એવમુક્ત્વાથ તે સર્વે મુનયઃ શંસિતવ્રતાઃ
આ રીતે કહ્યા પછી, બધા ઋષિઓ પોતાના વ્રતમાં સ્થિર રહ્યા.
મૃકણ્ડોઽપિ સપુત્રશ્ચ તસ્મિન્સ્થાને પિતામહમ્
અને મૃકંડુ પણ પોતાના પુત્ર સાથે તે પિતામહના સ્થાન પર રહ્યો.
તતશ્ચાઽઽરાધયામાસ દિવારાત્રમતંદ્રિતઃ
પછી તેણે દિવસ-રાતે થાક્યા વિના ભક્તિપૂર્વક પૂજા કરી.
પાવનં સર્વજંતૂનાં બાલાનાં રોગનાશનમ્
આ પવિત્ર છે, બધાં જીવજંતુઓના, ખાસ કરીને બાળકોના રોગો દૂર કરે છે.
જ્યેષ્ઠે જ્યેષ્ઠાસુ યો બાલસ્તત્ર સ્નાનં સમાચરેત્
જ્યેષ્ઠ મહિનામાં, મોટા લોકો વચ્ચે, બાળકોએ ત્યાં સ્નાન કરવું જોઈએ.
ગ્રહભૂતપિશાચાનાં શાકિનીનાં વિશેષતઃ
ખાસ કરીને ગ્રહો, ભૂત, પિશાચ અને શાકિનીઓથી બચાવ માટે.
સ્વામિદ્રોહકૃતાત્પાપાન્નિર્મુક્તો યત્ર લક્ષ્મણઃ
અહીં, લક્ષ્મણ, સ્વામીનો દ્રોહ કરવાથી જે પાપ થાય છે, તેમાંથી મુક્તિ મળે છે.
કથં તત્ર પુરા શક્રઃ સ્વામિદ્રોહસમુદ્ભવાત્
અહીં પહેલાં ઇન્દ્રે કેવી રીતે સ્વામીદ્રોહથી પાપ મેળવ્યું હતું?
કસ્માદ્દિતેર્મહેન્દ્રેણ કૃતં કૃત્યં તથાવિધમ્
મહેન્દ્રે દિતી સામે આવું કાર્ય શા માટે કર્યું હતું?
સ ચ સંજનયામાસ પચાશત્કન્યકાઃ શુભાઃ
અને તેણે પચાસ સારા ગુણવાળી દીકરીઓ ઉત્પન્ન કરી.
દદૌ ચ દશ ધર્માય કશ્યપાય ત્રયોદશ
તેમણે દસ દીકરીઓ ધર્મને અને તેર કશ્યપને આપી.
અદિતિશ્ચ દિતિશ્ચૈવ દ્વે ભાર્યે મુખ્યતાં ગતે
અદિતિ અને દિતિ બે મુખ્ય પત્નીઓ બની.
તતઃ સ જનયામાસ દેવાઞ્ચ્છક્રપુરઃસરાન્
પછી તેણે દેવતાઓને ઉત્પન્ન કર્યા, જેમાં શક્ર મુખ્ય હતા.
તેષાં ત્રૈલોક્યરાજ્યાર્થં મિથો જજ્ઞે મહાહવઃ
ત્રણે લોકના રાજ માટે એમના વચ્ચે મોટો યુદ્ધ થયો.
તતઃ શોકપરા ચક્રે દિતિર્વ્રતમનુત્તમમ્
પછી દુઃખથી વ્યાકુળ દિતિએ ઉત્તમ વ્રત ધારણ કર્યું.
તતો વર્ષસહસ્રાંતે તસ્યાસ્તુષ્ટો મહેશ્વરઃ ૬.૨૨.
પછી હજાર વર્ષ પૂરા થતાં મહેશ્વર તેણી પર પ્રસન્ન થયા.
સાઽબ્રવીદ્યદિ મે તુષ્ટસ્ત્વં દેવ શશિશેખર યજ્ઞભાગપ્રભોક્તારં દેવાનાં દર્પનાશનમ્
તેણીએ કહ્યું: 'દેવ, જો તમે મારો પ્રસન્ન છો તો મને એવો પુત્ર આપો, જે યજ્ઞનો ભાગ લઈ શકે અને દેવતાઓનો અહંકાર તોડી શકે.'
અવધ્યં સંગરે પૂર્વૈઃ સર્વૈદેવૈઃ સવાસવૈઃ
'અને જે પૂર્વના બધા દેવતાઓ અને તેમના મુખ્ય સાથે યુદ્ધમાં અજય હોય.'
દિતિશ્ચૈવાઽદધાદ્ગર્ભં કશ્યપાન્મુનિપુંગવાત્ વદતો મુનિમુખ્યસ્ય નારદસ્ય મહાત્મનઃ
અને દિતિએ મહાન ઋષિ કશ્યપ પાસેથી ગર્ભ ધારણ કર્યો, એ સમયે મહાત્મા નારદ બોલી રહ્યા હતા.
તતો દુષ્ટાં મતિં કૃત્વા તસ્ય ગર્ભસ્ય નાશને
પછી તેણીએ દુષ્ટ વિચાર કરીને એ ગર્ભનો નાશ કરવાનો ઇરાદો કર્યો.
છિદ્રમન્વેષમાણસ્તુ સુસૂક્ષ્મમપિ ચ દ્વિજાઃ
હે દ્વિજો, એ તો બહુ નાનકડું પણ ત્રાણ શોધતો હતો.
તતશ્ચ દશમે માસિ સંપ્રાપ્તે પ્રસવોદ્ભવે
પછી, દસમો મહિનો પૂરો થયો અને પ્રસૂતિ નજીક આવી.
નિદ્રાવશં તુ સંપ્રાપ્તા વિસંજ્ઞા સમપદ્યત
એ સમયે, દિતી ઊંઘના વશમાં આવીને બેભાન થઈ ગઈ.
તાં વિસંજ્ઞામથો વીક્ષ્ય ત્યક્ત્વા પાદૌ શતક્રતુઃ તેનાઽસૌ સપ્તધા ચકે ગર્ભં શસ્ત્રેણ દેવપઃ
એવી બેભાન દિતીને જોઈને શતક્રુતિએ તેના પગ છોડ્યા અને દેવોના રાજાએ પોતાના શસ્ત્રથી એ ગર્ભને સાત ભાગમાં વહેંચી નાખ્યો.
અથાઽપશ્યત્ક્ષણાત્સપ્ત વાલકાન્પૂર્ણવિગ્રહાન્
પછી તરત જ તેણે સાત આખા સ્વરૂપવાળા બાળકાઓને જોયા.
જાતા એકોનપઞ્ચાશદથ તત્રૈવ બાલકાઃ નિશ્ચક્રામોદરાતૂર્ણં દિત્યા યાવન્ન લક્ષિતઃ ॥ ૬.૨૨.
એમ કરીને ત્યાં કુલ ઓગણપચાસ બાળકાઓ જન્મ્યા; દિતી જાણે એ પહેલાં જ તેઓ ઝડપથી તેના પેટમાંથી બહાર આવી ગયા.
તતઃ પ્રભાતે વિમલે પ્રોદ્ગતે રવિમંડલે
પછી, સવારે જ્યારે સૂર્યનું મંડળ શુદ્ધ રીતે ઊગ્યું હતું—
તતોઽભ્યેત્ય સહસ્રાક્ષો દુર્ગંધેન સમાવૃતઃ
પછી સહસ્રનેત્ર ઈન્દ્ર દુર્ગંધથી ઘેરાયેલો ત્યાં આવ્યો.
તં દૃષ્ટ્વા તાદૃશં શક્રં દિતિઃ પ્રોવાચ સાદરમ્
એવો ઈન્દ્રને જોઈને દિતીએ આદરપૂર્વક તેને કહ્યું.
કિં ત્વં શક્ર નિરુ ત્સાહસ્તેજોદ્યુતિવિવર્જિતઃ
શક્ર, તું કેમ ઉર્જા, હિંમત અને તેજ વિના દેખાય છે?