ઇત્યુક્ત્વાદાય રત્નાનિ વાસાંસિ વિવિધાનિ ચ
આવું કહીને તેણે રત્નો અને વિવિધ પ્રકારના વસ્ત્રો લઈ લીધાં.
અગસ્ત્ય ઉવાચ કાનિ કાનિ ચ રત્નાનિ કિયંત્યપિ ચ ષણ્મુખ
અગસ્ત્યે કહ્યું: શણ્મુખ, કયા-કયા પ્રકારના રત્નો છે અને એ કેટલાં છે?
તુલા મુક્તાફલાનાં તુ કોટિદ્વય પરીમિતાઃ
મોતીનું વજન બે કરોડ જેટલું છે.
નવલક્ષાધિકં વિપ્ર ષડસ્રાણાં સુતેજસામ્
હે બ્રાહ્મણ, તેજસ્વી છમુખી રત્નો નવ લાખથી વધારે છે.
કોટયઃ પદ્મરાગાણાં પંચાવૈહિ તુલા મુને
હે મુનિ, પદ્મરાગ રત્નોનું વજન પાંચ કરોડ છે.
તથા ગોમેદ રત્નાનાં તુલાલક્ષમિતા મુનૈ
એ જ રીતે, ગોમેદક રત્નો પણ તુલામાં તોળી માપવામાં આવ્યા છે, હે મુનિ.
ગરુડોદ્ગારરત્નાનાં તુલાઃ પ્રયુતસંમિતાઃ 4.2.66.
ગરુડના ઉગાળે ઉત્પન્ન થયેલા રત્નોનું વજન ચાળીસ લાખ છે.
અષ્ટાંગાભરણાનાં ચ સંખ્યા કર્તું ન શક્યતે
આઠ પ્રકારના આભૂષણોની સંખ્યા ગણવી શક્ય નથી.
ચામરાણિ ચ ભૂયાંસિ દ્રવ્યાણ્યામોદવંતિ ચ
અનેક ચામરાં અને સુગંધિત વસ્તુઓ પણ હતી.
સર્વાણ્યપિ સમાદાય પ્રતસ્થે ભૂધરેશ્વરઃ
આ બધું એકઠું કરીને, પર્વતોના સ્વામી આગળ વધ્યા.
અનેકરત્નનિચયૈઃ ખચિતાઽખિલભૂમિકામ્
અગણિત રત્નોના ઢગલાંથી આખી ધરતી શોભાયમાન બની હતી.
સૌધાગ્રવિવિધસ્વર્ણકલશોજ્વલદિઙ્મુખામ્
મકાનની છત પર વિવિધ પ્રકારના સોનાના કલશોથી દિશાઓ તેજસ્વી બની હતી.
મહાસિદ્ધ્યષ્ટકસ્યાપિ ક્રીડાભવનમદ્ભુતમ્
મહાન આઠ સિદ્ધિઓ માટેનું રમણિય મહેલ પણ અદ્ભુત હતું.
ઇતિ કાશીસમૃદ્ધિં સ વિલોક્યાભૂદ્વિલજ્જિતઃ
આ રીતે કાશીની સમૃદ્ધિ જોઈને તે સંપૂર્ણપણે શરમાઈ ગયો.
પ્રાસાદેષુ પ્રતોલીષુ પ્રાકારેષુ ગૃહેષુ ચ
પ્રાસાદોમાં, રસ્તાઓમાં, કિલ્લાની દીવાલોમાં અને ઘરોમાં,
મણિમાણિક્યરત્નાનામુચ્છલચ્ચારુરોચિષામ્
મણિ, માનિક અને રત્નોની તેજસ્વી ઝાંખી ચમકી રહી હતી.
દ્યાવાભૂમ્યોરંતરાલં તથેતિ સમવૈમ્યહમ્ 4.2.66.
હું સમજું છું કે આકાશ અને ધરતી વચ્ચેનું અંતર પણ આવું જ છે.
અપિ વૈકુંઠભુવને નેતરસ્યેહ કા કથા
વૈકુંઠ લોકમાં પણ આવી સમૃદ્ધિ નથી, તો અહીંના બીજા સ્થળોની તો વાત જ શું?
તાવત્કાર્પટિકઃ કશ્ચિત્તલ્લોચનપથં ગતઃ
એ દરમિયાન, એક સાધુ એમના નજરે પડ્યો.
સ્વપુરોદંતમાખ્યાહિ કિમપૂર્વમિહાધ્વગ
હે મુસાફર, અમને કહો કે તારા આગળ અહીં શું નવુ અને અજાણ્યું બન્યું છે?
કોત્ર સંપ્રત્યધિષ્ઠાતા કિમધિષ્ઠાતૃ ચેષ્ટિતમ્
હમણાં મુખ્ય દેવ ક્યાં છે અને એ મુખ્ય દેવએ શું કર્યું છે?
સોપિ કાર્પટિકસ્તસ્ય ગિરિરાજસ્ય ભાષિતમ્
પછી એ સાધુએ પર્વતના રાજાના શબ્દોને જવાબ આપ્યો.
અહાનિ પંચષાણ્યેવ વ્યતિક્રાંતાનિ માનદ
હે માન આપનાર, હવે પાંચ કે છ દિવસ વીતી ગયા છે.
સમાયાતે જગન્નાથે પર્વતેંદ્ર સુતાપતૌ
જગતના સ્વામી, પર્વતરાજ અને ભક્ત પુત્ર ત્રણેય અહીં આવી ગયા છે.
યો વૈ જગદધિષ્ઠાતા સોધિષ્ઠાતાત્ર સર્વગઃ
જે જગતના અધિપતિ છે, એ સર્વવ્યાપી ભગવાન અહીં હાજર છે.
મન્યે દૃષત્સ્વરૂપોસિ દૃષદોપિ કઠોરધીઃ
મને લાગે છે કે તું રૂપે તો પથ્થર છે અને પથ્થર હોવા છતાં પણ તું કઠોર દિલવાળો છે.
સ્વભાવકઠિનાત્માપિ સ વરં હિમવાન્ગિરિઃ 4.2.66.
જેમનું સ્વભાવ કઠણ છે, તેમ છતાં હિમવંત પર્વત શ્રેષ્ઠ છે.
બિભ્રત્સહજ કાઠિન્યં જાતો ગૌરીગુરુર્ગુરુઃ
જન્મથી જ કઠણતા ધરાવતો, એ ગૌરીના પિતા અને મહાન ગુરુ બનીને જન્મ્યો.
ચેષ્ટિતં તસ્ય કો વેદ વેદવેદ્યસ્ય ચેશિતુઃ
જેના કર્મો વેદો દ્વારા જાણી શકાય છે અને જે વેદોના સ્વામી છે, એના કાર્યો કોણ જાણે?
અધિષ્ઠાતા મયા ખ્યાતસ્તથાધિષ્ઠાતૃ ચેષ્ટિતમ્
મારે અધિપતિને ઓળખાવ્યો છે અને એમના કર્મો પણ જણાવી દીધાં છે.