ભૂષણાનિ મહાર્હાણિ તેભ્યો દેવ્યૈ પરંતપઃ ૨.
મહાન તપસ્વીએ દેવીને બહુ કિંમતી આભૂષણો આપ્યા.
દેવ્યા ગતં વૈ સ્વપિતુર્ગૃહં તદા વિમૃશ્ય સર્વં ભગવાન્મહેશઃ ૨.
દેવી પિતાના ઘરે પહોંચી ત્યારે, ભગવાન મહેશ્વરે બધું વિચારી લીધું.
દાક્ષાયણી ગતા તત્ર યત્ર યજ્ઞો મહાનભૂત્ ૩.
દક્ષાયણી ત્યાં ગઈ, જ્યાં મોટો યજ્ઞ ચાલી રહ્યો હતો.
દ્વારિ સ્થિતા તદા દેવા અવતીર્ય નિજાસનાત્ ૩.
એ સમયે, જ્યારે તે દ્વારે ઊભી હતી, દેવતાઓ પોતાના આસન પરથી ઊભા થયા.
માતરં પિતરં દૃષ્ટ્વા સુહૃત્સંબંધિ વાંધવાન્ ૩.
માતાપિતા, મિત્રો અને સગા-સંબંધીઓને જોઈને—
બભાષે વચનં દેવી પ્રસ્તાપસદૃશં તદા ૩.
દેવીએ પછી દુઃખને યોગ્ય એવા શબ્દો બોલ્યા.
યેન પૂતમિદં સર્વં સમગ્રં સચરાચરમ્ ૩.
જેના દ્વારા આખું જગત, ચાલતું અને અચળ, શુદ્ધ થયું છે—
દ્રવ્યં મંત્રાદિકં સર્વં હવ્યં કવ્યં ચ યન્મયમ્ ૩.
બધા દ્રવ્યો, મંત્રો અને દેવો તથા પિતૃઓને અર્પણ થયેલું બધું, એ જના રૂપ છે.
શંભુના હિ વિના તાત કથં યજ્ઞઃ પ્રવર્તતે ૩.
હે પિતા, શંભુ વિના યજ્ઞ કેવી રીતે ચાલી શકે?
હે ભૃગો ત્વં ન જાનાસિ હે કશ્યપ મહામતે ૩.
હે ભૃગુ, તું જાણતો નથી; હે કશ્યપ, મહાન બુદ્ધિશાળી—
હે વિષ્ણો ત્વં મહાદેવં જાનાસિ પરમેશ્વરમ્ ૩.
હે વિષ્ણુ, તું મહાદેવ, પરમેશ્વરને ઓળખે છે.
પુરા પંચમુખો ભૂત્વા ગર્વિતોસિ સદાશિવમ્ ૩.
એક વખત, તું પાંચ મુખવાળો બનીને, સદા શિવ સામે ગર્વ કર્યો હતો.
ભિક્ષાટનં કૃતં યેન પુરા દારુવને વિભુઃ ૩.
દારુવનમાં ભગવાને એક વખત ભિક્ષા માંગી હતી.
શપ્તેનાપિ ચ રુદ્રેણ ભવદ્ભિર્વિસ્મૃતં કથમ્ ૩.
રુદ્રે શાપ આપ્યો હોવા છતાં, તમે બધા એ વાત કેમ ભૂલી ગયા છો?
લિંગભૂતં જગત્સર્વં જાતં તત્ક્ષણમેવ હિ ૩.
એ જ ક્ષણે આખું જગત લિંગરૂપ બની ગયું.
સર્વે દેવાશ્ચ સંભૂતા યતો દેવસ્ય શૂલિનઃ ૩.
શૂલીધારી દેવથી બધા દેવતાઓ ઉત્પન્ન થયા.
તસ્યા વચનમાકર્ણ્ય દક્ષઃ ક્રુદ્ધોઽબ્રવીદ્વચઃ ૩.
એના વચન સાંભળી દક્ષે ગુસ્સાથી કહ્યું:
ગચ્છ વા તિષ્ઠવા ભદ્રે કસ્માત્ત્વં હિ સમાગતા ૩.
ભદ્રે, તું જા કે રહી જા, પણ અહીં શા માટે આવી છે?
અકુલીનો વેદબાહ્યો ભૂતપ્રેતપિશાચરાટ્ ૩.
તે કોઈ વંશનો નથી, વેદથી બહાર છે, ભૂત-પ્રેત અને પિશાચનો સ્વામી છે.
મયા દત્તાસિ સુશ્રોણિ પાપિના મંદબુદ્ધિના ૩.
સુંદર કટિવાળી, હું તને એ પાપી અને મૂર્ખને આપી દીધી.
તસ્માત્કાયં પરિત્યજ્ય સ્વસ્થા ભવ શુચિસ્મિતે ૩.
એથી, પવિત્ર સ્મિતવાળી, આ શરીર ત્યજી ને શાંત થા.
નિંદાયુક્તં સ્વપિતરં વિલોક્ય રુષિતા ભૃશમ્ ૩.
પિતા તરફથી અપમાન મળતાં, તે ખૂબ જ ગુસ્સે થઈ.
શંકરં દ્રષ્ટુકામાંહ કિં વક્ષ્યે તેન પૃચ્છિતા તાવુભૌ નરકે યાતો યાવચ્ચન્દ્રદિવાકરૌ॥ ૩.
શંકરાને જોવા ઇચ્છતી, એ બોલી: 'જો એ પૂછશે તો હું શું કહું? ચંદ્ર અને સૂર્ય જેટલો સમય રહેશે, તમે બંને નર્કમાં જશો.'
તસ્માત્તયક્ષ્યામ્યહં દેહં પ્રવેક્ષ્યામિ હુતાશનમ્॥ ૩.
એથી, હવે હું આ શરીર ત્યજી ને અગ્નિમાં પ્રવેશીશ.
એવં મીમાંસમાના સા શિવરુદ્રેતિભાષિણી ૩.
એ રીતે, 'શિવ' અને 'રુદ્ર' નામ લેતી, એ મનમાં નક્કી કરી રહી હતી.
હાહાકારેણ મહતા વ્યાપ્તમાસીદ્દિગંતરમ્ ૩.
મોટો રડવાનો અવાજ ચારેય દિશામાં ફેલાઈ ગયો.
શસ્ત્રૈઃ સ્વૈર્જધ્નુરાત્માનં સ્વાનિ દેહાનિ ચિચ્છિદુઃ ૩.
બધાએ પોતાના શસ્ત્રોથી પોતાને ઘાયલ કર્યા અને પોતાનું શરીર કાપી નાખ્યું.
નીરાજયંતસ્ત્વરિતા ભસ્મીભૂતાશ્ચ જજ્ઞિરે ૩.
ઝડપી રીતે આરતી કરવા દોડ્યા અને બધી બળીને રાખ થઈ ગઈ.
શસ્ત્રપ્રાહારૈઃ સ્વાંગાનિ ચિચ્છિદુશ્ચાતિભીષણાઃ ૩.
ભયાનક રીતે શસ્ત્રના ઘા મારીને પોતાના અંગો કાપી નાખ્યા.
ગણાસ્તત્રાયૂતે દ્વે ચ તદદ્ભુતમિવાભવત્ ૩.
ત્યાં બે ગણા દળો દેખાયા; એ જાણે અદ્ભુત ઘટના બની.