સદાસંપન્નસસ્યં ચ સૂર્વરક્ષેત્રસંકુલમ્
હંમેશા ભરપૂર પાકવાળા ખેતરો અને ઉત્તમ જમીનોથી ભરેલું રાજ્ય હશે.
દેવતાયતનાનાં ચ રાજિભિઃ પરિરાજિતમ્
દેવમંદિરોની પંક્તિઓથી ઘેરાયેલું હશે.
સુપુષ્પ કૃત્રિમોદ્યાનાઃ સસદાફલપાદપાઃ
સુંદર ફૂલોવાળા કૃત્રિમ બગીચા અને હંમેશા ફળ આપતાં વૃક્ષો હશે.
સદંભા નિમ્નગારાજિર્ન યત્ર જનતા ક્વચિત્
ગહેરી તળાવોની પંક્તિઓ હશે, જ્યાં ક્યારેય લોકો દેખાતા નથી.
વિભ્રમો યત્ર નારીષુ નવિદ્વત્સુ ચ કર્હિચિત્
જે ત્યાં સ્ત્રીઓ વિષે કે અજ્ઞાનીઓમાં ક્યારેય કોઈ ગેરસમજ નથી.
તમોયુક્તાઃ ક્ષપા યત્ર બહુલેષુ ન માનવાઃ 4.1.24.
જ્યાં રાતો અંધકારથી ભરેલી હોય છે અને ઘણાંમાં માનવો જ નથી.
ધનૈરનંધો યત્રાસ્તિ મનો નૈવ ચ ભોજનમ્
જ્યાં ધનથી અંધપણું નથી અને મન ભોજનમાં લિપ્ત નથી.
દંડઃ પરશુકુદ્દાલ વાલવ્ય જનરાજિષુ
જ્યાં લોકોની ભીડમાં કયાંક દંડ, કુહાડા અને કૂહડાં સાથે લોકો હોય છે.
અન્યત્રાક્ષિકવૃંદેભ્યઃ ક્વચિન્ન પરિદેવનમ્
માત્ર જુગારીઓના ટોળામાં જ ક્યારેક શોક જોવા મળે છે.
જાડ્યવાર્તા જલેષ્વેવ સ્ત્રીમધ્યા એવ દુર્બલાઃ
મંદપણાની વાત માત્ર પાણીમાં થાય છે અને દુર્બળતા સ્ત્રીઓમાં જ હોય છે.
ઔષધેષ્વેવ યત્રાસ્તિ કુષ્ઠયોગો ન માનવે
જ્યાં ફક્ત ઔષધિમાં જ કુષ્ઠરોગનો સંબંધ હોય છે, માનવોમાં નહિ.
કંપઃસાત્ત્વિકભાવોત્થો ન ભયાત્ક્વાપિ કસ્યચિત્
કંપન સાત્ત્વિક ભાવથી થાય છે, કોઈને ક્યારેય ભયથી નથી થતું.
દુર્લભત્વં સદા કસ્ય સુકૃતેન ચ વસ્તુનઃ
કોઈ પણ સારા વસ્તુની દુર્લભતા હંમેશા પુણ્યના કારણે જ હોય છે.
દાનહાનિર્ગજેષ્વેવ દ્રુમેષ્વેવ હિ કંટકાઃ
દાન ગુમાવવું ફક્ત હાથીઓમાં જોવા મળે છે અને કાંટા ફક્ત વૃક્ષોમાં જ હોય છે.
બાણેષુ ગુણવિશ્લેષો બંધોક્તિઃ પુસ્તકે દૃઢા
તીરમાં દોર તૂટી જવાની વાત છે અને બાંધવાની વાત પુસ્તકમાં મજબૂત રીતે લખાયેલી છે.
દંડવાર્તા સદા યત્ર કૃતસંન્યાસકર્મણામ્ 4.1.24.
જ્યાં હંમેશા દંડની વાત માત્ર સંન્યાસ લીધેલા કર્મ કરનારાઓ વિશે થાય છે.
યત્ર ક્ષપણકા એવ દૃશ્યંતે મલધારિણઃ
જ્યાં માત્ર કાપડ ન પહેરનાર, મલથી મઢાયેલા યતિઓ જ દેખાય છે.
ઇત્યાદિ ગુણવદ્દેશે ત્વયિરાજ્યં પ્રશાસતિ
આવી ગુણવત્તાવાળી ભૂમિમાં તું રાજા બનીને શાસન કરે છે.
સૌભાગ્યભાજિ રૂપાઢ્યે શૌર્યૌદાર્યગુણાન્વિતે
સૌભાગ્યશાળી, રૂપથી, શૌર્યથી, ઉદારતા અને સારા ગુણોથી ભરપૂર.
રાજ્ઞીનામયુતંભાવિ કુમારાણાં શતત્રયમ્
રાણીઓના દસ હજાર પુત્રો થશે અને રાજકુમારો ત્રણસો રહેશે.
વિજિતાનેકસમરઃ શ્રીસંતર્પિતમાર્ગણઃ
જે અનેક યુદ્ધો જીતી ચૂક્યો છે અને તેની તીરોને સમૃદ્ધિથી સંતોષ મળ્યો છે.
સંતતાવભૃથક્લિન્ન મૂર્ધજઃ ક્ષિતિષર્ષભઃ
યજ્ઞના અંતિમ સ્નાનથી વાળ ભીંજાયેલા એ રાજા રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ છે.
પદારવિંદં ગૌવિંદં હૃદિ ધ્યાયન્નતંદ્રિતઃ
ગોવિંદના કમળ જેવા પદ પર હૃદયપૂર્વક સતત ધ્યાન કરતાં,
કદાચિદુપવિષ્ટઃસન્મધ્યે રાજસભં દ્વિજ
ક્યારેક, દ્વિજ, રાજસભાના વચ્ચે બેઠા હતા,
તત્કર્મભાવિસદૃશૈસ્તદાત્વમભિનંદિતઃ
ત્યારે, સમયાનુસાર જે કર્મ ફળ આપવાનું હતું, તે પ્રમાણે તેમનો સન્માન થયો.
શ્રીમદ્વિશ્વેશ્વરો દેવો વિશ્વેષાં જગતાં ગુરુઃ 4.1.24.
શ્રીમદ્ વિશ્વેશ્વર દેવ, સર્વ જગતના ગુરુ,
નૈઃશ્રેયસીં ચ સંપત્તિં યો દેયાત્સ્મરણાદપિ
જેની માત્ર સ્મૃતિથી પણ શ્રેષ્ઠ સમૃદ્ધિ મળે છે,
યેન પુણ્યેન તે પ્રાપ્તં રાજ્યં પ્રાજ્યમકંટકમ્
જેના પુણ્યથી તું વિશાળ અને નિરાંતિરાજ્ય પામ્યો છે,
યસ્ય પ્રસાદાત્સુલભમાયુઃ પુત્રાંબરાગનાઃ
જેની કૃપાથી લાંબુ આયુષ્ય, પુત્રો, વસ્ત્રો અને સ્ત્રીઓ સરળતાથી મળે છે,
નામશ્રવણમાત્રેણ યસ્ય વિશ્વેશિતુર્વિભોઃ
જે સર્વવ્યાપી વિશ્વેશ્વરનું નામ માત્ર સાંભળવાથી,