વિસ્મયોત્ફુલ્લનયનૈઃ શિવભક્તૈર્મહાત્મભિઃ
આશ્ચર્યથી આંખો ફાટી ગયેલી, મહાન શિવભક્તો—
વાલી શક્રસુતઃ શ્રીમાઞ્છ્રંગાદુદયભૂભૃતઃ 1.3.1.6.
વાલી, ઇન્દ્રનો વિખ્યાત પુત્ર, ઉગતા પર્વતની શિખર પરથી—
આલુલોકેઽરુણગિરિં મધ્યે દેવનમસ્કૃતમ્
તેને અરુણગિરિ મધ્યમાં દેવો દ્વારા પૂજિત દેખાયો.
પિત્રા શક્રેણ સંગમ્ય ચોદિતઃ શોણપર્વતમ્
પિતાએ ઇન્દ્રે પ્રેરણા આપતાં, તેણે શોણ પર્વત તરફ પ્રયાણ કર્યું.
નલઃ પૂર્વં સમભ્યર્ચ્ય સ્વસૃષ્ટા માનવપ્રિયાઃ
નલએ પહેલા પૂજા કરીને પોતે સર્જેલી, મનુષ્યોને પ્રિય એવી સ્ત્રીઓનું સન્માન કર્યું.
ઇલઃ પ્રવિશ્ય સહસા ગૌરીવનમખંડિતમ્
ઇલાએ અચાનક પ્રવેશ કરીને, ગૌરીના જંગલની જેમ અખંડિત રહી.
વશિષ્ઠેન સમાદિષ્ટઃ શોણાદ્રિં સમપૂજયત્
વશિષ્ઠના આદેશથી તેણે શોણ પર્વતની યોગ્ય રીતે પૂજા કરી.
સોમોપદેશાદ્ભક્ત્યાથ સસ્મારારુણપર્વતમ્
પછી, સોમના માર્ગદર્શનથી અને ભક્તિપૂર્વક, તેણે અરુણ પર્વતને સ્મરણ કર્યો.
લેભે ચ પરમં સ્થાનમપ્રાપ્યમમરૈરપિ
અને તેણે એ સર્વોચ્ચ અવસ્થાને પ્રાપ્ત કરી, જે અમર દેવતાઓ માટે પણ અપ્રાપ્ય છે.
ન મુક્તિં પ્રાપ યોગેન મૃગજન્મનિ સંગતઃ
મૃગ યોનિમાં જન્મ લઈને, તેણે યોગ દ્વારા મુક્તિ પ્રાપ્ત કરી નહોતી.
પુનર્ભૃગૂપદેશેન શોણાદ્રિમિમમર્ચયન્
પછી ફરી, ભૃગુના ઉપદેશથી, તેણે શોણ પર્વતની પૂજા કરી.
સરસ્વતી ચ સાવિત્રી શ્રીર્ભૂમિઃ સરિતસ્તથા 1.3.1.6.
સરસ્વતી, સાવિત્રી, શ્રી, ભૂમિ અને એ જ રીતે નદીઓ—
ભાસ્કરઃ પૂર્વદિગ્ભાગે વિશ્વામિત્રસ્તુ દક્ષિણે
ભાસ્કર પૂર્વ દિશામાં છે અને વિશ્વામિત્ર દક્ષિણ તરફ છે.
યોજનદ્વયપર્યંતે સીમાઃ શૈલેષુ સંસ્થિતાઃ
પર્વતો પર બે યોજનની અંતરે સીમાઓ નિર્ધારિત કરવામાં આવી છે.
સ્થિતાઃ સીમાવસાનેષુ શોણાદ્રીશમવસ્થિતમ્
આ સીમાઓના અંતે, જ્યાં શોણ પર્વતના ભગવાન નિવાસ કરે છે, ત્યાં તેઓ સ્થિત છે.
અસ્યોત્તરસ્મિઞ્છિખરે દૃશ્યતે વટભૂરુહઃ
આ પર્વતની ઉત્તર શિખરે એક વિશાળ વટવૃક્ષ દેખાય છે.
યસ્ય ચ્છાયાતિમહતી સર્વદા મણ્ડલાકૃતિઃ
તેની છાંયાની આકાર હંમેશા ગોળ અને વિશાળ હોય છે.
અષ્ટભિઃ પરિતો લિંગૈરષ્ટદિક્પાલપૂજિતૈઃ
તેની આસપાસ આઠ દિશાઓના રક્ષકો દ્વારા પૂજિત આઠ લિંગો છે.
નૃપાણાં શમ્ભુભક્તાનાં શંકરાજ્ઞાનુપાલિનામ્
શંભુના ભક્ત અને શંકરાના આદેશનું પાલન કરતા રાજાઓ પણ ત્યાં છે.
બકુલશ્ચ મહાંસ્તત્ર સદાર્થિતફલપ્રદઃ
ત્યાં મહાન બકુલ વૃક્ષ પણ છે, જે હંમેશા સર્વ ઈચ્છાઓના ફળ આપે છે.
અગસ્ત્યશ્ચ વશિષ્ઠશ્ચ સંપૂજ્યારુણભૂધરમ્
અગસ્ત્ય અને વશિષ્ઠે પૂજા કરીને અરુણ પર્વત પાસે ગયા.
હિરણ્યગર્ભતનયઃ પુરા શોણનદઃ પુમાન્ 1.3.1.6.
પ્રાચીન સમયમાં, શોણા નદી હિરણ્યગર્ભનો પુત્ર હતો.
અત્ર શોણનદી પુણ્યા પ્રવહત્યમલોદકા
અહીં પવિત્ર શોણા નદી તેના શુદ્ધ જળ સાથે વહે છે.
વાયવ્યાશ્ચ દિશો ભાગે વાયુતીર્થં ચ શોભતે
ઉત્તરપશ્ચિમ દિશામાં વાયુનું તીર્થ સુંદર રીતે ઝળહળી રહ્યું છે.
ઉત્તરેઽસ્ય ગિરેસ્તીર્થં સુવર્ણકમલોજ્જ્વલમ્
આ પર્વતના ઉત્તર ભાગે સુવર્ણ કમળોથી તેજસ્વી એવું તીર્થ છે.
કૌબેરં તીર્થમેશાન્યામૈશાન્યં તીર્થમુત્તમમ્
ઉત્તરપૂર્વ દિશામાં ઉત્તમ કૌબેર તીર્થ આવેલું છે.
તસ્યૈવ પશ્ચિમે ભાગે વિષ્ણુઃ કમલલોચનઃ
આના પશ્ચિમ ભાગમાં કમળ જેવી આંખો ધરાવનારા વિષ્ણુ વિરાજમાન છે.
નવગ્રહાઃ પુરા તત્ર સ્નાત્વા ગ્રહપદં ગતાઃ
અહીં પ્રાચીનકાળે નવ ગ્રહોએ સ્નાન કરીને પોતપોતાના સ્થાન પ્રાપ્ત કર્યા હતા.
દુર્ગા વિનાયક સ્કન્દો ક્ષેત્રપાલઃ સરસ્વતી
અહીં દુર્ગા, વિનાયક, સ્કંદ, ક્ષેત્રપાલ અને સરસ્વતી હાજર છે.
ગંગા ચ યમુના ચૈવ ગોદાવરી સરસ્વતી
ગંગા, યમુના, ગોદાવરી અને સરસ્વતી પણ અહીં છે.