પિત્રોક્તઃ કુપિતેનાથ જહીમાં જનનીમિતિ ૬.
પિતા ગુસ્સામાં કહ્યું: 'માતાને છોડી દો.'
વિમૃશ્ય ચિરકારિત્વાચ્ચિં તયામાસ વૈ ચિરમ્ ૬.
તે લાંબા સમય સુધી વિચારતો રહ્યો, કારણ કે આ મોટું કામ હતું, તેથી ઘણો સમય વિતાવ્યો.
કથં ધર્મચ્છલેનાસ્મિન્નિમજ્જેયમસાધુવત્ ૬.
ધર્મના નામે હું કેમ અધર્મમાં ડૂબી જઉં?
અસ્વતંત્રં ચ પુત્રત્વં કિં તુ માં નાત્ર પીડયેત્ ૬.
પુત્ર તરીકે સ્વતંત્ર નથી, પણ એથી મને દુઃખ ન થાય.
પિતરં ચાપ્યવજ્ઞાય કઃ પ્રતિષ્ઠામવાપ્નુયાત્ ૬.
પિતાને અવગણીને કોણ કદી સન્માન પામે છે?
ક્ષમાયોગ્યાવુભાવેતૌ નાતિવર્તેત વૈ કથમ્ ૬.
ક્ષમા અને સહનશીલતા બંને યોગ્ય છે; તેને ક્યારેય ઉલ્લંઘન ન કરવું.
શીલચારિત્રગોત્રસ્ય ધારણાર્થં કુલસ્ય ચ ૬.
શીલ, વર્તન, વંશ અને કુટુંબની રક્ષા માટે,
જાતકર્મણિ યત્પ્રાહ પિતા યચ્ચોપકર્મણિ ૬.
જન્મ સમયે અને પછીના સંસ્કાર સમયે પિતા જે કહે છે,
શરીરાદીનિ દેયાનિ પિતા ત્વેકઃ પ્રયચ્ચતિ ૬.
શરીર અને સંબંધિત બધું આપવું જોઈએ, પણ પિતા જ એ આપે છે.
પાતકાન્યપિ ચૂર્યંતે પિતુર્વચનકારિણઃ ૬.
પિતાના કહેવા પ્રમાણે ચાલનારના પાપ પણ નાશ પામે છે.
પિતરિ પ્રીતિમાપન્ને સર્વાઃ પ્રીણંતિ દેવતાઃ ૬.
પિતા ખુશ થાય ત્યારે બધા દેવતાઓ પણ ખુશ થાય છે.
નિષ્કૃતિઃ સર્વપાપાનાં પિતા યદભિનંદતિ ૬.
પિતાની પ્રસન્નતા બધા પાપોનું પ્રાયશ્ચિત છે.
ક્લિશ્યન્નપિ સુતઃ સ્નેહં પિતા સ્નેહં ન મુંચતિ ૬.
પુત્ર દુઃખી હોય તો પણ પ્રેમ રાખે છે; પિતા ક્યારેય પ્રેમ છોડતો નથી.
પિતા નાલ્પતરં સ્થાનં ચિંતયિષ્યામિ માતરમ્ ૬.
હું માતાને પિતાથી ઓછું સ્થાન ક્યારેય માનું નહીં.
અસ્ય મે જનની હેતુઃ પાવકસ્ય યથારણિઃ ૬.
મારી જન્મની કારણ માતા છે, જેમ અગ્નિ અરણિમાંથી થાય છે.
માતૃલાભે સનાથત્વમનાથત્વં વિપર્યયે ૬.
માતા હોય ત્યારે આશ્રય મળે છે; ન હોય ત્યારે નિરાશ્રયતા આવે છે.
શ્રિયા હીનોઽપિ યો ગેહે અંબેતિ પ્રતિપદ્યતે ૬.
ઘરમાં માતા મળે તો, ધન વગર પણ સંતોષ મળે છે.
અપિ વર્ષશતસ્યાંતે સ દ્વિહાયનવચ્ચરેત્ ૬.
સૌ વર્ષ પછી પણ, પુત્રે બે વર્ષના બાળકની જેમ વર્તવું જોઈએ.
રક્ષયેચ્ચ સુતં માતા નાન્યઃ પોષ્યવિધાનતઃ ૬.
માતા જ પોતાના બાળકને સાચવે છે; પોષણની ફરજથી બીજું કોઈ સાચવી શકતું નથી.
તદા શુન્યં જગત્તસ્ય યદા માત્રા વિયુજ્યતે ૬.
જ્યારે બાળક માતાથી અલગ થાય છે, ત્યારે તેની દુનિયા ખાલી થઈ જાય છે.
નાસ્તિ માતૃસમં ત્રાણં નાસ્તિ માતૃસમા પ્રપા ૬.
માતાની જેમ રક્ષણ કોઈ આપી શકતું નથી; માતા જેવી શરણ કોઈ નથી.
અંગાનાં વર્ધનાદંબા વીરસૂત્વે ચ વીરસૂઃ ૬.
માતા બાળકના અંગોનું વૃદ્ધિ કરે છે અને વીર પુત્રને જન્મ આપે છે, એટલે વીરોની માતા કહેવાય છે.
દેવતાનાં સમાવાપમેકત્વં પિતરં વિદુઃ મર્ત્યાનાં દેવતાનાં ચ પૂગો નાત્યેતિ માતરમ્॥ ૬.
દેવતાઓની એકતા પિતા તરીકે જાણી જાય છે, પણ મનુષ્યો અને દેવતાઓમાં કોઈ પણ સમૂહ માતાથી વધારે નથી.
પતિતા ગુરવસ્ત્યાજ્યા માતા ચ ન કથંચન ૬.
ગુરુ પતિત હોય તો તેને છોડવામાં આવે, પણ માતાને ક્યારેય છોડી શકાય નહીં.
એવં સ કૌશિકીતીરે બલિં રાજાનમીક્ષતીમ્ ૬.
કૌશિકી નદીના કાંઠે, તેણે રાજાને બલિ આપતા જોયા.
વિમૃશ્ય ચિરકાલં હિ ચિંતાંતં નાભ્યપદ્યત ૬.
લાંબા સમય સુધી વિચાર કર્યા પછી પણ, તેણે પોતાના વિચારનો અંતિમ નિર્ણય સ્વીકાર્યો નહીં.
ગાયન્ગાખામુપાયાતઃ પિતુસ્તસ્યાશ્રમાંતિકે ૬.
તે ગાઈને, પિતાના આશ્રમ પાસે પહોંચ્યો.
અતસ્તાભ્યઃ ફલં ગ્રાહ્યં ન સ્યાદ્દોષેક્ષણઃ સુધીઃ ૬.
એથી, બુદ્ધિશાળી વ્યક્તિએ તેમનાથી ફળ સ્વીકારવું જોઈએ અને તેમાં કોઈ દોષ નથી.
દુઃખિતશ્ચિંતયન્પ્રાપ્તો ભૃશમશ્રૂણિ વર્તયન્ ૬.
દુઃખી થઈને, વિચારતો, તે ઘણાં આંસુ વહાવીને ત્યાં પહોંચ્યો.
હત્વા નારીં ચ સાધ્વીં ચ કો નુ માં તારયિષ્યતિ ૬.
સ્ત્રી અને સતીને મારીને, હવે મને કોણ બચાવશે?