તવ કીર્તિસમુચ્છેદઃ સાંપ્રતં વસુધાતલે ૭.
હમણાં તારી કીર્તિ પૃથ્વી પરથી મટાઈ રહી છે.
યદિ વાંછા મહીપાલ મમ ધામનિ સંસ્થિતૌ॥ ૭.
રાજા, જો તું મારા ધામમાં રહેવાની ઈચ્છા રાખે છે—
મદીયં સુકૃતં બ્રહ્મન્કથં ભૂમૌ ભવેદિતિ ૭.
હે બ્રાહ્મણ, મારા સારા કર્મો પૃથ્વી પર કેવી રીતે ફળ આપે?
બલવાનેષ ભૂપાલ કાલઃ કલયતિ સ્વયમ્॥ ૭.
હે રાજા, સમય પોતે જ શક્તિશાળી છે અને પોતાના મન પ્રમાણે જ કરે છે.
બ્રહ્માંડાન્યપિ માં ચૈવ ગણના કા ભવાદૃશામ્ ૭.
બ્રહ્માંડ અને હું પણ—તમારા જેવા લોકો માટે ગણતરી શું છે?
યત્કીર્તિમાત્મનો વ્યક્તિં નીત્વાભ્યેહિ પુનર્દિવમ્ ૭.
પોતાની કીર્તિ જગતમાં ફેલાવીને, ફરી સ્વર્ગમાં પાછા જાવ.
પશ્યતિસ્મ તથાત્માનં મહીતલમુપાગતમ્ ૭.
એ રીતે તેણે પોતાને પૃથ્વી પર આવ્યા હોવાનું જોયું.
નગરં સ તદા દેશમપ્રાક્ષીદિતિ વિસ્મિતઃ જના ઊચુઃ ૭.
પછી તેણે એ શહેર અને દેશ વિશે પૂછ્યું, અને આશ્ચર્યચકિત લોકોએ કહ્યું:
યત્ત્વં પૃચ્છસિ ભો ભદ્ર કઞ્ચિત્પૃચ્છ ચિરાયુષમ્ ઇન્દ્રદ્યુમ્ન ઉવાચ ૭.
હે શુભકામના ધરાવનાર, જે જાણવું છે તે લાંબા આયુષ્ય ધરાવતા કોઈને પૂછો. ઇન્દ્રદ્યુમ્ને કહ્યું.
પૃથિવીજયરાજ્યેસ્મિન્યત્ર પ્રબૂત મા ચિરમ્ જના ઊચુઃ ૭.
આ પૃથ્વી વિજયી રાજાઓના દેશમાં, જ્યાં ઘણું છે, ત્યાં વધારે સમય રોકાવું નહીં, એમ લોકોએ કહ્યું.
માર્કંડેય ઇતિ ખ્યાતસ્તં ગત્વા પૃચ્છ સંશયમ્ ૭.
તેનું નામ માર્કંડેયા છે; ત્યાં જાઓ અને તમારો પ્રશ્ન પૂછો.
નિશમ્ય પ્રણિપત્યાહ નૃપઃ સ્વહૃદયસ્થિતમ્ ઇંદ્રદ્યુમ્ન ઉવાચ ૭.
આ સાંભળીને, રાજાએ જઈને નમસ્કાર કર્યો અને પોતાના હૃદયમાં જે હતું તે કહ્યું. ઇન્દ્રદ્યુમ્ને કહ્યું:
પૃચ્છામ્યહં ભવાન્વેત્તિ ઇંદ્રદ્યુમ્નં નૃપં ન વા॥ ૭.
હું પૂછું છું—શું તમે રાજા ઇન્દ્રદ્યુમ્નને ઓળખો છો કે નહીં?
સપ્તકલ્પાન્તરે નાભૂત્કોપીંદ્રદ્યુમ્નસંજ્ઞિતઃ ૭.
સાત કલ્પોમાં કોઇ ઇન્દ્રદ્યુમ્ન નામે ઓળખાતો નથી.
સ નિરાશસ્તદાકર્ણ્ય વચો ભૂપોગ્નિસાધને ૭.
આ શબ્દો સાંભળીને, રાજા નિરાશ થઈને અગ્નિમાં પ્રવેશવાની તૈયારી કરવા લાગ્યો.
મા સાહસમિદં કાર્ષીર્ભદ્ર વાચં શ્રૃણુષ્વ મે ૭.
હે શુભકામના ધરાવનાર, આવું ઉતાવળું કામ ન કરો; મારી વાત સાંભળો.
તત્કરોમિ પ્રતીકારં તવ દુઃખોપશાંતયે ૭.
તમે દુઃખી છો, એ દૂર કરવા માટે હું પ્રયત્ન કરીશ.
નાડીજંઘ ઇતિ ખ્યાતઃ સ ત્વા જ્ઞાસ્યત્યસંશયમ્ ૭.
જેનું નામ નાડિજંઘ છે, એ ચોક્કસપણે તમને ઓળખી લેશે.
પરોપકારૈકફલં જીવિતં હિ મહાત્મનામ્ ૭.
મહાન આત્માઓનું જીવન તો બીજાના ઉપકાર માટે જ હોય છે.
તૌ પ્રસ્થિતાવિતિ તદા વિપ્રેંદ્રનૃપપુંગવૌ ૭.
પછી એ બંને, બ્રાહ્મણ અને રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, યાત્રા પર નીકળ્યા.
બકોઽથ મિત્રં સ્વં વીક્ષ્ય ચિરકાલાદુપાગતમ્ ૭.
પછી બકાએ, પોતાના મિત્રને લાંબા સમય પછી આવ્યા જોઈને,
કૃતસંવિદભૂત્પૂર્વં કુશલસ્વાગતાદિના ૭.
જે પહેલા જ સંમતિ થઈ હતી, તે પ્રમાણે, સ્વાગત અને સુખ-દુખ પૂછીને મળ્યો.
માર્કંડેયોથ તં પ્રાહ બકં પ્રસ્તુતમીપ્સિતમ્ ૭.
પછી માર્કંડેયે બકાને પોતાનું ઇચ્છિત વિષય સ્પષ્ટ કરીને કહ્યું.
એતસ્ય મમ મિત્રસ્ય તેન જ્ઞાતેન કારણમ્ ૭.
મારા મિત્ર વિશે જે કારણ છે, તે એને ખબર છે.
એતસ્ય પ્રાણરક્ષાર્થં બ્રૂહિ જાનાસિ ચેન્નૃપમ્॥ ૭.
એના જીવ બચાવવા માટે, જો તને ખબર હોય તો, રાજા, મને કહો.
ચતુર્દશ સ્મરામ્યસ્મિ કલ્પાન્વિપ્રેંદ્ર સાંપ્રતમ્ ૭.
હે બ્રાહ્મણોમાં શ્રેષ્ઠ, હાલ હું ચૌદ કલ્પો યાદ કરી શકું છું.
ઇંદ્રદ્યુમ્નો મહીપાલઃ કોઽપિ નાસીન્મહીતલે ૭.
ક્યારેક પૃથ્વી પર ઇન્દ્રદ્યુમ્ન નામનો રાજા હતો.
તતઃ સ વિસ્મયાવિષ્ટસ્તસ્યાયુરિતિ શુશ્રુવાન્ યદાયુરીદૃશં દીર્ઘં સંજાતમિતિ વિસ્મિતઃ॥ ૭.
પછી એ આશ્ચર્યથી ભરાઈ ગયો અને એનું આયુષ્ય એટલું લાંબું થયું છે એ સાંભળીને ચકિત થયો.
ઘૃતકંબલમાહાત્મ્યાન્મમ દેવસ્ય શૂલિનઃ ૭.
ઘૃતકંબલ અને મારા દેવ શૂલીના મહિમાથી,
પુરા જન્મન્યહં બાલો બ્રાહ્મણસ્યાભવં ભુવિ ૭.
પહેલા જન્મમાં, જ્યારે હું બાળક હતો, ત્યારે પૃથ્વી પર એક બ્રાહ્મણના પુત્ર તરીકે જન્મ્યો હતો.