તિગ્મરશ્મિપ્રભાવેણ વ્યાકુલીભૂતમાનસા
તીવ્ર કિરણોની તેજસ્વી પ્રકાશથી એની મનમાં ઉથલપાથલ થઈ.
ઉષ્ણગોરુષ્ણગોભિર્મે તાપ્યતે નિતરાં તનુઃ
મારી દેહ તીવ્ર તાપથી ખૂબ જ દાઝી રહી છે.
સ્વરૂપેણ પતંગી ત્વં પતંગોસૌ સહસ્રગુઃ
તમે સ્વભાવથી પંખી છો અને સહસ્રગુ પણ પંખી છે.
વિયત્સરસિ હંસોયં ભવતી હંસગામિની
આ આકાશ-સરોવર માં એ હંસ છે અને તમે હંસના પીછે ચાલો છો.
ખગીમુદ્ગીયમાનાં ખે પુનરૂચે બિલેશયા
પંખી જ્યારે આકાશમાં વખાણવામાં આવી રહી હતી, ત્યારે તે ફરીથી પોતાના બુરrowમાંથી બોલી.
વિનતે વિનતાં માં ત્વં કિં નાવસિ પતત્ત્રિણી
વિનતા, પંખી હોવા છતાં, તું મને કેમ રક્ષણ નથી આપતી?
યાવજ્જીવમહં ભૂયાં ત્વત્પાદોદકપાયિની
મારા જીવન સુધી હું તારા પગ ધોઈને આવેલું પાણી પીતી રહું, એવી મારી ઇચ્છા છે.
મૂર્ચ્છાં ગતવતી પક્ષપુટૌ ધૃત્વા બિડોરગી
બિડો-પંખી બેહોશ થઈ ગઈ, અને તેને પાંખ વચ્ચે પકડી રાખવામાં આવી.
ખખોલ્કેતિ યદુક્તા ગીઃ કદ્ર્વા સંભ્રાતચેતસા
કદ્રૂના મનમાં ગભરાટ હતો, અને તેણે 'ખખોલ્ક' શબ્દો બોલ્યા.
મનાગતિગ્મતાં પ્રાપ્તે ખે પ્રયાતિ વિવસ્વતિ 4.1.50.
જ્યારે મન તીક્ષ્ણ બને છે, ત્યારે તે આકાશમાં સૂર્ય તરફ આગળ વધે છે.
ઉક્તા વિનતયૈવૈષા તાપોપહતલોચના
આ વાત વિનતાએ જ કહી હતી, તેની આંખો તાપથી પીડાતી હતી.
કદ્રુ ત્વયા જિતં ભદ્રે યત ઉચ્ચૈઃશ્રવા હયઃ
સુભાગ્યવતી, તું કદ્રૂથી હાર ગઈ છે, કારણ કે ઉચ્ચૈ:શ્રવસ ઘોડો હવે તેના પાસે છે.
વિધિર્બલીયાન્ભુજગિ ચિત્રં જયપરાજયે
ભવિષ્યની શક્તિ વધારે છે, ઓ સાપ-સ્ત્રી; જીત અને હાર ખરેખર અજાણી છે.
વિનતાવિનતાધારા વદંતીતિ યથાગતમ્
લોકો કહે છે, 'વિનતાની વિનમ્રતા ની ધારા' જેમ તે આવી છે, તેમ.
કદાચિદ્વિનતાદર્શિ સુપર્ણનાશ્રુલોચના
ક્યારેક સુપર્ણે વિનતાને જોઈ હતી, તેની આંખોમાં આંસુ ભરેલા હતા.
સુપર્ણ ઉવાચ પ્રાતઃપ્રાતરહો માતઃ ક્વ યાસિ ત્વં દિનેદિને
સુપર્ણે કહ્યું: 'માતા, દર સવાર, અરે, તું રોજ ક્યાં જાય છે?'
કુતો નિઃશ્વસિસિ પ્રોચ્ચૈરશ્રુપૂર્ણ વિલોચના
'તારી આંખોમાં આંસુ ભરેલા છે, તું એટલી ઉંચી ઉછાસ કેમ લે છે?'
બ્રૂહિ માતર્ઝટિત્યદ્ય કુતો દૂનાસિ પત્ત્રિણિ
'માતા, આજે જલદી કહો, પંખી, તું કેમ એટલી દુ:ખી છે?'
અશ્રુનિર્માણકરણે કારણં કિં તપસ્વિનિ
'માતા, તારા સતત આંસુ વહેવાનો કારણ શું છે, ઓ તપસ્વિ?'
ધિક્તાંશ્ચ પુત્રાન્યન્માતા તેષુ જીવત્સુ દુઃખભાક્ 4.1.50.
'એવા પુત્રોને શરમ આવે, જેમની માતા જીવતી હોવા છતાં દુ:ખ સહન કરે છે.'
ઇત્યૂર્જસ્વલમાકર્ણ્ય વચઃ સૂનોર્ગરુત્મતઃ
ગરુડના પુત્રના શક્તિશાળી શબ્દો સાંભળીને,
અહં દાસ્યસ્મિ રે બાલ કદ્ર્વાશ્ચ ક્રૂરચેતસઃ
તે બોલી: 'બાળક, હું કદ્રૂ જેવી ક્રૂર હૃદયવાળી માટે દાસી બની જઇશ.'
કદાચિન્મંદરં યામિ કદાચિન્મલયાચલમ્
ક્યારેક હું મન્દર પર્વત પર જાઉં છું, ક્યારેક મલય પર્વત પર જાઉં છું.
યત્રયત્ર નયેયુસ્તે કાદ્રવેયાઃ સુદુર્મદાઃ
જે જગ્યાએ કાદ્રુના અત્યંત અહંकारी પુત્રો તને લઈ જાય છે—
ગરુડ ઉવાચ દાસીત્વકારણં માતઃ કિં તે જાતં સુલક્ષણે
ગરુડએ પૂછ્યું: મા, તું દાસી કેમ બની, એનું કારણ શું છે, ઓ શુભ સ્વરૂપે?
વિનતોવાચ ગરુડં પુરાવૃત્તમશેષતઃ
વિનતા એ ગરુડને પહેલા જે કંઈ બન્યું હતું, તે બધું જણાવી દીધું.
શ્રુત્વેતિ ગરુડઃ પ્રાહ માતરં સત્વરં વ્રજ
આ સાંભળીને ગરુડએ કહ્યું: મા, તું તરત જ જા.
યદ્દુર્લભં હિ ભવતાં યત્રાત્યંતરુચિશ્ચ વઃ
જે જગ્યાએ તને મેળવવું મુશ્કેલ છે, અને જ્યાં તારી અંતરિચ્છા છે—
તથાકરોચ્ચ વિનતા તેપિ શ્રુત્વા તદીરિતમ્
વિનતા એ એમના કહેવા પ્રમાણે કર્યું, અને તેઓએ પણ એના શબ્દો સાંભળ્યા પછી—
માતૃશાપવિમોક્ષાય યદિ દાસ્યતિ નઃ સુધામ્ 4.1.50.
માતાના શાપમાંથી મુક્ત થવા માટે જો તેઓ અમને અમૃત આપશે—