રાગબીજસમુદ્ભૂતઃ સંસારવિટપો મહાન્
આ સંસારરૂપી વિશાળ વૃક્ષ રાગના બીજમાંથી ઉગે છે.
સર્વેષામૂષરાણાં તુ કાશી પરમ ઊષરઃ 4.2.74.
બધા બાંઝ જમીનોમાં કાશી સર્વોત્તમ બાંઝ જમીન છે.
સ્મરિષ્યંતીહ યે કાશીમવશ્યં તેપિ સાધવઃ
અહીં જે લોકો કાશીનું સ્મરણ કરે છે, તેઓ પણ નિશ્ચિતપણે સારા છે.
વિભૂતિઃ સર્વલોકાનાં સત્યાદીનાં સુભંગુરા
બધા લોકોથી, સત્ય વગેરેની મહિમા બહુ જ નાજુક છે.
કૃમિકીટપતંગાનામવિમુક્તે તનુત્યજામ્
અવિમુક્તમાં મરતા કીડા, જીવજંતુ અને પંખીઓ માટે પણ.
વારાણસી યદા પ્રાપ્તા કદાચિત્કાલપર્યયાત્
જીવનના કોઈ પણ સમયે જ્યારે વારાણસી પ્રાપ્ત થાય છે.
પૂર્વતો મણિકર્ણીશો બ્રહ્મેશો દક્ષિણે સ્થિતઃ
પૂર્વ તરફ મણિકર્ણીશ અને દક્ષિણ તરફ બ્રહ્મેશ ઊભા છે.
305b ઇત્યેતદુત્તમં ક્ષેત્રમવિમુક્તે મહાફલમ્
આ અવિમુક્તનું શ્રેષ્ઠ ક્ષેત્ર મહાન ફળ આપતું છે.
ક્ષેત્રં પ્રદક્ષિણીકૃત્ય રાજસૂયફલં લભેત્
ક્ષેત્રની પરિક્રમા કરવાથી રાજસૂય યજ્ઞ જેટલું ફળ મળે છે.
અવિમુક્ત સમં ક્ષેત્રમપિ બ્રહ્માંડગોલકે
અવિમુક્તનું ક્ષેત્ર બ્રહ્માંડમાં પણ સમાન છે.
રક્ષંતિ સતતં ક્ષેત્રં યત્ર પાશાસિપાણયઃ
જ્યાં પાશ અને તલવાર ધારણ કરનારાઓ રહે છે, ત્યાં તેઓ હંમેશાં ક્ષેત્રનું રક્ષણ કરે છે.
પ્રાગ્દ્વારમટ્ટહાસશ્ચ ગણકોટિપરીવૃતઃ 4.2.74.
પૂર્વ દ્વારે મઠ્ઠહાસ અનેક ગણો સાથે ઘેરાયેલો ઊભો છે.
તથૈવ ભૂતધાત્રીશઃ ક્ષેત્રદક્ષિણરક્ષકઃ
એ જ રીતે, ભૂતધાત્રીશ દક્ષિણ બાજુના ક્ષેત્રના રક્ષક છે.
ઉદગ્દ્વારં તથા રક્ષેદ્ઘંટાકર્ણો મહાગણઃ
ઉત્તર દ્વાર પર મહાગણ ઘંટાકર્ણ પણ રક્ષણ કરે છે.
રક્ષઃ કાષ્ઠાં શંકુકર્ણો દૃમિચંડો મરુદ્દિશમ્
પશ્ચિમ બાજુનું રક્ષણ શંકુકર્ણ અને દૃમિચંડા કરે છે, જે પવનની દિશા તરફ છે.
કાલાક્ષોરણ ભદ્રસ્તુ કૌલેયઃ કાલકંપનઃ
કાલાક્ષોરણ, શુભ, કૌલેય અને કાલકંપન.
વીરભદ્રો નભશ્ચૈવ કર્દમાલિપ્તવિગ્રહઃ
વીરભદ્ર અને નભ, જેમના શરીર પર કાદવ લગાવેલું છે.
વિશાલાક્ષો મહાભીમઃ કુંડોદરમહોદરૌ
વિશાળાક્ષ, ભયાનક, કુંડોદર અને મહોદર.
નંદિસેનશ્ચ પંચાલઃ ખરપાદકરંટકઃ
નંદીસેન, પંચાલ, ખરપાદ અને કરંટક—
તસ્મિન્ક્ષેત્રે મહાપુણ્યે લિંગમોંકારસંજ્ઞકમ્
તે પવિત્ર ક્ષેત્રમાં એક ઓંકાર નામનું લિંગ છે.
કપિલશ્ચૈવ સાવર્ણિઃ શ્રીકંઠઃ પિગલોંશુમાન્
કપિલ, સાવર્ણિ, શ્રીકંઠ, પિગલ અને અંશુમાન—
એકદા તસ્ય લિંગસ્ય કૃત્વા પંચાપિપૂજનમ્ 4.2.74.
એક વખત તેમણે એ લિંગની પાંચ વસ્તુઓથી પૂજા કરી.
અન્યચ્ચ તે પ્રવક્ષ્યામિ તત્ર યદ્વૃત્તમદ્ભુતમ્
હું તને ત્યાં થયેલું એક અદ્ભુત ઘટના પણ કહું છું, મુનિ.
એકા ભેકી મુને તત્ર ચરંતી લિંગ સન્નિધૌ
મુનિ, ત્યાં લિંગની પાસે એક દેડકી ફરતી હતી.
સા તત્ર મૃત્યું ન પ્રાપ શિવનિર્માલ્યભક્ષણાત્
શિવના પ્રસાદ ખાવાથી એ દેડકીનું મૃત્યુ થયું નહોતું.
વરં વિષમપિપ્રાશ્યં શિવસ્વં નૈવ ભક્ષયેત્
શિવની વસ્તુ ખાવાથી તો ઝેર પીવું પણ સારું છે.
શિવસ્ય પરિપુષ્ટાંગાઃ સ્પર્શનીયા ન સાધુભિઃ
શિવના પ્રસાદથી પોષાયેલી દેહ ધરાવનારને સારા લોકો સ્પર્શતા નથી.
કશ્ચિત્કાકઃ સમાલોક્ય મંડૂકીં તામિતસ્તતઃ
કોઈ કાગડે એ દેડકી જોઈ અને અહીંથી ત્યાં તેની પાસે ગયો.
306a વર્ષાભ્વી તેન સા ક્ષિપ્તા કાકેન ક્ષેત્રબાહ્યતઃ
એ કાગડે દેડકી પકડી અને તેને ક્ષેત્રની બહાર ફેંકી દીધી.
પ્રદક્ષિણીકરણતો લિંગસ્યસ્પર્શનાદપિ
લિંગની પરિક્રમા અને સ્પર્શ કરવાના ફળે,