સમીરાભ્યવહર્તાસીદ્બહુદિષ્ટં સદિષ્ટવાન્ 4.2.78.
તેઓ ફક્ત વાયુ પર જ જીવતા અને અનેક પ્રકારની કઠિન તપશ્ચર્યાઓ કરતા.
દિવ્યાં ચતુર્યુગીમિત્થં સ નિનાય તપશ્ચરન્
આ રીતે તપ કરતા તેમણે ચાર યુગ જેટલો દિવ્ય સમય પસાર કર્યો.
તતોહં તસ્ય તપસા સંતુષ્ટઃ સ્થિરચેતસઃ
પછી હું તેમના સ્થિર મન અને તપથી પ્રસન્ન થયો.
વટઃ કાંચનશાખાખ્યો યસ્તપસ્તાપસંતતિમ્
ત્યાં કાંચનશાખા નામનું વટવૃક્ષ હતું, જે તેમના તપના ક્રમનો સાક્ષી રહ્યો.
મંદમદ મરુલ્લોલ પલ્લવૈઃ કરપલ્લવૈઃ
એ વૃક્ષની કોમળ પાંદડીઓ હળવે પવનમાં લહેરાતી અને આનંદથી ભરેલી લાગતી.
સ્વાનુરાગૈઃ સુરભિભિઃ સ્વાદુભિશ્ચ પચેલિમૈઃ
પાંદડીઓ પોતાની સુગંધ અને મીઠાશથી પ્રેમ વ્યક્ત કરતી હતી.
તદધસ્તાત્પરં વીક્ષ્ય તમહં તપનાંગજમ્
એ વૃક્ષની નીચે મેં તપનપુત્રને જોયો.
તપસ્તેજોભિરુદ્યદ્ભિઃ પરિતઃ પરિધીકૃતમ્
તેઓ四તરફથી પોતાના તપના તેજથી ઘેરાયેલા હતા.
સ્વાખ્યાંકિતં મહાલિંગં પ્રતિષ્ઠાપ્યાતિભક્તિતઃ
તેમણે ખૂબ ભક્તિપૂર્વક પોતાનું નામ ધરાવતું મહાલિંગ સ્થાપ્યું.
સાક્ષીકૃત્યેવ તલ્લિંગં તપ્યમાનં મહત્તપઃ
એ લિંગને સાક્ષી રાખીને તેમણે મહાન તપશ્ચર્યા કરી.
અલં તપ્ત્વા મહાભાગ પ્રસન્નોસ્મિ શુભવ્રત 4.2.78.
બસ હવે તપ કરવાનું પૂરતું છે, ધન્ય છે, શુભવ્રત ધરાવનાર, હું તારી પર ખુશ છું.
ચકાર સ્તવનં ચાપિ પરિહૃષ્ટેંદ્રિયેશ્વરઃ
પ્રસન્ન ઇન્દ્રિયોના સ્વામી ભગવાને આનંદપૂર્વક સ્તુતિ કરી.
ધર્મ ઉવાચ નમોનમઃ કારણકારણાનાં નમોનમઃ કારણવર્જિતાય
ધર્મે કહ્યું: સર્વ કારણોના કારણને વારંવાર નમન, અને જે કોઈ કારણથી પર છે તેને પણ વારંવાર નમન.
અરૂપરૂપાય સમસ્તરૂપિણે પરાણુરૂપાય પરાપરાય
જે રૂપ વિનાનો છે પણ સર્વ રૂપ ધારણ કરે છે, જે અતિ સૂક્ષ્મ રૂપ ધરાવે છે, પરમ અને અપાર છે, તેને નમન.
અનીશ્વરસ્ત્વં જગદીશ્વરસ્ત્વં ગુણાત્મકસ્ત્વં ગુણવર્જિતસ્ત્વમ્
તમે સ્વયં સ્વામી નથી છતાં જગતના ઈશ્વર છો, ગુણોથી ભરપૂર છો છતાં ગુણોથી પર છો.
ત્વમેવ નિર્વાણપદ પ્રદોસિ ત્વમેવ નિર્વાણમનંતશક્તે
મુક્તિનું સર્વોચ્ચ સ્થાન તમે જ છો, અનંત મુક્તિશક્તિ પણ તમે જ છો.
ત્વત્તો જગત્ત્વં જગદેવસાક્ષાજ્જગત્ત્વદીયં જગદેકબંધો
આ જગત તમારાથી ઉત્પન્ન થયું છે, તમે જ જગત છો, અને આખું જગત તમારું છે, હે જગતના એકમાત્ર સ્નેહી.
મૃડસ્ત્વમેવ શ્રુતિવર્ત્મગેષુ ત્વમેવ ભીમોઽશ્રુતિવર્ત્મગેષુ
વેદના માર્ગે ચાલનારા માટે તમે મૃડ છો, અને વેદના માર્ગે ન ચાલનારા માટે તમે ભીમ છો.
ત્વમેવ શૂલી દ્વિષતાં ત્વમેવ વિનમ્રચેતો વચસાં શિવોસિ
શત્રુઓ સામે ત્રિશૂલ ધારણ કરનાર તમે જ છો, અને વિનમ્ર હૃદયવાળા માટે વાણીથી શુભ આપનાર પણ તમે જ છો.
નમોસ્તુ તે શંકર શાંતશંભો નમોસ્તુ તે ચંદ્રકલાવતંસ
હે શંકર, શાંત અને કલ્યાણરૂપ, તમને નમન; ચંદ્રકળા ધારણ કરનાર, તમને પણ નમન.
સ એવ ધન્યસ્તવ ભક્તિભાગ્યસ્તવાર્ચકો યઃ સુકૃતી સ એવ 4.2.78.
જે તમારું ભક્તિભાવથી પૂજન કરે છે, એજ સાચે ધન્ય, ભાગ્યશાળી અને પુણ્યવાન છે.
કસ્ત્વામિહ સ્તોતુમનંતશક્તે શક્નોતિ માદૃગ્લઘુબુદ્ધિવૈભવઃ
હે અનંત શક્તિ, અમારી વચ્ચે કોણ છે જે મારી જેવી નાની બુદ્ધિથી તમારી સ્તુતિ કરી શકે?
સ્કંદ ઉવાચ ઉદીર્ય સૂર્યસ્ય સુતોતિભક્ત્યા નમઃ શિવાયેતિ સમુચ્ચરન્સઃ
સ્કંદે કહ્યું: આમ કહી, સૂર્યપુત્રે શ્રદ્ધાભાવે 'શિવને નમન' એમ ઉચ્ચાર્યું.
તતઃ શિવસ્તં તપસાતિખિન્નં નિવાર્ય તાભ્યઃ પ્રણતિભ્ય ઈશ્વરઃ
પછી ભગવાન શિવે, તપથી થાકેલા તેને રોકી, તેની પ્રણામ સ્વીકારી.
ત્વમેવ ધર્માધિકૃતૌ સમસ્ત શરીરિણાં સ્થાવરજંગમાનામ્
તમે જ સર્વ શરીરી, સ્થાવર અને જંગમના ધર્મના અધિકારી છો.
ત્વં દક્ષિણાયાશ્ચ દિશોધિનાથસ્ત્વં કર્મસાક્ષી ભવ સર્વજંતોઃ
તમે દક્ષિણ દિશાના સ્વામી છો, અને સર્વ જીવના કર્મના સાક્ષી છો.
ત્વયા યદેતન્મમભક્તિભાજા લિંગં સમારાધિતમત્ર ધર્મ
હે ધર્મ, મારા ભક્તે અહીં જે લિંગની પૂજા કરી છે, તે તમારી કૃપાથી થઈ છે.
ધર્મેશ્વરં યઃ સકૃદેવ મર્ત્યો વિલોકયિષ્યત્યવદાતબુદ્ધિઃ
જે મનુષ્ય શુદ્ધ બુદ્ધિથી એકવાર પણ ધર્મના ઈશ્વરને દર્શન કરશે—
કૃત્વાપ્યઘાનામિહ યઃ સહસ્રં ધર્મેશ્વરં પશ્યતિ દૈવયોગાત્
અહીં હજાર ગુનાઓ કર્યા પછી પણ, જે કોઈ દૈવી કૃપાથી ધર્મના સ્વામીનું દર્શન કરે છે—
યો ધર્મપીઠં પ્રતિલભ્ય કાશ્યાં સ્વશ્રેયસે નો યતતેઽત્ર મર્ત્યઃ ત્વયા યથાપ્તા ઇહ ધર્મરાજ મનોરથાસ્તે ગુરુભિસ્તપોભિઃ 4.2.78.
જે મનુષ્ય કાશીમાં ધર્મપીઠ પ્રાપ્ત કર્યા પછી પણ પોતાના કલ્યાણ માટે પ્રયત્ન કરતો નથી, હે નર, જેમ તમે મેળવ્યું છે તેમ, એના મનના ઇચ્છા ગુરુઓ અને તપસ્યાથી પૂર્ણ થાય છે.