જ્ઞાત્વા તુ તસ્ય સંકલ્પં બ્રહ્મા ક્રૂરતરં પુનઃ ૧૫.
તેના મનનો ક્રૂર સંકલ્પ જાણીને બ્રહ્માજીએ—
ઉવાચૈનં સ ભગવાન્પ્રભુર્મધુરયા ગિરા॥ ૧૫.
—મીઠા શબ્દોમાં તેને સંબોધન કર્યું.
કિમર્થં ભૂય એવ ત્વં નિયમં ક્રૂરમિચ્છસિ ૧૫.
તું ફરીથી આવો કઠોર સંકલ્પ શા માટે લે છે?
યાવદબ્દસહસ્રેણ નિરાહારેણ વૈ ફલમ્ ૧૫.
હજારો વર્ષ ઉપવાસ કર્યા પછી પણ તેનું ફળ—
ત્યાગો હ્યપ્રાપ્તકામાનાં ન તથા ચ ગુરુઃ સ્મૃતઃ શ્રુત્વૈતદ્બ્રહ્મણો વાક્યં દૈત્યઃ પ્રાંજલિરબ્રવીત્॥ ૧૫.
જેઓની ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થઈ નથી, એના ત્યાગને મોટો માનવામાં આવતો નથી. બ્રહ્માજીના આ વચન સાંભળીને, દૈત્યે હાથ જોડીને કહ્યું:
પત્ન્યર્થેઽહં કરિષ્યામિ તપો ઘોરં પિતામહ ૧૫.
પિતામહ! હું પત્ની માટે ભયાનક તપ કરીશ.
એતચ્છ્રુત્વા વચો દેવઃ પદ્મગર્ભોદ્ભવસ્તદા ૧૫.
આ વાત સાંભળીને, કમળમાંથી જન્મેલા દેવએ—
અલં તે તપસા વત્સ મા ક્લેશે વિસ્તરે વિશ ૧૫.
બસ, પુત્ર, તું હવે વધુ તપ કરવું નહીં; વધારે દુઃખમાં પડશો નહીં.
દેવસીમંતિનીકામ્યધમ્મિલ્લકવિમોક્ષણઃ ૧૫.
દેવતાએ સીમંતિનીને ઈચ્છીને ધમ્મિલકાનો ગાંઠ છોડી દીધી.
વિસૃજ્ય ગત્વા મહિષીં નંદયા માસ તાં મુદા ૧૫.
પછી પત્નીને છોડી, પોતાની રાણી પાસે ગયો અને આનંદથી ખુશ કરી.
આહિતં ચ તતો ગર્ભં વરાંગી વરવર્ણિની ૧૫.
પછી તે સુંદર, તેજસ્વી સ્ત્રીએ ગર્ભ ધારણ કર્યો.
તતો વર્ષસહસ્રાંતે વરાંગી સમસૂયત ૧૫.
હજારો વર્ષના અંતે, તે સુંદર સ્ત્રીએ સંતાનને જન્મ આપ્યો.
ચચાલ સકલા પૃથ્વી પ્રોદ્ધૂતાશ્ચ મહાર્ણવા ૧૫.
સંપૂર્ણ ધરતી કંપાઈ ઉઠી અને મહાસાગરો પણ ઉછળી પડ્યા.
જેપુર્જપ્યં મુનિવરા વ્યાધવિદ્ધા મૃગા ઇવ ૧૫.
મહાન ઋષિઓ ડરીને, બાણ વાગેલા હરણ જેવાં, પોતાનું જપ શરૂ કર્યું.
જાતે મહાસુરે તસ્મિન્સર્વ એવ મહાસુરાઃ ૧૫.
જ્યારે એ મહાન અસુર જન્મ્યો, ત્યારે બધા જ અસુરો આનંદમાં છલકાયા.
જગુર્હર્ષસમાવિષ્ટા નનૃતુશ્ચાસુરાંગનાઃ ૧૫.
અસુરો આનંદથી ગીત ગાવા લાગ્યા અને અસુર સ્ત્રીઓ નૃત્ય કરવા લાગી.
વિષણ્ણમનસો દેવાઃ સમહેંદ્રાસ્તદાભવન્ ૧૫.
એ સમયે દેવતાઓ અને ઇન્દ્રનું મન દુઃખી અને નિરાશ થઈ ગયું.
અભિષિક્તોઽસુરો દૈત્યૈઃ કુરંગમહિષાદિભિઃ ૧૫.
દૈત્યોએ, કુર, ઙ, મહિષ અને બીજા સાથે, અસુરને રાજા તરીકે અભિષેક કર્યો.
સ તુ પ્રાપ્તમહારાજ્યસ્તારકઃ પાંડુસત્તમ ૧૫.
પાંડુવંશના શ્રેષ્ઠ, એ રીતે તારકને વિશાળ રાજ્ય મળ્યું.
શ્રૃણુધ્વમસુરાઃ સર્વે વાક્યં મમ મહાબલાઃ ૧૫.
તેણે કહ્યું: 'મહાન બળવાન અસુરો, મારા વચન સાંભળો.'
અસ્માકં જાતિધર્મેણ વિરૂઢં વૈરમક્ષયમ્ ૧૫.
અમારા કુળની પરંપરાથી આપણું વૈર ઊંડું અને કદી ન સમાપ્ત થનારું છે.
કિં તુ તત્તપસા સાધ્યં મન્યેહં સુરસંગમમ્ ૧૫.
પણ હું માનું છું કે દેવતાઓ સાથેનું મિલન માત્ર તપ દ્વારા જ શક્ય છે.
તતઃ સુરાન્વિજેષ્યામો ભોક્ષ્યામોઽથ જગત્ત્રયમ્ ૧૫.
પછી આપણે દેવતાઓને જીતશું અને ત્રણેય લોકનો આનંદ માણીશું.
અયુક્તશ્ચપલઃ પ્રાપ્તામપિ રક્ષિતુમક્ષમઃ ૧૫.
જે અસ્થિર અને અવિવેકી હોય, તે મેળવેલું પણ સાચવી શકતો નથી.
સાધુસાધ્વિત્યથોચુસ્તે વચનં તસ્ય વિસ્મિતાઃ ૧૫.
તેણાં વચનો સાંભળીને, બધા આશ્ચર્યચકિત થઈ બોલ્યા: 'સારો કહ્યું, સારો કહ્યું.'
સર્વર્તુકુસુમાકીર્ણનાનૌષધિવિદિપિતમ્ ૧૫.
એ ગુફા સર્વ ઋતુના ફૂલો અને અનેક ઔષધિઓથી ભરેલી હતી.
અનેકાકારબહુલં પૃથક્પક્ષિકુલાકુલમ્ ૧૫.
તેમાં અનેક પ્રકારનાં રૂપો અને જુદી-જુદી પક્ષીઓના ઝુંડથી ભરપૂરતા હતી.
પ્રાપ્ય તત્કંદરં દૈત્યશ્ચકાર વિપુલં તપઃ ૧૫.
એ દૈત્ય એ ગુફામાં પહોંચી અને ભારે તપશ્ચર્યામાં લાગી ગયો.
નિરાહારઃ પંચતપા વર્ષાયુતમભૂત્કિલ ૧૫.
તેણે દસ હજાર વર્ષ સુધી, ખોરાક લીધા વિના, પાંચ પ્રકારનું તપ કર્યું.
માંસસ્યાગ્નૌ જુહાવૈવ તતો નિર્માંસતાં ગતઃ ૧૫.
તેણે પોતાનું માંસ અગ્નિમાં આહુતિ આપ્યું અને પછી માંસ વિનાનો થઈ ગયો.