સૂર્યોદયમનુપ્રાપ્ય સંધ્યાવિધિવિવર્જિતઃ
સૂર્યોદય સમયે, સંધ્યાના વિધિ કર્યા વગર,
મુક્તકચ્છમશૌચં ચ સંધ્યાકર્મવિવર્જિતમ્
ઢીલા કપડાં, શુદ્ધિ વગર અને સંધ્યાકર્મ છોડીને,
સ દ્વિજો મંદભાગ્યાન્મે કેનચિદ્વણિજા સહ
મારા માટે દુર્ભાગ્યશાળી તે દ્વિજ, એક વેપારી સાથે,
અંતઃપુરિ પ્રવિષ્ટોભૂત્સ દ્વિજો મુનિસત્તમ
હે શ્રેષ્ઠ મુનિ, તે દ્વિજ અંદરના મહેલમાં પ્રવેશ્યો.
પ્રવેશો નાસ્તિ ચાસ્માકં પ્રેતાનાં તપસાં નિધે
હે તપસ્વીઓના ખજાના, અમે પ્રેતો માટે ત્યાં પ્રવેશવાનો અધિકાર નથી.
અદ્યાપિ તાનિ પાપાનિ તદ્બહિર્નિર્ગમેચ્છયા
આજે પણ, બહાર જવાની ઇચ્છા કારણે એ પાપો ટક્યા છે.
અદ્ય શ્વો વા પરશ્વો વા સ બહિર્નિર્ગમિષ્યતિ
આજે, કાલે કે પરમ દિવસે, તે બહાર જશે.
નાદ્યાપિ સ બહિર્ગચ્છેન્નાદ્યાપ્યાશા પ્રયાતિ નઃ 4.2.54.
આજે પણ તે બહાર ગયો નથી, અને અમારી આશા હજુ ટકી છે.
ચિત્રમદ્યતનં વચ્મિ તપસ્વિંસ્તન્નિશામય
આજનું એક અદભૂત ઘટના હું કહું છું, હે તપસ્વી, તમે ધ્યાનથી સાંભળો.
આપ્રયાગં પ્રતિદિનં પ્રયામઃ ક્ષુધિતા વયમ્
દરરોજ અમે ભૂખ્યા રહીને પ્રયાગ તરફ જઈએ છીએ.
સંતિ સર્વત્ર ફલિનઃ પાદપાઃ પ્રતિકાનનમ્
દરેક જંગલમાં અને બધે ફળવાળા વૃક્ષો જોવા મળે છે.
અન્યાન્યપિ ચ ભક્ષ્યાણિ સર્વેષાં સુલભાન્યહો
અન્ય ખાવા જેવી વસ્તુઓ પણ છે, અને બધું સરળતાથી મળે છે—અહો!
પરં નો દૃગ્ગતાન્યેવ દૂરે દૂરે વ્રજંત્યહો
પણ, જે કંઈ અમારી આંખ સામે આવે છે, તે વારંવાર દૂર ચાલે જાય છે—અહો!
તસ્યાંતિકમહં પ્રાપ્તઃ ક્ષુધયા પરિપીડિતઃ
હું ભૂખથી પીડાઈને એક પાસે પહોંચ્યો હતો.
યાવત્તં તુ જિઘૃક્ષામિ તાવત્તદ્વદનાંબુજાત્
જ્યારે હું તેને પકડી લઉં એમ હતો, ત્યારે એ કમળ જેવા મુખમાંથી,
શિવનામસ્મરણતો મદીયમપિ પાતકમ્
શિવનું નામ સ્મરણ કરતાં, મારી પોતાની પાપ પણ
સીમસ્થૈઃ પ્રમથૈર્નાહં સદ્યો દૃગ્ગોચરીકૃતઃ
સીમા પર રહેલા પ્રમથો દ્વારા હું તરત જ દેખાઈ ન ગયો.
અંતર્ગેહસ્ય સીમાનં પ્રાપ્તસ્તેન સહાધુના 4.2.54.
હવે, હું એ સાથે ઘરનાં અંદરના સીમા સુધી આવી ગયો છું.
આત્માનં બહુમન્યેહં ત્વાં વિલોક્યાધુના મુને
હવે તને જોઈને, હે મુનિ, હું પોતાને ભાગ્યશાળી માનું છું.
ઇતિ પ્રેતવચઃ શ્રુત્વા સ કૃપાલુસ્તપોધનઃ
પ્રીતના આ શબ્દો સાંભળીને, તે દયાળુ તપસ્વીએ
સ્વોદરં ભર યઃ સર્વે પશુપક્ષિમૃગાદયઃ
બધા પ્રાણી, પક્ષી, મૃગ અને અન્ય પોતાનું પેટ ભરે છે.
તપસાદ્ય નિજેનાહં પ્રેતમેતમઘાતુરમ્
મારી તપસ્યા દ્વારા, હું આ પાપગ્રસ્ત પ્રેતને મુક્ત કરીશ.
વિમૃશ્યેતિ સ વૈ ચિત્તે પિશાચં પ્રાહ સત્તમઃ
એ રીતે વિચાર કરીને, એ ઉત્તમ વ્યક્તિએ પિશાચને કહ્યું.
પિશાચ તે પિશાચત્વં તીર્થસ્યાસ્ય પ્રભાવતઃ
હે પિશાચ, આ તીર્થની શક્તિથી તારો પિશાચપણ દૂર થઈ જશે.
શ્રુત્વેતિ સ મુનેર્વાક્યં પ્રેતઃ પ્રાહ પ્રણમ્ય તમ્
મુનિનું વાક્ય સાંભળીને, પ્રેતએ તેને વંદન કરીને કહ્યું.
પાનીયં પાતુમપિ નો લભેયં મુનિસત્તમ । સ્નાનસ્ય કા કથા નાથ રક્ષેયુર્જલદેવતાઃ
હે મુનિश्रेष्ठ, મને પીવા માટે પાણી પણ મળતું નથી; તો સ્નાનની વાત શું, જયારે જલદેવતાઓ તેનું રક્ષણ કરે છે?
પાનસ્યાપ્યત્ર કા વાર્તા જલસ્પર્શોપિ દુર્લભઃ
અહીં પાણી પીવાની તો વાત જ શું, પાણીનો સ્પર્શ પણ અતિ દુષ્કર છે.
ઉવાચ ચ તપસ્વી તં જગદુદ્ધરણક્ષમઃ 4.2.54.
વિશ્વને ઉદ્ધાર કરવા સક્ષમ તે તપસ્વીએ તેને કહ્યું.
અસ્માદ્વિભૂતિમાહાત્મ્યાત્પ્રેત કોપિ ન કુત્રચિત્
આ વિભૂતિના મહિમાથી, ક્યાંય કોઈ પણ પ્રેતને કષ્ટ નથી થતું.
ભાલં વિભૂતિધવલં વિલોક્ય યમકિંકરાઃ
ભાળ પર વિભૂતિથી ધોળાશ જોઈને, યમના દૂતોએ