નિર્મીયતે સુનિર્માણો જન્મિ નિર્વાણદાયિનઃ
મુક્તિ આપનાર જન્મદાતા દ્વારા એક અદભુત અને સંપૂર્ણ સર્જન થાય છે.
યત્રાતિમિત્રતેજોભિઃ શલાકાભિઃ સમંતતઃ 4.2.66.
ત્યાં અસીમ તેજના કિરણોથી ચારેય બાજુ દંડો ગોઠવાયેલા છે.
યત્ર સંતિ શતં સ્તંભા ભાસ્વંતો દ્વાદશોત્તરાઃ
ત્યાં એકસો બાર તેજસ્વી સ્તંભો છે, જે ચમકતા રહે છે.
ચતુર્દશસુ યા શોભા વિષ્ટપેષુ સમંતતઃ
ચૌદે લોકમાં જે તેજ અને શોભા છે, એ અહીં બધે વ્યાપી છે.
ચંદ્રકાંતમણીનાં ચ સ્તંભાધાર શિલાશ્ચ યાઃ
અને સ્તંભોને આધાર આપતી પથ્થરો ચાંદ્રકાંતિ મણિની બનેલી છે.
પદ્મરાગેંદ્રનીલાનાં શાલીનાઃ શાલભંજિકાઃ
હોલ અને સ્ત્રીઓની મૂર્તિઓ પદ્મરાગ અને ઇંદ્રનીલ મણિની બનેલી છે.
સ્ફુરત્સ્ફટિકનિર્માણ શ્લક્ષ્ણ પદ્મશિલાતલે
ચમકતા સ્ફટિક અને કોમળ કમળપથ્થરથી બનેલા મજાના ફ્લોર છે.
આરક્તપીતમંજિષ્ઠ નીલકિર્મીરવર્ણકૈઃ
ત્યાં ગાઢ લાલ, પીળા, મંજિષ્ઠા અને નીલકમળના રંગો છવાયેલા છે.
દૃક્પિચ્છિલા વિલોક્યંતે માણિક્યસ્તંભરાજયઃ
માણિક્ય જેવા તેજસ્વી સ્તંભરાજાઓની ચમકતી સપાટી જોઈ શકાય છે.
રત્નાકરેભ્યઃ સર્વેભ્યો ગણા રત્નોચ્ચયાન્બહૂન્
બધા રત્નસાગરોમાંથી અનેક રત્નોના ઢગલા અહીં લાવવામાં આવે છે.
યત્ર પાતાલતલતો નાગાનાં કોશવેશ્મતઃ
ત્યાં પાતાળની અંદરથી નાગોના ખજાના મળે છે.
શિવભક્તઃ સ્વયં યત્ર પૌલસ્ત્યઃ સ્વદ્રિકૂટતઃ 4.2.66.
ત્યાં શિવભક્ત પૌલસ્ત્ય પોતાનાં શિખર પરથી આવે છે.
પ્રાસાદનિર્મિતિં શ્રુત્વા ભક્તા દ્વીપાંતરસ્થિતાઃ
પ્રાસાદના નિર્માણની વાત સાંભળી, બીજા દ્વીપોમાં રહેતા ભક્તો આવે છે.
ચિંતામણિઃ સ્વયં યત્ર કમર્ણે વિશ્વકર્મણે
ત્યાં ચિંતામણિ પોતે વિશ્વકર્માના કાનમાં શોભે છે.
નાનાવર્ણપતાકાશ્ચ યત્ર કલ્પમહીરુહઃ
ત્યાં કલ્પવૃક્ષો વિવિધ રંગની ધ્વજાઓથી શોભાયમાન છે.
અબ્ધયો યત્ર સતતં દધિક્ષીરેક્ષુસર્પિષામ્
ત્યાંના સાગરો હંમેશા દહીં, દૂધ, ઈખરાસ અને ઘીથી ભરેલા રહે છે.
યત્ર કામદુઘા નિત્યં સ્નપયેન્મધુધારયા
ત્યાં કામધેનુ ગાયો હંમેશા મધની ધારા વડે સ્નાન કરાવે છે.
ગંધસારરસૈર્યં ચ સેવતે મલયાચલઃ
અને મલય પર્વત સુગંધિત લાકડાંના રસ અને સુગંધથી તેની સેવા કરે છે.
ઇત્યાદ્ય પૂર્વં યત્રાસ્તિ પ્રત્યહં શંકરાલયે
આ રીતે, શરૂઆતથી જ જ્યાં શંકરનાં મંદિરમાં રોજ પૂજા થાય છે—
ઇતિ તસ્ય સમૃદ્ધિં તાં દૃષ્ટ્વા જામાતુરદ્રિરાટ
એ જમાતાની એ સમૃદ્ધિ જોઈને, પર્વતના રાજાએ—
તસ્મૈ કાર્પટિકાયાથ સ દત્ત્વા પારિતોષિકમ્
પછી, એ ભિખારીને તેણે ઈનામ આપ્યું—
ઉવાચેતિ મનસ્યેવ વિસ્મયોત્ફુલ્લલોચનઃ 4.2.66.
અને મનમાં વિચારતા, આશ્ચર્યથી આંખો ફાટીને, એમ કહ્યું—
યસ્ય દેશો ન વિદિતો યસ્તુ વૃત્તિપરાઙ્મુખઃ 4.2.66.
જેનું દેશ અજાણ છે, અને જે જીવનની કમાઈથી દૂર રહે છે—
સુપર્વણિ સુપાત્રાય સુતાથ શ્રદ્ધયાધિકમ્ 4.2.66.
શુભ દિવસે, યોગ્ય વ્યક્તિને, અને શ્રદ્ધાથી વધારે—
પ્રણમ્ય દંડવદ્ભૂમૌ કૃતાંજલિપુટૌ ગણૌ 4.2.66.
ભૂમિ પર દંડवत્ નમન કરીને, હાથ જોડીને, દેવોના સમૂહને—
ઉમા શ્રુત્યેતિ સંહૃષ્ટા કદંબકુસુમશ્રિયમ્ 4.2.66.
આ સાંભળીને, ઉમા ખુશ થઈ, કદંબના ફૂલની જેમ તેજસ્વી બની.
શ્રુત્વા શૈલેશ માહાત્મ્યં શ્રદ્ધયા પરયા નરઃ
જે મનુષ્ય શ્રેષ્ઠ શ્રદ્ધાથી શૈલેશનું મહાત્મ્ય સાંભળે—
અન્યચ્ચ શૃણુ વિપ્રેંદ્ર વૃત્તાતં તત્ર સંભવમ્
અને હવે, બ્રાહ્મણોમાં શ્રેષ્ઠ, ત્યાં જે બન્યું તેનું વર્ણન સાંભળો.
ઇત્થં કથાં પ્રકુર્વાણે રત્નશેસ્ય મહેશ્વરે
રત્નશેષે મહેશ્વરને આ વાર્તા કહેતા—
મહિષાસુરપુત્રોસૌ સમાયાતિ ગજાસુરઃ
મહિષાસુરનો પુત્ર, ગજાસુર, આવી રહ્યો છે—