વેદા વિદંતિ ન યથાર્થતયા ભવંતં બ્રહ્માદયોપિ ન ચરાચર સૂત્રધાર
વેદો તને સાચા રૂપે ઓળખી શકતા નથી, બ્રહ્મા અને બીજા પણ નહીં, હે ચલ-અચલના આધાર.
ત્વદ્દુષ્ટદૃષ્ટિવિશિખૈર્નિહતાન્નિહન્મિ દૈત્યાન્પુરાંધકજલંધરમુખ્યકાંશ્ચ
તારી કઠોર નજરના તીરસથી, હું એ દૈતોને નાશ કરું છું—અંધક અને જલંધર જેવા—જેને તું પહેલાં માર્યા છે.
અન્વેષણે ઢુંઢિરયં પ્રથિતોસ્તિધાતુઃ સર્વાર્થઢુંઢિતતયા તવ ઢુંઢિ નામ
શોધવામાં, આ ઢુંઢી સર્વનો સાર તરીકે પ્રસિદ્ધ છે; અને બધા કામ માટે તને શોધવામાં આવે છે, તેથી તને ઢુંઢી કહે છે.
ઢુંઢે પ્રણમ્યપુરતસ્તવપાદપદ્મં યો માં નમસ્યતિ પુમાનિહ કાશિવાસી
જે પુરુષ ઢુંઢીને નમન કરીને, તારા કમળ જેવા પગલાંની પૂજા કરે છે, તે આ જીવનમાં કાશીનો વાસી બની જાય છે.
સ્નાત્વા નરઃ પ્રથમતો મણિકર્ણિકાયામુદ્ધૂલિતાંઘ્રિયુગલસ્તુ સચૈલમાશુ
જે માણસ પહેલા મણિકર્ણિકા પર સ્નાન કરે છે, પગલાં ધોઈને અને કપડાં પહેરીને, તે જલદી—
સામોદમોદકભરૈર્વરધૂપદીપૈર્માલ્યૈઃ સુગંધબહુલૈરનુલેપનૈશ્ચ
—સુગંધિત મોદકના ઢગલા, ઉત્તમ ધૂપ, દીવો, હાર અને સુગંધિત લપસણથી—
તીર્થાંતરાણિ ચ તતઃ ક્રમવર્જિતોપિ સંસાધયન્નિહ ભવત્કરુણાકટાક્ષૈઃ
—બીજા તીર્થો છોડીને પણ, તારી દયાળુ નજરથી એ બધું અહીં પ્રાપ્ત કરે છે.
યઃ પ્રત્યહં નમતિ ઢું ઢિવિનાયકં ત્વાં કાશ્યાં પ્રગે પ્રતિહતાખિલવિઘ્નસંઘઃ
જે વ્યક્તિ દરરોજ કાશીમાં પ્રભાતે તને, ઢુંઢી વિનાયકને નમન કરે છે, તેના બધા વિઘ્નો દૂર થઈ જાય છે.
યો નામ તે જપતિ ઢુંઢિવિનાયકસ્ય તં વૈ જપંત્યનુદિનં હૃદિ સિદ્ધયોષ્ટૌ
જે તારા નામ, ઢુંઢી વિનાયકનું જપ કરે છે, એના હૃદયમાં એ જપને આઠ સિદ્ધિઓ રોજ જપે છે.
દૂરે સ્થિતોપ્યહરહસ્તવ પાદપીઠં યઃ સંસ્મરેત્સકલસિદ્ધિદ ઢુંઢિરાજ 4.2.57.
હે ઢુંઢી રાજા, જે વ્યક્તિ દૂર રહીને પણ રોજ તારા પગલાંના પીઠને યાદ કરે છે, તું તેને સર્વ સિદ્ધિ આપે છે.
જાને વિઘ્નાનસંખ્યાતાન્વિનિહંતુમનેકધા
મને ખબર છે કે તું અનેક રીતે અનગણ્ય વિઘ્નો નાશ કરે છે.
યાનિ યાનિ ચ રૂપાણિ યત્રયત્ર ચ તેનઘ
હે નિર્દોષ, તું જે-જે રૂપે હોય, જ્યાં-જ્યાં હોય—
પ્રથમં ઢુંઢિરાજોસિ મમ દક્ષિણતો મનાક્
પ્રથમ, ધુંઢીરાજ, તમે મારા જમણા તરફ થોડા હતા.
અંગારવાસરવતીમિહ યૈશ્ચતુર્થીં સંપ્રાપ્ય મોદકભરૈઃ પરિમોદવદ્ભિઃ
અહીં, જે લોકો ચોથા દિવસે અંગારવાસર આવે છે અને મોઢકોથી ભરેલા આનંદથી ખુશ થાય છે,
યે ત્વામિહ પ્રતિ ચતુર્થિ સમર્ચયંતિ ઢુંઢે વિગાઢમતયઃ કૃતિનસ્ત એવ
અહીં, જે લોકો ચોથા દિવસે ધુંઢીને દૃઢ મનથી પૂજે છે, તેઓ સાચા બુદ્ધિશાળી છે.
માઘશુક્લચતુર્થ્યાં તુ નક્તવ્રતપરાયણાઃ
માઘ મહિનાની શુક્લ ચતુર્થીના દિવસે, જે લોકો રાત્રિવ્રતમાં નિષ્ઠા ધરાવે છે,
વિધાય વાર્ષિકીં યાત્રાં ચતુર્થીં પ્રાપ્ય તાપસીમ્
વાર્ષિક યાત્રા કરી અને તપસ્વી ચોથા દિવસે પહોંચીને,
કાર્યા યાત્રા પ્રયત્નેન ક્ષેત્રસિદ્ધિમભીપ્સુભિઃ
ક્ષેત્રમાં સફળતા ઈચ્છતા લોકો યાત્રા ઉત્સાહપૂર્વક કરવી જોઈએ.
તાં યાત્રાં નાત્રયઃ કુર્યાન્નૈવેદ્યતિલલડુકૈઃ
અહીં યાત્રા તલ અને લાડુના નૈવેદ્યથી કરવી નહીં.
હોમં તિલાજ્યદ્રવ્યેણ યઃ કરિષ્યતિ ભક્તિતઃ 4.2.57.
જે ભક્તિપૂર્વક તલ અને ઘીથી હવન કરે છે,
વૈદિકોઽવૈદિકો વાપિ યો મંત્રસ્તે ગજાનન
ગજાનન, વેદિક કે અવેદિક, જે પણ મંત્ર હોય,
ઇમાં સ્તુતિં મમકૃતિં યઃ પઠિષ્યતિ સન્મતિઃ
જે સારા મનથી મારી રચેલી આ સ્તુતિ વાંચે છે,
ઢૌંઢીં સ્તુતિમિમાં પુણ્યાં યઃ પઠેડ્ઢુંઢિ સંનિધૌ
જે ધુંઢીના સન્મુખ આ પવિત્ર સ્તુતિ વાંચે છે,
ઇમાં સ્તુતિં નરો જપ્ત્વા પરં નિયતમાનસઃ
જે પુરુષ આ સ્તુતિ મન એકાગ્ર રાખીને જપે છે,
પુત્રાન્કલત્રં ક્ષેત્રાણિ વરાશ્વાન્વરમંદિરમ્
પુત્ર, પત્ની, ખેતરો, ઉત્તમ ઘોડા અને સુંદર ઘર—
સર્વસંપત્કરં નામ સ્તોત્રમેતન્મયેરિતમ્
મારી રચેલી આ સ્તુતિ સર્વ સંપત્તિ આપનાર કહેવાય છે.
જપ્ત્વા સ્તોત્રમિદં પુણ્યં ક્વાપિ કાર્યે ગમિષ્યતઃ
જે આ પવિત્ર સ્તુતિ જપે છે અને કોઈ કાર્ય માટે જાય છે,
અન્યચ્ચ કથયામ્યત્ર શૃણ્વંત્વેતે દિવૌકસઃ
હવે હું અહીં બીજું પણ કહું છું; સ્વર્ગવાસીઓ સાંભળો.
કાશ્યાં ગંગાસિ સંભેદે નામતોર્કવિનાયકઃ
કાશી ખાતે ગંગાના સંગમ પર, તેનું નામ તોર્ક વિનાયક છે.
દુર્ગો નામ ગણાધ્યક્ષઃ સર્વદુર્ગતિનાશનઃ 4.2.57.
ગણોના અધ્યક્ષ દુર્ગા નામે છે, જે સર્વ દુર્ગતિનો નાશ કરે છે.