કૃતમાનો નૃપતિના સોભ્યુત્થાનાસનાદિભિઃ
રાજાએ યોગ્ય રીતે ઊભા રહી, આસન વગેરે આપી, તેમનું સન્માન કર્યું—
ત્વં તુ માં નૈવ જાનાસિ જાને ત્વાં હિ રિપુંજયમ્
પણ તું મને ઓળખતો નથી; હું તને ઓળખું છું, હે શત્રુવિજયી—
પરઃશતા મયા દૃષ્ટા રાજાનો ભૂરિદક્ષિણાઃ
હું અનેક રાજાઓને જોયા છે, જે દાનમાં ઉદાર હતા—
વિનિષ્કૃતારિષડ્વર્ગાઃ સુશીલાઃ સત્ત્વશાલિનઃ
જેઓએ છ દુશ્મનોને જીત્યા છે, સારા સ્વભાવના અને ગુણવાન છે—
દયાદાક્ષિણ્યનિપુણાઃ સત્યવ્રતપરાયણાઃ
દયા અને દાનમાં કુશળ, અને સત્યના વ્રતને પાળનારા છે—
જિતરોષરયાઃ શૂરાઃ સૌમ્યસૌંદર્યભૂમયઃ
જેઓએ ક્રોધ અને કામને જીત્યા છે, શૂરવીર છે અને સૌમ્ય સૌંદર્ય ધરાવે છે—
પરં દ્વિત્રાઃ પવિત્રા યે રાજર્ષે તવ સદ્ગુણાઃ
પણ એમાં પણ, હે રાજર્ષિ, તારા જેવા સારા ગુણવાળા માત્ર બે-ત્રણ જ ખરેખર પવિત્ર છે—
પ્રજાનિજકુટુંબસ્ત્વં ત્વં તુ ભૂદેવદૈવતઃ 4.2.52.
તું પ્રજાનો અને કુટુંબનો રક્ષક છે; તું ખરેખર રાજાઓમાં દેવતા છે—
ધન્યો માન્યોસિ ચ સતાં પૂજનીયોસિ સદ્ગુણૈઃ
તું ધન્ય છે, માન્ય છે અને સારા ગુણોથી સજ્જ સજ્જનો દ્વારા પૂજનીય છે—
કિં નઃ સ્તુત્યા તવ નૃપ દ્વિજાનામસ્પૃહાવતામ્
હે રાજા, જ્યારે દ્વિજોને કોઈ ઈર્ષ્યા નથી, ત્યારે તારી સ્તુતિ કરવાની અમને શું જરૂર છે?
ગોષ્ઠી તિષ્ઠત્વિયં તાવત્પ્રસ્તુતં સ્તૌમિ સાંપ્રતમ્
સમૂહ અહીં જ રહે, હમણાં જે વાત થઈ છે, તેની હું હવે સ્તુતિ કરું છું.
ત્વયા રાજન્વતી ચૈષાઽવનિઃ સર્વર્ધિભાજનમ્
રાજા, તમારી દ્વારા આ ધરતી સર્વ સમૃદ્ધિના પાત્ર બની છે.
ઇયં ચ રાજધાની તે કર્મભૂમાવનુત્તમા
આ ваша રાજધાની તો કર્મ માટે શ્રેષ્ઠ સ્થાન છે.
સંચિતં યદ્ધનં પુંભિર્નયસન્માર્ગગામિભિઃ
જે ધન સારા માર્ગે ચાલતા લોકોએ એકઠું કર્યું છે—
મહિમાનં પરં કાશ્યાઃ કોપિ વેદ ન ભૂપતે
રાજા, કાશીનું મહાત્મ્ય કોણ જાણે છે?
મન્યે ધન્યતરોસિ ત્વં બહુજન્મશતાર્જિતૈઃ
મને લાગે છે કે તમે અનેક જન્મોની કમાણીથી ખૂબ જ ધન્ય થયા છો.
વિશ્વેશાનુગ્રહેણૈવ ત્વયૈષા પાલ્યતે પુરી 4.2.52.
વિશ્વેશ્વરના કૃપાથી જ તમે આ પુરીનું રક્ષણ કરો છો.
અન્યચ્ચ તે હિતં વચ્મિ યદિ તે રોચતેઽનઘ
હજુ પણ, જો તમને ગમતું હોય તો, હું તમારી માટે લાભદાયી વાત કહું છું, હે નિર્દોષ.
અન્યદેવધિયા રાજન્વિશ્વેશં પશ્ય મા ક્વચિત્
રાજા, બીજું કંઈ વિચાર્યા વિના, સર્વ સમયે વિશ્વેશ્વરને જ જુઓ.
વિપ્રૈરુદર્કમિચ્છદ્ભિઃ શિક્ષણીયા યતો નૃપાઃ
જે રાજાઓને શુભ પરિણામ જોઈએ છે, તેમણે બ્રાહ્મણો પાસેથી શિક્ષા લેવી જોઈએ.
ઇતિ જોષં સ્થિતં વિપ્રં પ્રત્યુવાચ નૃપોત્તમઃ
બ્રાહ્મણ શાંતિથી બેઠો હતો, ત્યારે શ્રેષ્ઠ રાજાએ તેને જવાબ આપ્યો.
દાસોસ્મિ યજ્ઞસંભારાન્નયમેકો શતોઽખિલાન્
હું તમારો દાસ છું; યજ્ઞ માટેના બધાં સામાન—even સો વાર—એકત્ર કરો.
યદસ્તિ મેખિલં તત્ર સપ્તાંગેપિ ભવાન્પ્રભુઃ
મારે જે કંઈ છે, એ બધાં સાત અંગોમાં પણ, તમે તેના સ્વામી છો.
રાજ્યં કરોમિ યદ્બ્રહ્મન્સ્વાર્થં તન્ન મનાગપિ
બ્રાહ્મણ, હું રાજા તરીકે જે કંઈ કરું છું, એ જરા પણ મારા સ્વાર્થ માટે નથી.
રાજ્ઞાં ક્રતુક્રિયાભ્યોપિ તીર્થેભ્યોપિ સમંતતઃ
રાજાઓના યજ્ઞો અને તીર્થો, બંને સર્વ રીતે સમાન છે.
પ્રજાસંતાપજોવહ્નિર્વજ્રાગ્નેરપિ દારુણઃ
પ્રજાના દુઃખનો અગ્નિ તો વજ્ર કે સામાન્ય અગ્નિ કરતાં પણ ભયાનક છે.
યદાવભૃથસિસ્રાસુર્ભવેયં દ્વિજસત્તમ 4.2.52.
દ્વિજશ્રેષ્ઠ, જ્યારે હું અવભૃથ સ્નાન કરવા જઇશ ત્યારે—
હવનં બ્રાહ્મણમુખે યત્કરોમિ દ્વિજોત્તમ
દ્વિજશ્રેષ્ઠ, હું અગ્નિમાં જે હવન કરું છું, તે બ્રાહ્મણના મુખથી જ કરું છું.
અભિલાષેષુ સર્વેષુ જાગર્ત્યેકો હૃદીહ મે
મારા હૃદયમાં અહીં બધા ઈચ્છાઓમાંથી માત્ર એક જ ઈચ્છા જાગૃત રહી છે.
અહો અહોભિર્બહુભિઃ ફલિતો મે મનોરથઃ
અરે, ઘણા દિવસો અને રાતો પછી, મારી મનપસંદ ઈચ્છા આખરે ફળ લાવી છે.