પ્લવમાનમિદં રાજન્માનસં શતયોજનમ્ ૧૧.
રાજા, આ માનસ સરોવર પાણી પર તરતું છે અને એની લંબાઈ સો યોજન જેટલી છે.
વ્યતીતા ઇહ ચત્વારઃ શેષે મોક્ષસ્તતઃ પરમ્ ૧૧.
અહીં ચાર અવસ્થાઓ પસાર થઈ ગઈ છે; હવે પછી મોક્ષ જ બાકી છે.
મમાભૂદીશ્વરસ્યૈવ સતીધર્મદ્રુહો નૃપ ૧૧.
રાજા, હું તો ઈશ્વરનો જ હતો, પણ મેં પવિત્રતાનો નિયમ ભંગ કર્યો હતો.
મમ પૃષ્ઠિશ્ચિરં ભૂપ ત્વયા દગ્ધાગ્નિનાઽપુરા ૧૧.
પૃથ્વીના રાજા, બહુ જૂના સમયમાં, તારા દ્વારા મારી પીઠ અગ્નિથી દાઝાઈ હતી.
ઇદં વિમાનમાયાતં ત્વયા કસ્માન્નિરાકૃતમ્ ૧૧.
આ દેવલોકનું વિમાન આવી ગયું છે, તો તું એને કેમ સ્વીકાર્યું નથી?
ચતુર્મુખેન તેનાહં સ્વર્ગાન્નિર્વાસિતઃ સ્વયમ્ ૧૧.
ચતુર્મુખ બ્રહ્માના કારણે મને સ્વર્ગમાંથી બહાર કાઢવામાં આવ્યો હતો.
તસ્માદ્વિવેકવૈરાગ્યમવિદ્યાપાપનાશનમ્ ૧૧.
માટે વિવેક અને વૈરાગ્ય અજ્ઞાન અને પાપનો નાશ કરે છે.
તન્મે ગૃહગતસ્યાદ્ય યથાતિથ્યકરો ભવાન્ ૧૧.
હવે હું તારા ઘરમાં મહેમાન તરીકે આવ્યો છું, તો તું પણ યથાયોગ્ય આત્થિથી કર.
લોમશોનામ દીર્ઘાયુર્મત્તોઽપ્યસ્તિ મહામુનિઃ ૧૧.
મારા કરતા પણ વધુ આયુષ્ય ધરાવતો એક મહાન ઋષિ લોમશા નામે છે.
તસ્માદાગચ્છ ગચ્છામસ્તમેવ સહિતાવયમ્ ૧૧.
માટે, ચાલ, આપણે બંને મળીને એના પાસે જઈએ.
ઇત્થં નિશમ્ય નૃપતેર્વચનં તદાનીં સર્વેઽપિ તે ષડથ તં મુનિમુખ્યમાશુ ૧૧.
પછી, રાજાના વચન સાંભળી, એ છેયે જણે તરત જ એ મહાન ઋષિ પાસે ગયા.
અથ તે દદૃશુઃ પાર્થ સંયમસ્થં મહામુનિમ્ ૧૨.
પછી, પાર્થ, તેમણે મહાન ઋષિને સંયમમાં લીન જોઈને દર્શન કર્યું.
જટાસ્ત્રિષવણસ્નાનકપિલાઃ શિરસા તદા ૧૨.
એ સમયે, ઋષિના જટાઓ ત્રણ વખત સ્નાન કરવાથી પીળા પડ્યા હતા.
સવ્યહસ્તે તૃણૌઘં ચ ચ્છાયાર્થે વિપ્રસત્તમમ્ ૧૨.
એ ઉત્તમ બ્રાહ્મણએ ડાબા હાથમાં છાંયાં માટે ઘાસનો ગોછો પકડ્યો હતો.
અહિંસયન્દુરુક્તાદ્યૈઃ પ્રાણિનો ભૂમિચારિણઃ ૧૨.
એમણે ક્યારેય કોઈ જીવને, કઠોર વાણી કે બીજા કોઈ રીતે, દુઃખ આપ્યું નહીં.
બકભૂપદ્વિજોલૂકગૃધ્રકૂર્મા વિલોક્ય ચ ૧૨.
અને એમણે બગલા, જમીન પર રહેતા પક્ષીઓ, દ્વિજ પક્ષીઓ, ઘુવડ, ગિધ અને કાચબાંને જોયા.
સ્વાગતાસનસત્કારેણામુના તેઽતિ સત્કૃતાઃ ૧૨.
આ માણસે આપનું આવકાર, બેઠાડું અને આદરથી ખૂબ સન્માન કર્યું છે.
ઇન્દ્રદ્યુમ્નોઽયમવનીપતિઃ સત્રિજનાગ્રણીઃ ૧૨.
આ ઇન્દ્રદ્યુમ્ન છે, પૃથ્વીનો રાજા અને પોતાના પરિવાર તથા અનુયાયીઓમાં સર્વેમાં શ્રેષ્ઠ છે.
માર્કંડેયાદિભિઃ પ્રાપ્ય કીર્ત્યુદ્ધારંચ સત્તમ ૧૨.
માર્કંડેય અને અન્ય મહાન લોકોના સંપર્કથી તેણે કીર્તિ અને મુક્તિ પામી છે, હે શ્રેષ્ઠ!
ભવતાનુગૃહીતોઽયમિહેચ્છતિ મહોદયમ્ ત્વત્સકાશમિહાનીતો બ્રૂહિ સાધ્વસ્ય વાંછિતમ્॥ ૧૨.
તમે તેને કૃપા કરી છે અને હવે તે મહાન સુખની ઇચ્છા રાખે છે; તેને તમારી પાસે લાવવામાં આવ્યો છે, તો સારા લોકો જે ઇચ્છે છે તે કહો.
પરોપકરણં નામ સાધૂનાં વ્રતમાહિતમ્ ૧૨.
સારા લોકોનું વ્રત હંમેશા બીજાની ભલાઈ કરવા જ હોય છે.
અપ્રણોદ્યેષુ પાપેષુ સાધુ પ્રોક્તમસંશયમ્ ૧૨.
જે પાપો ટાળી શકાય તેમ નથી, તેમાં પણ સારા લોકો નિર્ભય રીતે ઉભા રહે છે.
અપ્રમત્તઃ પ્રણોદ્યેષુ મુનિરેષ પ્રયચ્છતિ ૧૨.
આ મુનિ, જે ક્યારેય બેદરકાર નથી, આવાં કામોમાં પોતાનું આશીર્વાદ આપે છે.
કૂર્મ યુક્તમિદં સર્વં ત્વયાભિહિતમદ્ય નઃ ૧૨.
કૂર્મ, આજે તમે અમને જે કહેલું છે, તે બધું યોગ્ય અને યોગ્ય છે.
બ્રૂહિ રાજન્સુવિશ્રબ્ધં સન્દેહં હૃદયસ્થિતમ્ ૧૨.
હે રાજા, તમારું મનમાં જે સંશય છે, તે નિર્ભયતાથી કહો.
ભગવન્પ્રથમઃ પ્રશ્રસ્તાવદેવ મમોચ્યતામ્ ૧૨.
હે ભગવાન, હવે મને પહેલો પ્રશ્ન પૂછવાની પરવાનગી આપો.
કુટીમાત્રોઽપિ યચ્છાયા તૃણૈઃ શિરસિ પાણિગૈઃ॥ ૧૨.
હું તો એક નાનકડી ઝૂંપડીની છાંયડી પણ, હાથથી ઘાસ મુકી, માથે રાખું છું.
મર્તવ્યમસ્ત્યવશ્યં ચ કાય એષ પતિષ્યતિ ૧૨.
મૃત્યુ ચોક્કસ છે; આ શરીર એક દિવસ પડી જવાનું જ છે.
યસ્ય મૃત્યુર્ભવેન્મિત્રં પીતં વાઽમૃતમુત્તમમ્ ૧૨.
જેનું મિત્ર મૃત્યુ છે, અથવા જેણે સર્વોત્તમ અમૃત પીધું છે—
ઇદં યુગસહસ્રેષુ ભવિષ્યમભવિદ્દિનમ્ ૧૨.
આ દિવસ હજારો યુગો પછી આવ્યો છે.