ઉદ્વેજયતિ ભૂતાનિ યથા ચૌરાસ્તથૈવ સઃ ૫.
તે જીવતોને એવી રીતે તકલીફ આપે છે જેમ ચોરો આપે છે.
ઇહોપપત્તિર્મમ કેન કર્મણા ક્વ ચ પ્રયાતવ્યમિતો મયેતિ ૫.
કયાં કામના ફલથી હું અહીં આવ્યો છું, અને હવે અહીંથી કયાં જવું છે?
માસૈરષ્ટભિરહ્ના ચ પૂર્વેણ વયસાયુષા ૫.
આઠ મહિના અને એક દિવસ, પહેલાંના વય અને આયુષ્યથી.
અર્ચિર્ધૂમશ્ચ માર્ગૌ દ્વાવાહુર્વેદાંતવાદિનઃ ૫.
પ્રકાશનો માર્ગ અને ધૂમનો માર્ગ—આ બે માર્ગો વિદ્વાનોએ વર્ણવ્યા છે.
યજ્ઞૈરાસાદ્યતે ધૂમો નૈષ્કર્મ્યેણાર્ચિરાપ્યતે ૫.
યજ્ઞથી ધૂમનો માર્ગ મળે છે; નિષ્કર્મથી પ્રકાશનો માર્ગ મળે છે.
યો દેવાન્મન્યતે નૈવ ધર્માંશ્ચ મનુસૂચિતાન્ ૫.
જે વ્યક્તિ દેવતાઓને અને મનુષ્યો દ્વારા બતાવેલા ધર્મોને માનતી નથી—
ઇતે તે કીર્તિતાઃ પ્રશ્રાઃ શક્ત્યા બ્રાહ્મણસત્તમ ૫.
હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ, આ માર્ગો તેમનાં શક્તિ પ્રમાણે તને સમજાવ્યા છે.
ઇતિ શ્રુત્વા ફાલ્ગુનાહં રોમાંચપુલકીકૃતઃ ૬.
આ સાંભળીને ફાલ્ગુન આનંદથી રોમાંચિત થયો, તેના વાળ ઊભા થઈ ગયા.
અહો ધન્યઃ પિતાસ્માકં યસ્ય સૃષ્ટસ્ય પાલકાઃ ૬.
અરે, અમારો પિતા ધન્ય છે, જેના સર્જનનું રક્ષણ થાય છે.
મત્તોઽપ્યનંતાત્પરતઃ પરસ્માત્સમસ્તભૂતાધિપતેર્ન કિંચિત્ ૬.
મારા પછી, અનંત પછી, બધાના સ્વામી પછી, બીજું કશું નથી.
તત્સર્વથાદ્યા ધન્યોઽસ્મિ સંપ્રાપ્તં જન્મનઃ ફલમ્ ૬.
માટે હું સાચે ધન્ય છું, કારણ કે મને જન્મનો ફલ મળ્યો છે.
તતસ્તે સહસોત્થાય શાતાતપપુરોગમાઃ ૬.
પછી બધા એકસાથે ઊભા થયા, શાતાતપ આગળ હતો.
પ્રોક્તવન્તશ્ચ માં પાર્થ વચઃ સાધુજનો ચિતમ્ ૬.
અને સારા લોકો મને, હે પાર્થ, વિચારપૂર્વક શબ્દો બોલ્યા.
કુતો વાઽઽગમનં તુભ્યં ગન્તવ્યં વા ક્વ સાંપ્રતમ્ ૬.
તમે કયાંથી આવ્યા છો, અને હવે કયાં જવું છે?
શ્રુત્વા પ્રીતિકરં વાક્યં દ્વિજાનામિતિ પાંડવ ૬.
હે પાંડવ, દ્વિજોના આનંદદાયક શબ્દો સાંભળીને—
અહં હિ બ્રહ્મણો વાક્યાદ્વિપ્રાણાં સ્થાનકં શુભમ્ ૬.
બ્રહ્માના આજ્ઞાથી, હું બ્રાહ્મણોના શુભ સ્થાન પર આવ્યો છું.
પરીક્ષન્બ્રાહ્મણાનત્ર પ્રાપ્તો યૂયં પરીક્ષિતાઃ ૬.
અહીં બ્રાહ્મણોની પરિક્ષા કરીને હું આવ્યો છું; તમે પરિક્ષિત થયા છો.
એવમુક્તો વિલોક્યૈવ દ્વિજાઞ્છાતાતપોઽબ્રવીત્ ૬.
એવું કહેતાં, શાતાતપે બ્રાહ્મણોને જોઈને કહ્યું.
કિં પુનશ્ચાપિ તત્રૈવ મહી સાગરસંગમઃ ૬.
પછી તો એ જ જગ્યા વિશે શું કહેવું, જ્યાં ધરતી સમુદ્ર સાથે મળે છે?
પુનરેકો મહાન્દોષો બિભીમો નિતરાં યતઃ ૬.
આ ઉપરાંત ત્યાં એક મોટો દોષ છે, જેને આપણે ખૂબ જ ડરીએ છીએ.
સ્પર્શેષુ ષોડશં ચૈકવિંશં ગૃહ્ણંતિ નો ધનમ્ ૬.
એ જગ્યાએ, સોળમો અને એકવીસમો સ્પર્શ થાય છે, અને એ લોકો ધન લેતા નથી.
વરં બુભુક્ષયા વાસો મા ચૌરકરગા વયમ્ અર્જુન ઉવાચ ૬.
ભૂખમાં રહેવું વધુ સારું છે, ચોરોના હાથમાં પડવાથી.
કિં ધનં ચ હરંત્યેતે યેભ્યો બિભ્યતિ બ્રાહ્મણાઃ નારદ ઉવાચ ૬.
એ લોકો કયું ધન લઈ જાય છે, જેમને બ્રાહ્મણો ડરે છે?
તસ્યાપહારભીતાસ્તે મામૂચુરિતિ બ્રાહ્મણાઃ ૬.
એ લોકોના ચોરીના ડરથી બ્રાહ્મણોએ મને એમ કહ્યું.
જાગ્રતાં તુ મનુષ્યાણાં ચૌરાઃ કુર્વંતિ કિં ખલાઃ ૬.
જાગતા માણસો સાથે દુષ્ટ ચોરો શું કરે છે?
તેન કિં નામ સંસાધ્યં ભૂમિસ્તં ગ્રસતે નરમ્॥ ૬.
તો પછી, એથી શું સાચે જ મળતું હોય છે? ધરતી એ માણસને ગળી જાય છે.
વયં ચૌરભયાદ્ભીતાસ્તે હરંતિ ધનં મહત્ ૬.
અમે ચોરોના ડરથી ભયભીત થઈને, મોટું ધન ગુમાવ્યું છે.
ખલાશ્ચૌરા ગતાઃ ક્વાપિ તતો નત્વાઽઽગતા વયમ્ ૬.
દુષ્ટ ચોરો ક્યાંક ચાલ્યા ગયા છે, અને અમે નમાવીને પાછા આવ્યા છીએ.
પ્રતિગ્રહશ્ચ વૈ ઘોરઃ ષષ્ઠાંઽશફલદસ્તથા ૬.
દેનદાર સ્વીકારવું પણ ભયાનક છે, અને એમાં માત્ર છઠ્ઠો ભાગ ફળ મળે છે.
મૂઢબુદ્ધ્યા હિ કો નામ મહીસાગરસંગમમ્ ૬.
મૂર્ખ મનવાળો કોણ ધરતી અને સમુદ્રના સંગમ પર જશે?