પ્રલપંતમિવ પ્રોચ્ચૈઃ પ્રિયં કનકકુંડલા
સોનાની કુંડળોથી શોભાયમાન મારી પ્રિય, ઊંચે બોલતી હોય એમ લાગતી હતી.
અત્રોપાયોઽસ્ત્યપત્યાપ્ત્યૈ વિસ્રબ્ધમવધારય
અહીં સંતાનપ્રાપ્તિનો ઉપાય છે—આને પૂરેપૂરો વિશ્વાસથી જાણ.
કિમુદ્યમવતાં પુંસાં દુર્લભં હિ ચરાચરે 4.1.32.
મહેનત કરનાર પુરુષ માટે ચાલતા કે અચલ કોઈ પણ વસ્તુ દુર્લભ નથી.
દૈવં હેતું વદંત્યેવં ભૃશં કાપુરુષાઃ પતે
હે સ્વામી, દુર્બળ લોકો જ હંમેશા દૈવને કારણ માને છે.
તતઃ પૌરુષમાલંબ્ય તત્કર્મ પરિશાંતયે
એટલે પોતાના પુરુષાર્થ પર આધાર રાખી, કાર્યની સિદ્ધિ માટે પ્રયત્ન કર.
અપત્યં દ્રવિણં દારા હારા હર્મ્ય હયા ગજાઃ
સંતાન, ધન, પત્ની, હાર, મહેલ, ઘોડા, અને હાથી—
વિધાતુઃ શાંભવીં ભક્તિં પ્રિય સર્વે મનોરથાઃ
હે પ્રિય, શંભુની ભક્તિથી બધા મનના ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે.
નારાયણોપિ ભગવાનંતરાત્મા જગત્પતિઃ
ભગવાન નારાયણ, જગતના સ્વામી અને સર્વના અંતર્યામી પણ—
બ્રહ્મણઃ સૃષ્ટિકર્ત્તૃત્વં દત્તં તેનૈવ શંભુના
શંભુએ જ બ્રહ્માને સૃષ્ટિ રચવાનો અધિકાર આપ્યો હતો.
મૃત્યુંજયં સુતં લેભે શિલાદોપ્યનપત્યવાન્
શિલાદે, સંતાન વિનાનો હોવા છતાં, મૃત્યુંજય નામનો પુત્ર મેળવ્યો.
ક્ષીરાર્ણવાધિપતિતામુપમન્યુરવાપ્તવાન્
ઉપમન્યુએ દુધના સાગર પર રાજપદ પ્રાપ્ત કર્યું.
જિગાય શાર્ઙ્ગિણં સંખ્યે દધીચિઃ શંભુસેવયા
દધીચીએ શંભુની સેવા દ્વારા યુદ્ધમાં શાર્ણ્ગધારીને પણ જીત્યો.
મનોરથપથાતીતં યચ્ચ વાચામગોચરમ્ 4.1.32.
જે ઇચ્છાના માર્ગથી પર છે અને શબ્દોથી પણ પામી શકાય તેમ નથી,
અનારાધ્ય મહેશાનં સર્વદં સર્વદેહિનામ્
મહાદેવને, જે સર્વ જીવોને બધું આપે છે, તેની ભક્તિ કર્યા વિના,
તસ્માત્સર્વપ્રયત્નેન શંકરં શરણં વ્રજ
એથી, સર્વ પ્રયત્નથી, શંકરનું શરણ લઈ લે.
ઇતિ શ્રુત્વા વચઃ પત્ન્યાઃ પૂર્ણભદ્રઃ સ યક્ષરાટ્
પત્નીનું આ વચન સાંભળી, પૂર્ણભદ્ર યક્ષરાજે,
દિનૈઃ કતિપયૈરેવ પરિપૂર્ણમનોરથઃ
થોડા જ દિવસોમાં તેની મનગમતી ઇચ્છા પૂર્ણ થઈ ગઈ.
નાદેશ્વરં સમભ્યર્ચ્ય કૈઃ કૈર્નાપિ સ્વચિંતિતમ્
પ્રદેશના ઈશ્વરનું પૂજન કરીને, અજાણ્યા રીતે, તેણે મનમાં વિચારેલું ફળ પ્રાપ્ત કર્યું.
અંતર્વત્ન્યથ કાલેન તત્પત્ની સુષુવે સુતમ્
પછી, યોગ્ય સમયે, તેની ગર્ભવતી પત્નીએ પુત્રને જન્મ આપ્યો.
પ્રીતિદાયં દદૌ ચાથ ભૂરિપુત્રાનનેક્ષણાત્
એ દીકરો આનંદ આપનાર હતો, પણ ઘણા પુત્રો હોવાથી તેણે વિશેષ ધ્યાન આપ્યું નહીં.
બાલોઽપિ પૂર્ણચંદ્રાભ વદનો મદનોપમઃ
બાળપણમાં પણ, તેની ચાંદની જેવી ચહેરા અને કામદેવ જેવી સુંદરતા હતી.
યદાષ્ટવર્ષદેશીયો હરિકેશોઽભવચ્છિશુઃ
જ્યારે હરિકેશ નામનો એ બાળક આશરે આઠ વર્ષનો થયો,
પાંસુક્રીડનસક્તોપિ કુર્યાલ્લિંગં રજોમયમ્ 4.1.32.
તો રેતીમાં રમતો હોય ત્યારે પણ, ધૂળથી શિવલિંગ બનાવતો.
આકારયતિ મિત્રાણિ શિવનામ્નાઽખિલાનિ સઃ
એ પોતાના મિત્રો ભેગા કરીને બધાને શિવના નામે બોલાવતો.
ધૂર્જટે ખંડપરશો મૃડાનીશ ત્રિલોચન
ધૂર્જટી, ખંડપરશુ, મૃડ, ઈશ, અને ત્રિલોચન—
શ્રીકંઠનીલકંઠેશ સ્મરારે પાર્વતીપતે
શ્રીકંઠ, નીલકંઠ, ઈશ, સ્મરારી અને પાર્વતીપતિ—
અજિનાંબરદિગ્વાસઃ સ્વર્ધુની ક્લિન્નમૌલિજ
કામચામડાનું વસ્ત્ર પહેરેલો, દિશાઓ જ કપડાં, અને ગંગાજળથી ભીંજાયેલ વાળવાળો—
સવયસ્કાનિતિ મુહુઃ સમાહ્વયતિ લાલયન્
એ વારંવાર મિત્રોનું નામ આ રીતે લઈ આનંદથી બોલાવતો.
પદ્ભ્યાં ન પદ્યતે ચાન્યદૃતે ભૂતેશ્વરાજિરાત્
ભૂતેશ્વર માટે પવિત્ર કરાયેલ જમીન સિવાય, એ પગ ક્યાંય મૂકતો નહોતો.
રસયેત્તસ્ય રસના હરનામાક્ષરામૃતમ્
એની જીભ હંમેશાં હરિના નામરૂપ અમૃતને ચાખતી रहती.