયી.
વિજ્ઞાય ચ કુમારીં તાં સવર્ણાં ચારુહાસિનીમ્ ૬.૨૯.
મને સમજાયું કે એ મારી જ જાતની, સુંદર હાસ્યવાળી કન્યા છે.
પ્રયચ્છૈનાં મમ બ્રહ્મન્પત્ન્યર્થં નિજ કન્યકામ્
હે બ્રાહ્મણ, એ મુનિએ પોતાની દીકરીને મારી પત્ની તરીકે મને આપી.
તતસ્તેન પ્રદત્તા મે તત્ક્ષણાદેવ સુન્દરી
એ જ ક્ષણે, એ સુંદર કન્યા એ મુનિ દ્વારા મને આપવામાં આવી.
તતઃ કતિપયાહસ્ય મયોઢા સા સુવિસ્મિતા
થોડાં દિવસો પછી, મેં એના સાથે લગ્ન કર્યા, અને એ ખૂબ આશ્ચર્યચકિત થઈ.
અથ વીરુધસંછન્ને વને તસ્મિન્સુસંસ્થિતે
પછી, એ વનમાં, જ્યાં વનસ્પતિઓથી ઢંકાયેલું હતું,
સા દષ્ટા સહસા તેન પતિતા વસુધાતલે
એ અચાનક એના દ્વારા દંશાઈ, જમીન પર પડી ગઈ.
અથ સખ્યઃ સમાગત્ય તસ્યા દુઃખેન દુઃખિતાઃ
પછી, એના સખીઓ એકઠી થઈ, અને એના દુઃખને જોઈ દુઃખી થઈ.
તતોઽહં સત્વરં ગત્વા દૃષ્ટ્વા તાં પતિતાં ભુવિ
પછી હું ઝડપથી ત્યાં ગયો અને તેને જમીન પર પડેલી જોઈ.
ઇયં મે સુવિશાલાક્ષી મનઃપ્રાણસમા પ્રિયા
આ મારી વિશાળ અને સુંદર આંખોવાળી, મન અને પ્રાણ જેટલી પ્રિય સ્ત્રી છે.
સોઽહમદ્ય ગમિષ્યામિ પરલોકં સહાનયા
આજે હું તેના સાથે પરલોકમાં જવા તૈયાર છું.
પુત્રપૌત્રવધૂભિશ્ચ ભૃત્યવર્ગયુતસ્ય ચ ૬.૨૯.
પુત્રો, પૌત્રો, વહુઓ અને સેવકોની ટોળીથી ઘેરાયેલો છું.
યદીયં કર્ણનેત્રાંતા તન્વંગી મધુરસ્વરા
જેની પાતળી કાયાં, મધુર અવાજ અને કાન-આંખના ખૂણા—
એવં વિલપમાનસ્ય મમ સૂત કુલોદ્વહ
હું આવી રીતે રડતો હતો, હે સુત, રથચાલકમાં શ્રેષ્ઠ,
રુદિત્વા સુચિરં તત્ર તૈઃ સમં મહતીં ચિતામ્
ત્યાં હું અને બધા મળીને લાંબા સમય સુધી રડ્યા પછી, મોટી ચિતા તૈયાર કરી.
તત આદાય માં કૃચ્છ્રાન્નિન્યુશ્ચ સ્વગૃહં પ્રતિ
પછી તેઓ મને મુશ્કેલીથી ઉઠાવીને મારા ઘરે લઈ ગયા.
તતો નિશાવશેષેઽહમુત્થાય ત્વરયાઽન્વિતઃ
પછી રાતના અંતે હું ઉત્સાહથી ઊભો થયો.
કામેનોન્મત્તતાં પ્રાપ્તો ભ્રમમાણ ઇતસ્તતઃ
ઇચ્છાથી ઉન્મત્ત થઈ, હું અહીં-ત્યાં ભટકતો રહ્યો.
ક્વ ગતાસિ વિશાલાક્ષિ વિજનેઽસ્મિન્વિહાય મામ્
ક્યાં ગઈ, વિશાળ આંખોવાળી, મને એકલા આ જંગલમાં છોડી?
એષોઽરુણકરસ્પર્શાત્સ્વાભાં ત્યજતિ ચંદ્રમાઃ
હવે, ઉષા કિરણોથી સ્પર્શાયેલી ચાંદની પોતાનો પ્રકાશ છોડે છે.
અયં તનુઃ સમાયાતિ સવિતા રક્તમંડલઃ
સૂર્યનું લાલ વર્તુળવાળું શરીર ઊગે છે.
ગગનં વ્યાપયન્સૂર્યઃ સંતાપયતિ માં ભૃશમ્ ૬.૨૯.
સૂર્ય આકાશમાં ફેલાઈને મને ખૂબ જ દુઃખ આપે છે.
કરીંદઃ સ્વયમભ્યેતિ તત્કુચાભૌ સમુદ્વહન્
હાથીનો રાજા પોતે આવે છે, તેના બંને સ્તન લઈને.
એવં પ્રલપમાનસ્ય મમ મોહો મહાનભૂત્
હું આવી રીતે બકતો હતો ત્યારે મને મોટું ભ્રમ થયું.