તથા ખ્યાતિમસૌ ગંતા યથા દેવેન ભાષિતમ્
તેની ખ્યાતિ પણ એમ જ ફેલાશે જેમ દેવતાએ કહ્યું છે.
અગ્રવેદીસમાચારસ્ત્યક્તતીર્થપ્રતિગ્રહઃ ।। 4.2.98.
મુખ્ય વેદી પાસે યોગ્ય વર્તન એ છે કે તીર્થોમાંથી મળતી ભેટો સ્વીકારવી નહીં.
અદાંભિકોઽક્રૂરમનાઃ સદૈવાતિથિવલ્લભઃ
જેમાં દંભ નથી, મન સૌમ્ય છે, અને જે હંમેશા મહેમાનોને પ્રિય છે.
વિષમેષુ શરૈસ્તીવ્રૈઃ કારિતસ્ત્વપદે પદમ્
કઠિન પરિસ્થિતિમાં, તીવ્ર બાણોથી ઘાયલ થઈ, તું પગે પગ મૂક્યો હતો.
તયા ચ પ્રેરિતોઽપેયં પપૌ ચાપિ વિમોહિતઃ
તેના પ્રેરણે, તેણે જે પીવું ન હતું તે પીધું અને મોહિત થયો.
વૈષ્ણવાન્ધનિનો દૃષ્ટ્વા ક્ષણં વૈષ્ણવવેષભૃત્
જે લોકો વિષ્ણુના ભક્ત છે, એક ક્ષણ માટે પણ વૈષ્ણવ વેશ ધારણ કરે છે—
શિવભક્તાન્સમાલોક્ય કિંચિચ્ચ પરિદિત્સુકાન્
શિવભક્તોને જોઈને, અને થોડુંક આપવાની ઈચ્છા ધરાવતા કેટલાકને જોઈને—
શિખી ચોપગ્રહકરઃ સર્વેભ્યોઽસત્પ્રતિગ્રહી
શિખાવાળો, સ્વીકાર કરવાની ભંગિમા સાથે, બધાથી અયોગ્ય ભેટો લેતો હતો.
એવં તસ્ય પ્રવૃત્તસ્ય કશ્ચિત્પર્વતદેશતઃ
આ રીતે જ્યારે તે વર્તતો હતો, ત્યારે કોઈ પર્વતીય પ્રદેશમાંથી આવ્યો—
સ્નાત્વા સ ચક્રસરસિ કથયિષ્યતિ ચેતિ વૈ
તે ચક્રસરોમાં સ્નાન કરીને, પછી કહેશે, એમ કહેવાયું છે.
અસ્તિ કશ્ચિત્પ્રતિગ્રાહી યસ્મૈ દદ્યામહં ધનમ્ 4.2.98.
કોઈ છે જે ભેટ સ્વીકારતો હોય, જેને હું ધન આપું.
ઉદ્દિષ્ટ ઉપવિષ્ટોસૌ યો જપેદ્ધ્યાનમુદ્રયા
જે નિર્ધારિત અને બેઠેલો છે, અને ધ્યાનમુદ્રામાં જપ કરે છે—
ઇતિ તેષાં વચઃ શ્રુત્વા સ ગત્વા તત્સમીપતઃ
આવી વાતો સાંભળી, તે ત્યાં ગયો અને તેમના નજીક પહોંચ્યો.
મામુદ્ધર મહાવિપ્ર તીર્થં મે સફલીકુરુ
મહાન બ્રાહ્મણ, મને ઉઠાવો અને મારી યાત્રા સફળ બનાવો.
અથાક્ષમાલિકાં કર્ણે કૃત્વા ધ્યાનં વિસૃજ્ય ચ
પછી તેણે પોતાની જપમાળાને કાન પાસે રાખી અને ધ્યાન છોડ્યું.
તસ્ય સંજ્ઞાં સ વૈ બુદ્ધ્વા પ્રોવાચાતિ પ્રહૃષ્ટવત્
તેના ઈરાદા સમજીને, તેણે આનંદપૂર્વક વાત કરી.
ઇતિ તદ્વચનં શ્રુત્વા ત્યક્ત્વા મૌનમુવાચ હ
આવી વાતો સાંભળી, તેણે મૌન તોડી અને બોલ્યો.
પરં તેઽનુગ્રહાર્થં તુ કરિષ્યામિ પ્રતિગ્રહમ્
તમારા સર્વોત્તમ કલ્યાણ માટે, હું આ દાન સ્વીકારું છું.
યાવદસ્ત્યખિલં વિત્તં તન્મધ્યે ન્યસ્ય કસ્યચિત્
જેટલું પણ બધું ધન છે, તે બીજાઓમાં મૂકીને—
તાવત્તુભ્યં પ્રદાસ્યામિ વિશ્વેશસ્ત્વં યતો મમ
એટલું બધું હું તને આપીશ, કેમ કે તું મારું સર્વેશ્વર છે.
યે વસંતીહ વિશ્વેશ રાજધાન્યાં દ્વિજોત્તમ 4.2.98.
હે સર્વેશ્વર, રાજધાનીમાં જે બધા રહે છે, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ—
પરોદ્ધરણશીલા યે યે પરેચ્છાપ્રપૂરકાઃ
જે લોકો બીજાને બચાવવાનું કામ કરે છે, બીજાની ઈચ્છા પૂરી કરે છે—
ઇતિ તદ્વચનં શ્રુત્વા પ્રહૃષ્ટેંદ્રિયમાનસઃ
આવી વાતો સાંભળી, તેના મન અને ઇન્દ્રિયો આનંદિત થયા.
વિશ્વેશઃ પ્રીયતાં ચેતિ પ્રોચ્ય યાતો યથાગતઃ
'સર્વેશ્વર પ્રસન્ન થાય' એમ કહી, તે જેમ આવ્યો હતો તેમ જ ચાલ્યો ગયો.
બહિર્નિર્ગતમાત્રસ્તુ બહુભિઃ પરિભૂયતે
પણ બહાર નીકળતાં જ, ઘણા લોકોએ તેની અવમાની કરી.
અસાવેવ હિ ચાંડાલઃ સર્વલોકબહિષ્કૃતઃ
ખરેખર, એ ચાંડાળ હતો, બધા લોકો દ્વારા ત્યાજ્ય.
સ ચ તદ્ભયતો ગેહાત્કાકભીતદિવાંધવત્
ભયથી, એ કાગડાંથી ડરેલા અંધ માણસ જેવો ઘરમાંથી ભાગી ગયો.
સ એકદા સંપ્રધાર્ય ગૃહિણ્યા લોકદૂષિતઃ
એક વખત, વિચાર કરતાં, તેની પત્નીએ અને લોકોએ તેને તિરસ્કાર કર્યો.
મધ્યે માર્ગં સ ગચ્છન્વૈ લક્ષિતસ્તુ સકાંચનઃ
માર્ગ વચ્ચે ચાલતો હતો ત્યારે, કોઈએ તેને સોનાની વસ્તું સાથે જોઈ લીધો.
નીત્વા તે તમરણ્યાનીં તસ્કરાઃ સપરિચ્છદમ્ 4.2.98.
પછી ચોરોએ પોતાના સાથીઓ સાથે તેને જંગલમાં લઈ ગયા.