કિં બિભેતિ નરો ધીરઃ કૃતાદઘશિલોચ્ચયાત્
ધીર માણસે, પાપના ઢગલા કર્યા પછી પણ, શા માટે ડરે?
ક્વાવિમુક્તં મહાલિંગં ચતુર્વર્ગફલોદયમ્
અવિમુક્ત, એ મહાલિંગ ક્યાં છે, જે ચાર પુરુષાર્થના ફળ આપે છે?
અવિમુક્તે મહાક્ષેત્રે વિશ્વેશસમધિષ્ઠિતે
અવિમુક્ત, એ મહાન પવિત્ર સ્થળમાં, જ્યાં સર્વના સ્વામીનું અધિષ્ઠાન છે—
દ્રષ્ટારમવિમુક્તસ્ય દૃષ્ટ્વા દંડધરો યમઃ
અવિમુક્તના દર્શન કરનારને જોઈને, દંડધારી યમ—
ધન્યં તન્નેત્રનિર્માણં કૃતકૃત્યૌ તુ તૌ કરૌ
જે આંખો એ દર્શન કરે છે, તે ધન્ય છે; અને જે હાથ એ સેવા કરે છે, તે સાચે જ કૃતાર્થ છે.
ત્રિસંધ્યમવિમુક્તેશં યો જપેન્નિયતઃ શુચિઃ
જે વ્યક્તિ નિયમિત અને શુદ્ધ રહીને, દિવસના ત્રણ સંધિએ અવિમુક્તના નામનો જાપ કરે છે—
અવિમુક્તં મહાલિંગં દૃષ્ટ્વા ગ્રામાંતરં વ્રજેત્
—અવિમુક્તમાં મહા લિંગના દર્શન કર્યા પછી, તે પછી બીજા ગામ તરફ જવું જોઈએ.
અથો કિમસિ શુશ્રૂષુઃ કથયિષ્યામિ તત્પુનઃ
હવે, તું સાંભળવા ઈચ્છે છે, એટલે હું ફરીથી એ કહું છું.
અતીવ સુશ્રુતે જાતે તથાપિ ન ધિનોમ્યહમ્
તમે ખૂબ જ ધ્યાનપૂર્વક સાંભળો છો, છતાં હું તમને દોષ નથી આપતો.
અવિમુક્તેશ્વરં લિંગં ક્ષેત્રં ચાપ્યવિમુક્તકમ્
અવિમુક્તેશ્વરનું લિંગ અને અવિમુક્ત નામનું ક્ષેત્ર—
સ્વશ્રેયો દાતુરેતસ્યા વિમુક્તસ્ય મહામતે
હે વિદ્વાન, પોતાના કલ્યાણ માટે, આ અવિમુક્તમાં દાન કરવું જોઈએ.
સમીહિતાર્થ સંસિદ્ધિર્લભ્યતે પુણ્યભારતઃ
હે પુણ્યશાળી ભરત, જે ઈચ્છિત ફળ છે, તે અહીં પ્રાપ્ત થાય છે.
શ્રુતિવર્ત્મજુષઃ પુંસઃ સંસ્પર્શાન્નશ્યતો મુને
જે માણસ શાસ્ત્રના માર્ગે ચાલે છે, હે મુનિ, તેના માટે મનાઈ કરેલી વસ્તુઓનો સ્પર્શ વિનાશ લાવે છે.
વર્જિતસ્ય વિધાનેન પ્રોક્તસ્યાકરણેન વૈ
નિયમિત કરવું જોઈએ એવું ન કરવાથી, અથવા કહેવામાં આવેલ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવાથી—
નિષિદ્ધાચરણં તસ્માત્કથયિષ્યે તવાગ્રતઃ
—અને મનાઈ કરેલી વસ્તુઓમાં પ્રવૃત્તિથી, તેથી હું તારી સામે એ વાત કહું છું.
પલાંડું વિડ્વરાહં ચ શેલું લશુન ગૃંજને
પલાંડો, દૂધવાળું ડુંગર, શેલુ, લસણ અને ગૃંજન છોડ—
વ્રશ્ચનાન્વૃક્ષનિર્યાસાન્પાયસાપૂપશષ્કુલીઃ 4.1.40.
—મૂળા, વૃક્ષમાંથી નીકળતી ચીક, દૂધ, પૌઆ અને શષ્કુલી—
પય ઐકશફં હેયં તથા ક્રામેલકાવિકમ્
—દૂધ, એક ખુરવાળાં પ્રાણી, અને ક્રામેલક તથા જંગલી હંસ—
ટિટ્ટિભં કલવિંકં ચ હંસં ચક્રં પ્લવંબકમ્
—ટિટ્ટી, કલવિંક, હંસ, ચક્રવાક અને પ્લવંબક—
જાલપાદાન્ખંજરીટાન્બુડિત્વા મત્સ્યભક્ષકાન્
—જાળવાળાં પગવાળાં પક્ષી, ખંજરીટા, બુડિત્વા અને માછલી ખાવાં વાળા પક્ષી—
હવ્યકવ્યનિયુક્તૌ તુ ભક્ષ્યૌ પાઠીનરોહિતૌ
—પાઠીન અને રોહિત માછલી, જે દેવ અને પિતૃઓને અર્પણ કરવા માટે યોગ્ય છે—
શ્વાવિદ્ગોધે પ્રશસ્તે ચ જ્ઞાતાશ્ચ મૃગપક્ષિણઃ
—જંગલી સૂંર, ગોધો અને શ્રેષ્ઠમાં જાણીતા મૃગ અને પક્ષીઓ.
યજ્ઞાર્થં પશુહિંસા યા સા સ્વર્ગ્યા નેતરા ક્વચિત્
યજ્ઞ માટે જે પશુહિંસા થાય છે, એ સ્વર્ગ આપતી છે; બીજા કોઈ કારણથી એ ક્યારેય શુભ નથી.
પ્રાણાત્યયે ક્રતૌ શ્રાદ્ધે ભૈષજે વિપ્રકામ્યયા
મૃત્યુના ભયમાં, યજ્ઞમાં, પિતૃઓને અર્પણમાં, દવાઓ માટે, અથવા બ્રાહ્મણની ઈચ્છા હોય ત્યારે—
ન તાદૃશં ભવેત્પાપં મૃગયાવૃત્તિકાંક્ષિણઃ
શિકારથી જીવન ગુજરાવનાર માટે એવો પાપ નથી થતો.
મખાર્થં બ્રહ્મણા સૃષ્ટાઃ પશુ દ્રુમ મૃગૌષધીઃ
યજ્ઞ માટે બ્રહ્માએ પશુ, વૃક્ષો, હરણ અને ઔષધિઓ સર્જી છે.
પિતૃદેવક્રતુકૃતે મધુપર્કાર્થમેવ ચ 4.1.40.
પિતૃ અને દેવોને અર્પણ માટે, અને મધુપર્ક માટે પણ.
યો જંતૂનાત્મપુષ્ટ્યર્થં હિનસ્તિ જ્ઞાનદુર્બલઃ
જે પોતાનું પોષણ માટે જીવોને મારી નાખે છે અને સમજણથી દૂર છે—
ભોક્તાનુમંતા સંસ્કર્તા ક્રયિવિક્રયિ હિંસકાઃ
ખાવનાર, મંજૂર કરનાર, તૈયાર કરનાર, ખરીદનાર, વેચનાર અને મારનાર—
પ્રત્યબ્દમશ્વમેધેન શતં વર્ષાણિ યો યજેત્
જે દર વર્ષે શત વર્ષ સુધી અશ્વમેઘ યજ્ઞ કરે છે—