પ્રત્યંગણં પ્રતિગૃહં પ્રાવિશદ્યોગિનીગણઃ
યોગિનીઓનો સમૂહ દરેક આંગણાં અને દરેક ઘરમાં પ્રવેશ્યો.
ન ચ્છિદ્રં લેભિરે ક્વાપિ નૃપવિઘ્નચિકીર્ષવઃ તસ્થુઃ સંમંત્ર્ય તત્રૈવ ન ગતા મંદરં પુનઃ
રાજાને અટકાવવાનો પ્રયાસ કરતા, તેઓ ક્યાંય કોઈ ખોટ શોધી શક્યા નહીં; ત્યાં જ બેઠા રહી ચર્ચા કરતા અને મંદર પર પાછા ગયા નહીં.
પ્રભુકાર્યમનિષ્પાદ્ય સદઃ સંભાવનૈધિતઃ 4.1.45.
માલિકનું કામ પૂરું કરીને, સભામાં તેની ખૂબ ઇજ્જત થઈ.
અન્યચ્ચ ચિંતિતં તાભિર્યોગિનીભિરિદં મુને
મુનિ, એ યોગિનીઓએ આ વાત પણ વિચારેલી હતી.
પ્રભૂરુષ્ટોપિ સદ્ભૃત્યે જીવિકામાત્રહારકઃ
માલિક ગુસ્સે હોય તો પણ, સારા સેવક પાસેથી માત્ર જીવન જાળવવા જેટલું જ લે છે.
નાદ્યાપિ કાશીં સંત્યજ્ય તદારભ્ય મહામુને
મહામુનિ, એ સમયથી આજ સુધી તે કાશી છોડીને ગયો નથી.
પ્રાપ્યાપિ શ્રીમતીં કાશીં યસ્તિતિક્ષતિ દુર્મતિઃ
શ્રેષ્ઠ કાશી મેળવીને, કયાં મૂર્ખ ત્યાંથી જવું સહન કરે?
કઃ કાશીં પ્રાપ્ય દુર્બુદ્ધિરપરત્ર યિયાસતિ
કોણ કાશી પહોંચીને, એવી ખોટી સમજ ધરાવે કે બીજે જવું ઈચ્છે?
વિમુખોપીશ્વરોસ્માકં કાશીસેવનપુણ્યતઃ
અમારા ભગવાનથી દૂર થઈ જાય તો પણ, કાશી સેવા કરવાના પુણ્યથી—
દિનૈઃ કતિપયૈરેવ સર્વજ્ઞોપિ સમેષ્યતિ
—માત્ર થોડા દિવસોમાં જ સર્વજ્ઞ પણ ત્યાં આવી પહોંચે છે.
શંભોઃ શક્તિરિયં કાશી કાચિત્સર્વૈરગોચરા
આ કાશી શંભુની શક્તિ છે, જે બધાના પહોંચથી બહાર છે.
ઇતિ નિશ્ચિત્ય મનસિ શંભોરાનંદકાનને
આ રીતે મનમાં નક્કી કરીને, શંભુના આનંદવનમાં—
વ્યાસ ઉવાચ ઇત્થં સમાકર્ણ્ય મુનિઃ પુનઃ પપ્રચ્છ ષણ્મુખમ્ 4.1.45.
વ્યાસે કહ્યું: આ રીતે સાંભળીને, મુનિએ ફરી શણમુખને પ્રશ્ન કર્યો.
ભજનાદ્યોગિનીનાં ચ કાશ્યાં કિં જાયતે ફલમ્
યોગિનીઓના ભજન અને અન્ય કાર્યોનું કાશીમાં શું ફળ મળે છે?
શ્રુત્વેતિપ્રશ્નમૌમેયો યોગિનીસંશ્રયં તતઃ
ઉમા પુત્ર, યોગિનીઓના આશ્રય વિશે આ પ્રશ્ન સાંભળીને—
આકર્ણ્ય યાનિ પાપાનિ ક્ષયંતિ ભવિનાં ક્ષણાત્
જે પાપો સાંભળવામાં આવે છે, તેઓ ત્યાં રહેનાર માટે પળમાં નાશ પામે છે.
ગજાનના સિંહમુખી ગૃધ્રાસ્યા કાકતુંડિકા
હાથીના મુખવાળી, સિંહના મુખવાળી, ગૃધ્રના ચહેરાવાળી, કાગડાની ચાંચવાળી—
ઉલૂકિકા શિવારાવા મયૂરી વિકટાનના
ઉલૂક જેવી, શિવ માટે રડતી, મોર જેવી, ભયાનક ચહેરાવાળી—
શુષ્કોદરી લલજ્જિહ્વા શ્વદંષ્ટ્રા વાનરાનના
સૂકાં પેટવાળી, લટકતી જીભવાળી, કૂતરાની દાંતવાળી, વાનરનું મુખવાળી—
કપાલહસ્તા રક્તાક્ષી શુકી શ્યેની કપોતિકા
કપાળ હાથમાં ધરતી, લાલ આંખવાળી, પોપટ જેવી, ગૃધ્ર જેવી, કબૂતર જેવી—
શિશુઘ્ની પાપહંત્રી ચ કાલી રુધિરપાયિની
શિશુઓનો નાશ કરતી, પાપો દૂર કરતી, કાળી, લોહી પીતી છે.
સ્થૂલકેશી બૃહત્કુક્ષિઃ સર્પાસ્યા પ્રેતવાહના
તેના વાળ ઘણા છે, પેટ મોટું છે, મોં સાપ જેવું છે અને તે પ્રેતો પર સવાર છે.
વ્યાત્તાસ્યા ધૂમનિઃશ્વાસા વ્યોમૈકચરણોર્ધ્વદૃક્ 4.1.45.
તેનું મોં પહોળું ખુલેલું છે, શ્વાસમાંથી ધૂંઆ નીકળે છે, અને તે આકાશમાં એક પગ ઊંચો રાખીને ચાલે છે.
વિદ્યુત્પ્રભા બલાકાસ્યા માર્જારી કટપૂતના
તે વીજળી જેવી ચમકે છે, મોં બલાકા જેવું છે, બિલાડી જેવી છે અને કટપૂતના તરીકે ઓળખાય છે.
નામાનીમાનિ યો મર્ત્યશ્ચતુઃષષ્ટિં દિનેદિને
જે મનુષ્ય રોજ આ ચૌસઠ નામોનો જાપ કરે છે—
ન ડાકિન્યો ન શાકિન્યો ન કૂષ્માંડા ન રાક્ષસાઃ
—ડાકિની, શાકિની, કુષ્માંડા અને રાક્ષસો—
શિશૂનાં શાંતિકારીણિ ગર્ભશાંતિકરાણિ ચ
—શિશુઓને નુકસાન કરી શકતા નથી; તેઓ બાળકોને શાંતિ આપે છે અને ગર્ભમાં શાંતિ લાવે છે.
લભેદભીપ્સિતાં સિદ્ધિં યોગિનીપીઠસેવકઃ
યોગિનીઓના પીઠની સેવા કરનાર ભક્તને ઇચ્છિત સિદ્ધિ મળે છે.
બલિપૂજોપહારૈશ્ચ ધૂપદીપસમર્પણૈઃ
ભોજન, પૂજા, ભેટ, ધૂપ અને દીવો અર્પણ કરીને—
શરત્કાલે મહાપૂજાં તત્ર કૃત્વા વિધાનતઃ
—શરદ ઋતુમાં, નિયમ પ્રમાણે મહાપૂજા કરીને—