તથા પાપસમાચારા મનુષ્યાઃ શીલવર્જિતાઃ
ત્યાંના મનુષ્યો પણ પાપી અને સદગુણ રહિત છે.
તથા મમ નગશ્રેષ્ઠ પક્ષૌ દ્વાવપિ કર્તિતૌ
પર્વતોના શ્રેષ્ઠ, આમ તો મારા બે પાંખો કપાઈ ગયા છે.
તસ્માત્કંચિત્સહસ્રાક્ષ ઉપાયં તત્કૃતે પરમ્
માટે, સહસ્રનેત્ર, એ માટે કોઈ ઉત્તમ ઉપાય વિચારો.
તત્રાપિ સુશુભા વૃક્ષા ભવિષ્યંતિ તવાશ્રયાઃ ॥ ૬.૯.
ત્યાં પણ તારા આશ્રયરૂપે સુંદર વૃક્ષો ઉગશે.
તથા પુણ્યાનિ તીર્થાનિ દેવતાયતનાનિ ચ
ત્યાં પવિત્ર તીર્થો અને દેવસ્થાનો પણ હશે.
અત્રસ્થસ્ય પ્રભાવો યસ્તવ પર્વત નંદન
પર્વત, દેવોને આનંદ આપનારા, અહીં રહેતાં તારી એવી શક્તિ છે.
તથા યે માનવાસ્તત્ર પાપાત્માનોઽપિ ભૂતલે
ત્યાં પૃથ્વી પર રહેતા પાપી મનુષ્યો પણ,
તસ્માદ્ગચ્છ દ્રુતં તત્ર મયા સાર્ધં નગાત્મજ
માટે, પર્વતપુત્ર, તું મારી સાથે ત્યાં જલદી ચાલ.
પ્રવિષ્ટઃ સહસાગત્ય તસ્મિન્નાગબિલે ગતઃ
તે ઝડપથી જઈને, એ સાપના બિલમાં પ્રવેશ્યો.
નિમગ્નો બ્રાહ્મણશ્રેષ્ઠા નાસાગ્રં યાવદેવ હિ વૃક્ષગુલ્મલતાકીર્ણૈ રમ્યપક્ષિનિષેવિતૈઃ
હે બ્રાહ્મણશ્રેષ્ઠ, તે વૃક્ષો, ઝાડીઓ અને વેલો વચ્ચે, સુંદર પક્ષીઓના સંગાથે, નાકની ટોચ સુધી ડૂબી ગયો.
એવં સંસ્થાપ્ય તં શક્રો હિમાચલસુતં નગમ્
આ રીતે ઇન્દ્રે હિમાચલના પુત્ર એવા પર્વતને તેની જગ્યા પર સ્થાપિત કર્યો.
કિં વરેણ કરિષ્યામિ ત્વત્પ્રસાદાદહં સુખી
મને કઈ વરદાનની જરૂર છે? તારી કૃપાથી હું સંતોષમાં છું.
ઇન્દ્ર ઉવાચ ન વૃથા દર્શનં મે સ્યાદપિ સ્વપ્ને નગાત્મજ
ઇન્દ્રે કહ્યું: હે પર્વતપુત્ર, મારું દર્શન વ્યર્થ ન જાય—even સ્વપ્નમાં પણ નહીં.
તવ મૂર્ધનિ વિપ્રાર્થં સ પુરં સ્થાપયિષ્યતિ
તે તારા શિખરે, બ્રાહ્મણોના હિત માટે, એક નગર સ્થાપિત કરશે.
તત્ર બ્રાહ્મણશાર્દૂલા વેદવેદાંગપારગાઃ
ત્યાં, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ, વેદ અને તેના અંગો જાણનારા મહાન બ્રાહ્મણો વસશે.
તથાહં ચૈત્રમાસસ્ય ચતુર્દશ્યાં નગાત્મજ
અને હું પણ ચૈત્ર માસની ચૌદસે, હે પર્વતપુત્ર,
પૂજયિષ્યામિ દેવેશં હાટકેશ્વરસંજ્ઞિતમ્
દેવોના સ્વામી, જેનું નામ હાટકેશ્વર છે, તેની પૂજા કરીશ.
તમેકં દિવસં ચાત્ર શૃંગે તવ હરઃ સ્વયમ્
એ એક જ દિવસે, તારા આ શિખરે, હર સ્વયં ઉપસ્થિત રહેશે.
પ્રભાવસ્તેન તે મુખ્ય સ્ત્રૈલોક્યેઽપિ ભવિષ્યતિ
એ દિવસે તને એવી તેજસ્વિતા મળશે કે તું ત્રણેય લોકમાં શ્રેષ્ઠ ગણાશે.
રક્તશૃંગોઽપિ તસ્થૌ ચ વ્યાપ્ય નાગબિલં તદા
લાલ શિખાવાળો તે ત્યાં ઊભો રહ્યો અને આખા પર્વતગૂફામાં વ્યાપી ગયો.
તસ્યોપરિ સુમુખ્યાનિ તીર્થાન્યાયતનાનિ ચ
એના ઉપર શુભ તીર્થો અને પવિત્ર મંદિરો આવેલા છે.
આનર્ત્તાધિપતિર્ભૂપશ્ચમત્કાર ઇતિ સ્મૃતઃ ॥। સ દદર્શ મૃગીં દૂરાન્નિશ્ચલાંગીં તરોરધઃ
આનર્ત દેશના રાજા, જેમને ચમત્કાર કહેવામાં આવે છે, તેમણે દૂરથી એક હરણીને ઝાડ નીચે નિઃસ્તબ્ધ જોઈ.
અથ તાં પાર્થિવસ્તૂર્ણં શરેણાનતપર્વણા
પછી રાજાએ ઝડપથી નિખૂટ ટોચ વગરના બાણથી તેને ઘાયલ કરી.
સહસા સા હતા તેન ગાર્દ્ધ્રપત્રેણ પત્રિણા
એ બાણ, ગૃધ્રના પાંખોથી સજ્જ, અચાનક તેને વાગ્યો અને તે મરી ગઈ.
અથ દૃષ્ટ્વા મહીપાલં નાતિદૂરે ધનુર્ધરમ્
પછી, નજીકમાં ધનુષ્યધારી રાજાને જોઈને,
હતાઽહં બાલવત્સાઽદ્ય શરેણાનતપર્વણા
હરણીએ કહ્યું: આજે હું, મારી નાનકડી વાછરી હોવા છતાં, નિખૂટ ટોચ વગરના બાણથી મારી પડી છું.
નાઽહં શોચામિ ભૂપાલ મરણં સ્વશરીરગમ્
હે રાજા, મારા મૃત્યુ માટે હું દુઃખી નથી, કારણ કે એ મારા શરીરે આવ્યું છે.
યસ્માત્ત્વયેદૃશં કર્મ નિર્દયં સમનુષ્ઠિતમ્
પણ કારણ કે તું આવું નિર્દયી કામ કર્યું છે.
તસ્માત્સ્વધર્મસંયુક્તં ન માં ત્વં શપ્તુમર્હસિ
આથી, મેં જે કર્યું તે મારા ધર્મ અનુસાર હતું, એટલે તમે મને શાપ ન આપો.
ક્ષત્ત્રિયાણાં વધાર્થાય મૃગાઃ સૃષ્ટાઃ સ્વયંભુવા ॥ ૬.૧૦.
ક્ષત્રિયોએ શિકાર કરવા માટે પ્રાણીઓની સર્જના સ્વયંભૂએ કરી છે.