યૌવનં ગત્વરં જ્ઞાત્વા જરાં દૃષ્ટ્વાશ્રિતાં શ્રુતિમ્
યૌવન કેટલુ જલ્દી પસાર થઈ જાય છે એ સમજ્યા પછી અને વૃદ્ધાવસ્થાનું આવવું જોઈને, મેં શાસ્ત્રોનો આધાર લીધો છે.
પઠતો મે ગતઃ કાલસ્તથોપાર્જયતો ધનમ્
જ્યારે હું વાંચતો હતો ત્યારે સમય પસાર થઈ ગયો; એ જ રીતે, ધન એકત્ર કરતો હતો ત્યારે પણ.
ન મયા તોષિતો વિષ્ણુઃ સર્વપાપહરો હરિઃ
હું ક્યારેય સર્વ પાપો દૂર કરનાર હરિ, વિષ્ણુને પ્રસન્ન કરી શક્યો નથી.
તમસ્તોમહરઃ સૂર્યો નાર્ચિ તો વૈ મયા ક્વચિત્ 4.1.7.
અંધકારને દૂર કરનાર સૂર્યની હું ક્યારેય કયાંય પૂજા કરી નથી.
ન પ્રીણિતા મયા દેવા યજ્ઞૈઃ સર્વૈઃ સમૃદ્ધિદાઃ
હું ક્યારેય સર્વ સમૃદ્ધિ આપતા દેવતાઓને યજ્ઞોથી સંતોષી શક્યો નથી.
ન મયા તર્પિતા વિપ્રા મૃષ્ટાન્નૈર્મધુરૈ રસૈઃ
હું ક્યારેય બ્રાહ્મણોને સ્વાદિષ્ટ ભોજન અને મીઠા રસોથી તૃપ્ત કરી શક્યો નથી.
બહુપુષ્પફલોપેતાઃ સુચ્છાયાઃ સ્નિગ્ધપલ્લવાઃ
ઘણા ફૂલો અને ફળોથી શોભતા, સરસ છાંયાવાળા અને કોમળ પાંદડાવાળા વૃક્ષો હું ક્યારેય અર્પણ કર્યા નથી.
દુકૂલૈઃ સ્વાનુકૂલૈશ્ચ ચોલૈઃ પ્રત્યંગભૂષણૈઃ
હું ક્યારેય યોગ્ય અને સુંદર વસ્ત્રો કે દરેક અંગ માટેના આભૂષણો આપ્યા નથી.
દ્વિજાય નોર્વરા દત્તા યમલોકનિવારિણી
હું ક્યારેય દ્વિજને એવી ગાય આપી નથી જે યમલોકમાં જવાનું અટકાવે છે.
નાલંકૃતા સવત્સા ગૌઃ પાત્રાય પ્રતિપાદિતા
હું ક્યારેય વત્સવાળી શોભાયમાન ગાય યોગ્ય વ્યક્તિને આપી નથી.
ઋણાપનુત્તયે માતુઃ કારિતો ન જલાશયઃ
માતાના ઋણ ઉતારવા માટે મેં ક્યારેય જળાશય બનાવ્યો નથી.
છત્રોપાનત્કુંડિકાશ્ચ નાધ્વગાય સમર્પિતાઃ
મુસાફર માટે છત્રી, ચંપલ કે પાણીની કુંડી ક્યારેય આપી નથી.
ન ચ કન્યાવિવાહાર્થં વસુ ક્વાપિ મયાર્પિતમ્
હું ક્યારેય કન્યાના લગ્ન માટે ક્યાંયે ધન આપ્યું નથી.
ન વાજપેયાવભૃથે સ્નાતો લોભવશાદહમ્ 4.1.7.
લોભને કારણે મેં ક્યારેય વાજપેય યજ્ઞના અંતે સ્નાન કર્યું નથી.
ન મયા સ્થાપિતં લિંગં કૃત્વા દેવાલયં શુભમ
હું ક્યારેય લિંગ સ્થાપિત કર્યું નથી, કે શુભ મંદિરમાં બાંધ્યું નથી.
વિષ્ણોરાયતનં નૈવ કૃતં સર્વસમૃદ્ધિદમ્
હું ક્યારેય સર્વ સમૃદ્ધિ આપતું વિષ્ણુનું મંદિર બાંધ્યું નથી.
ન ગૌરી ન મહાલક્ષ્મીશ્ચિત્રેપિ પરિલેખિતે
હું ક્યારેય ચિત્રોમાં ગૌરી કે મહાલક્ષ્મીનું ચિત્રણ કર્યું નથી.
સુસૂક્ષ્માણિ વિચિત્રાણિ નોજ્જ્વલાન્યંબરાણ્યપિ
હું ક્યારેય સુક્ષ્મ, વિવિધ પ્રકારના કે તેજસ્વી વસ્ત્રો અર્પણ કર્યા નથી.
ન તિલાશ્ચ ઘૃતેનાક્તાઃ સુસમિદ્ધે હુતાશને
તિલના દાણા ઘીથી લપસાડીને સારી રીતે પ્રજ્વલિત અગ્નિમાં આહુતિ આપવામાં આવી નહોતી.
શ્રીસૂક્તં પાવમાની ચ બ્રાહ્મણો મંડલાનિ ચ
શ્રીસૂક્ત, પાવમાની સ્તોત્રો અને બ્રાહ્મણો દ્વારા મંડળોનું પાઠન કરવામાં આવ્યું નહોતું.
અશ્વત્થ સેવા ન કૃતા ત્યક્ત્વા ચાર્કં ત્રયોદશીમ્
પવિત્ર પિપળના વૃક્ષની સેવા કરવામાં આવી નહોતી અને સૂર્યને ત્યજી trayodaśīનું વ્રત પણ રાખવામાં આવ્યું નહોતું.
શયનીયં ન ચોત્સૃષ્ટં મૃદુલા ચ પ્રતૂલિકા
શયન માટેનું પથાર છોડવામાં આવ્યું નહોતું અને તકિયો પણ નરમ જ રહ્યો હતો.
અજાશ્વમહિષી મેષી દાસી કૃષ્ણાજિનં તિલાઃ
માદર બकरी, ઘોડો, મહિષી, ધોળી, દાસી, કાળાં મૃગચર્મ અને તિલનું દાન આપવામાં આવ્યું નહોતું.
પાદાભ્યંગં દીપદાનં પ્રપાદાનં વિશેષતઃ 4.1.7.
પગની માલિશ, દીવો આપવો અને ખાસ કરીને પગ ધોવા માટેનું પાણી આપવું—આ બધું કરવામાં આવ્યું નહોતું.
નિત્યશ્રાદ્ધં ભૂતબલિં તથાઽતિથિ સમર્ચનમ્
દૈનિક શ્રાદ્ધ, ભૂતોને બલિ અને અતિથિનું સન્માન—આ કશું કરવામાં આવ્યું નહોતું.
ન યમં યમદૂતાંશ્ચ નયામીરપિ યાતનાઃ
હું કોઈને યમ પાસે, યમદૂત પાસે કે તેમની યાતનામાં પણ લઈ જતો નથી.
કૃચ્છ્રચાંદ્રાયણાદીનિ તથા નક્તવ્રતાનિ ચ
કૃચ્છ્ર, ચાંદ્રાયણ અને અન્ય તપશ્ચર્યા તથા ઉપવાસના વ્રતો પણ રાખવામાં આવ્યા નહોતા.
ગવાહ્નિકં ચ નોદત્તં કોકંડૂતિર્ન વૈ કૃતા
ગાયોની દૈનિક સેવા કરવામાં આવી નહોતી અને પાણી છાંટવાની વિધિ પણ કરવામાં આવી નહોતી.
નાર્થિનઃ પ્રાર્થિતૈરર્થૈઃ કૃતાર્થા હિ મયા કૃતાઃ
જે લોકો મારા પાસેથી ધન માંગતા હતા, તેમને મેં તેમની ઇચ્છા મુજબ પૂરું પાડ્યું હતું.
ન વેદા ન ચ શાસ્ત્રાણિ નાર્ધો દારા ન નો સુતઃ
ન તો વેદો, ન શાસ્ત્રો, ન અર્ધાંગિની, ન પુત્ર—આ કશું જ મારું નથી.