સ તં શિશું સમાલોક્ય નખાગ્રાન્મૂર્દ્ધજાવધિમ્
તે બાળકને તેણે નખના ટોચથી લઈ માથાના મોર સુધી નિહાળ્યું.
મૃકંડોઽપિ સમાલોક્ય જ્ઞાનિનં સસ્મિતાનનમ્
મૃકંડુએ પણ જ્ઞાનવાન, હળવી સ્મિતવાળું ચહેરું ધરાવનારને જોયો.
સુચિરં વિસ્મયાવિષ્ટસ્તતોઽભૂઃ સસ્મિતાનનઃ ॥ ૬.૨૧.
લાંબા સમય સુધી આશ્ચર્યથી ભરાઈને, તે પણ સ્મિતથી ચહેરો ઉજળો કરીને બેઠો.
તતશ્ચ કથયામાસ હાસ્યકારણમેવ હિ
પછી તેણે પોતાના હાસ્યનું કારણ કહવાનું શરૂ કર્યું.
ગાત્રસ્થાનિ ભવેત્સત્યં તૈઃ પુમાનજરામરઃ
જો આ ચિહ્નો શરીરે સાચા હોય, તો માણસે ક્યારેય વૃદ્ધ કે મરતો નથી.
અસ્ય ભાવિ પુનશ્ચાઽસ્માદ્દિવસાન્નિધનં શિશોઃ
પણ આ બાળકનું મૃત્યુ આજના દિવસે ફરીથી નિશ્ચિત છે.
એવં જ્ઞાત્વા દ્વિજશ્રેષ્ઠ કુરુષ્વાઽસ્ય હિતં ચ યત્
આવું જાણીને, દ્વિજશ્રેષ્ઠ, તેના માટે જે સારું હોય તે કર.
એવમુક્ત્વા સ વિપ્રેંદ્રો જગામાઽભીપ્સિતાં દિશમ્
આ રીતે કહી, તે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ પોતાની ઇચ્છિત દિશામાં ચાલ્યો ગયો.
અકાલેઽપિ કુમારસ્ય કિંચિદ્ધ્યાત્વા નિજે હૃદિ
અયોગ્ય સમયે પણ, પોતાના હૃદયમાં બાળક વિશે થોડું વિચાર્યું.
યં કં ચિદ્વીક્ષસે પુત્ર ભ્રમમાણં દ્વિજોત્તમમ્
પુત્ર, તું જે કોઈ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણને ભટકતો જુએ, તેને નિહાળ.
એવં તસ્ય વ્રતસ્થસ્ય ષણ્માસા દિવસૈસ્ત્રિભિઃ
એ રીતે, જે વ્રત પાળતો હતો, તેના માટે છ મહિના ત્રણ દિવસે વીતી ગયા.
તાન્દૃષ્ટ્વા સ મુનીન્સર્વાન્નમશ્ચક્રે મુનેઃ સુતઃ ૬.૨૧.
બધા ઋષિઓને જોઈ, મુનિના પુત્રએ તેમને નમસ્કાર કર્યો.
અથ તં બાલભાવેન કૌતુકાદ્બ્રહ્મચારિણઃ
પછી, બાળપણની સ્થિતિમાં, બ્રહ્મચારીયોએ જિજ્ઞાસાથી તેની પાસે ગયા.
સર્વૈરેષ શિશુઃ પ્રોક્તો દીર્ઘા યુરિતિ સાદરમ્
બધાએ આ બાળકને આદરપૂર્વક કહ્યું, 'આ બાળકને લાંબી આયુષ્ય છે.'
તન્ન યુક્તં ભવેદીદૃગસ્માકં વચનં દ્વિજાઃ
આવું કહેવું, બ્રાહ્મણો, આપણા માટે યોગ્ય નથી.
તતો મિથઃ સમાલોચ્ય સર્વે તે મુનિપુંગવાઃ
પછી બધાજ શ્રેષ્ઠ મુનિઓએ પરસ્પર ચર્ચા કરી.
તસ્માત્તસ્ય પુરો નીત્વા બાલોઽયં ક્ષીણજીવિતઃ
એથી, તેને સામે લાવીને કહ્યું, 'આ બાળકનું આયુષ્ય હવે બહુ ઓછું રહ્યું છે.'
તતસ્તુ તે સમાદાય સત્વરં બ્રહ્મચારિણમ્
પછી તેમણે તરત જ બ્રહ્મચારીને સાથે લઈ ગયા.
તતઃ પ્રણમ્ય તં દેવં વેદોક્તૈઃ સ્તવનૈર્દ્વિજાઃ
પછી, દ્વિજોએ એ દેવને વંદન કરી, વેદમાં આવેલા સ્તોત્રો વડે તેની સ્તુતિ કરી.
તેષામનંતરં સોઽપિ નમશ્ચક્રે પિતામહમ્
પછી, એ દેવએ પણ પિતામહ બ્રહ્માને નમસ્કાર કર્યો.
અથોવાચ મુનીન્સર્વાન્વિશ્રાંતાન્પદ્મયોનિજઃ
પદ્મમાંથી જન્મેલા બ્રહ્માએ, આરામ પામેલા બધા ઋષિઓને કહ્યું.
પ્રોચ્યતાં ચાપિ યત્કૃત્યં યુષ્માકં ક્રિયતેઽધુના ૬.૨૧.
હવે કહો, તમારું કયું કામ અહીં ચાલી રહ્યું છે.
તીર્થયાત્રાપ્રસંગેન ભ્રમમાણા મહીતલમ્ ઃ। ચમત્કારપુરાભ્યાશે વયં પ્રાપ્તાઃ પિતામહ
પિતામહ, અમે તીર્થયાત્રા કરતા ધરતી પર ફરતા ફરતા, આ અજાયબીયું શહેર નજીક આવ્યા છીએ.
તત્રાનેન વયં દેવ બાલકેનાઽભિવાદિતાઃ
ત્યાં, દેવ, આ બાળકે અમને આવકાર્યા હતા.
એતસ્ય તુ પુનઃ શેષમાયુષો દિવસત્ર યમ્
પણ હવે, આ બાળકના બાકી રહેલા આયુષ્ય વિશે—
તતશ્ચૈનં સમાદાય વયં પ્રાપ્તાસ્તવાંતિકમ્
પછી, તેને સાથે લઈ, અમે તમારી પાસે આવ્યા છીએ.
તસ્માદ્યથા વયં સત્યા ભવતા સહ પદ્મજ
એથી, પદ્મજ, અમે અને તમે મળીને, સાચા મનથી—
પ્રોવાચ પ્રહસન્વાક્યં સમાદાય ચ બાલકમ્
તે સમયે, બ્રહ્માએ હસતાં હસતાં વાત કરી અને બાળકને હાથમાં લીધો.
મત્પ્રસાદાદયં બાલોજરામૃત્યુવિ વર્જિતઃ
મારા આશીર્વાદથી, આ બાળક હવે વૃદ્ધાવસ્થા અને મૃત્યુથી મુક્ત થયો છે.
તસ્માત્પ્રાગ્ધરણીપૃષ્ઠં વ્રજધ્વં મુનિસત્તમાઃ
એથી, શ્રેષ્ઠ મુનિઓ, હવે તમે ધરતી પર પાછા જાઓ.