ડાકિન્યો યાતુધાનાશ્ચ પ્રેતાદ્યાશ્ચ ભયંકરાઃ
ડાકિનીઓ, યાતુધાન, પ્રેત અને બીજા ભયાનક જીવો—
ઇમં ગાણેશ્વરં કલ્પં વિજાનન્વિજયોઽપિ ચ
આ ગણેશ્વર વિધિ જાણીને, વિજય પણ પ્રાપ્ત થાય છે.
દશાંશં ગુટિકા હુત્વા પૂજ્ય સિદ્ધિવિનાયકમ્ 1.2.61.
દશમાંશ ગુગ્ગુલ ગોળીઓ હોમ કરીને અને સિદ્ધિવિનાયકની પૂજા કરીને—
ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં પ્રથમે માહેશ્વરખણ્ડે કૌમારિકાખણ્ડે મહાવિદ્યાસાધને ગાણેશ્વરકલ્પવર્ણનંનામૈકષષ્ટિતમોઽધ્યાયઃ
આ રીતે, શ્રી સ્કાંદ મહાપુરાણના એકાશી હજાર શ્લોકોમાં, પ્રથમ માહેશ્વર ખંડ, કૌમારિકા ખંડમાં, મહાવિદ્યાની સિદ્ધિ માટે, ‘ગણેશ્વર કલ્પ વર્ણન’ નામે એકસઠમો અધ્યાય છે.
ક્ષેત્રનાથઃ કથં જજ્ઞે વદૈતચ્છૃણ્વતાં હિ નઃ
ક્ષેત્રનાથ કેવી રીતે જન્મ્યા? અમને સાંભળતા કહો.
શિવં દેવ્યા સહાસીનં પ્રણિપત્યેદમબ્રુવન્
દેવી સાથે બેઠેલા શિવને વંદન કરીને, તેઓએ આ રીતે કહ્યું.
દેવ દૈત્યેન ઘોરેણ દુર્જયેન સુરાસુરૈઃ
દેવતાઓ, એ ભયાનક દૈત્ય દ્વારા, જેને દેવો અને અસુરો જીતવા અસમર્થ છે,
ન વિષ્ણુના ન ચંદ્રેણ ન ચાન્યેનાપિ કેનચિત્
એ વિષ્ણુથી, ચંદ્રથી કે બીજાં કોઈથી પણ જીતાઈ શકતો નથી—
તેન સંપીડ્યમાનાનામસ્માકં શરણં ભવ
તેના કારણે આપણે દુઃખી થઈ રહ્યા છીએ, તો અમારો આશ્રય બની જા.
તતોઽતિકૃપયાવિષ્ટહરકંઠસ્ય કાલિમામ્
પછી, બહુ દયાથી ભરાઈ, કાળી ગળાવાળી કાલિકા,
આત્મશક્તિં તત્ર મુક્ત્વા પ્રોવાચેદં વચઃ શુભા
એણે પોતાની શક્તિ ત્યાં મુકી અને શુભ શબ્દો બોલ્યા:
દેવારિં ચ દુરાત્માનં શીઘ્રં નાશય શોભને
સુંદરા, દેવોના દુશ્મન, એ દુષ્ટ આત્માને જલદી નાશ કરી દે.
રવેણૈવ મૃતં ચક્રે સાનુગં સ્ફુટિતહૃદમ્
માત્ર એક ગર્જનાથી, એણે તેને અને તેના સાથીઓને મરી જવા મજબૂર કરી દીધા, deren હૃદય ફાટી ગયા.
યૈરાસન્વિકલા લોકાસ્ત્રયોઽપિ પ્રમૃતા યથા 1.2.62.
જેના કારણે ત્રણેય લોકોમાં અશાંતિ ફેલાઈ હતી, જાણે બધું નાશ થઈ ગયું હોય.
રુદંસ્તસ્યાઃ સમીપે ચાપ્યાગતઃ પ્રેતસદ્મનિ
એ રડતો, કાલિકા પાસે, મૃતકોના ઘર પાસે આવ્યો.
કાલિકાઽપાયયત્સ્તન્યં મા રુદેતિ પ્રજલ્પતી
કાલિકા એના રડવા પર, 'રડશો નહીં,' કહીને, એને પોતાનું સ્તન પીવડાવ્યું.
યોઽસૌ હરકંઠભવવિષાદાસીત્સુદુર્ધરઃ
હરાના ગળામાંથી ઉદ્ભવેલો જે ઝેર હતો, એ બહુ જ સહન કરવો મુશ્કેલ હતો.
બાલોઽપિ બાલરૂપં તત્ત્યક્તુમૈચ્છત્કૃતક્રિહયા:
એ બાળક, બાળક રૂપે, પોતાની ઈચ્છાથી એ ઝેર છોડવા માગતો હતો.
તતો દેવાઃ કાલિકાયાઃ શંકમાનાઃ પુનર્ભયમ્
પછી દેવતાઓએ કાલિકા માટે ફરીથી ભય અનુભવ્યો અને ચિંતિત થયા.
અસ્તિ ચેદ્ભવતાં ભીતિરન્યાન્સ્રક્ષ્યામિ બાલકાન્
'જો તમને ભય છે,' એણે કહ્યું, 'તો હું બીજાં બાળકો સર્જીશ.'
પ્રાહ તાન્બાલરૂપાંશ્ચ બાલરૂપી મહેશ્વરઃ
મહેશ્વર, બાળક રૂપે, એ બાળક રૂપાવાળાઓને કહ્યું:
ચતુર્દશાનાં ભૂર્લોકે વાસો વઃ પાલનં તથા
'ચૌદ દિવસ સુધી તમારો નિવાસ અને રક્ષણ ભૂલોકમાં રહેશે.'
નૈવેદ્યં ભવતાં રાજમાષતંદુલમિશ્રકાઃ
'તમારી ભેટમાં રાજમાની અને ચોખા મિશ્રિત અન્ન મળશે.'
તસ્ય તન્નિષ્ફલં ભાવિ ભુક્તં પ્રેતૈશ્ચ રાક્ષસૈઃ 1.2.62.
'એ ભેટ તેમને માટે નિષ્ફળ રહેશે, અને ભૂત તથા રાક્ષસો એ ભોજન કરશે.'
ક્ષેત્રપાલાઃ સ્થિતાશ્ચૈવ યથાસ્થાને નિરૂપિતાઃ
ક્ષેત્રના રક્ષકોને તેમનાં સ્થાન પર યોગ્ય રીતે રાખવામાં આવ્યા છે.
આરાધનં પ્રવક્ષ્યામિ યેન પ્રીતા ભવંતિ તે
હવે હું એ પૂજા સમજાવું છું, જેના દ્વારા તેઓ પ્રસન્ન થાય છે.
ૐક્ષાં ક્ષેત્રપાલાય નમઃ
ૐ ક્ષાં, ક્ષેત્રપાલને વંદન છે.
અનેનાત્ર ચંદનાદિ દત્ત્વા રાજમાષતણ્ડુલમિશ્રકાશ્ચ ચતુઃષષ્ટિકૃતભાગાન્વટકાન્નિવેદ્ય તાવત્યો દીપિકાસ્તાવન્તિ પત્રાણિ પૂગાનિ નિવેદ્ય દણ્ડવત્પ્રણમ્ય મહાસ્તુતિમેતાં જપેત્
અહીં ચંદન અને અન્ય વસ્તુઓ અર્પણ કરીને, રાજમાશ અને ચોખા સાથે બનેલા ચૌસઠ વટકા, એટલી જ દીવટીઓ, પાંદડા અને સુપારી અર્પણ કરી, દંડવત્ પ્રણામ કરીને આ મહા સ્તુતિનો જપ કરવો.
ૐઊર્ધ્વકેશા વિરૂ પાક્ષા નિત્યં યે ઘોરરૂપિણઃ
ૐ, જેમના વાળ ઊભા છે, આંખો અજાણી છે, અને જેઓ હંમેશા ભયાનક સ્વરૂપ ધરાવે છે—
અહ્વરો હ્યાપકુમ્ભશ્ચ ઇડાચારસ્તથૈવ યઃ
અહ્વર, આપકુંભ અને ઇડાચાર—